ABD Başkanı Donald Trump’ın 2025’te göreve başlamasından günler önce başlattığı memecoin, kısa sürede değer kazandıktan sonra büyük bir çöküş yaşadı. Yaklaşık bir milyon yatırımcının zararla karşı karşıya kaldığı kripto para için iki Demokrat senatör, ABD Menkul Kıymetler ve Borsa Komisyonu’nu (SEC) göreve çağırdı. Senatör Elizabeth Warren ve Richard Blumenthal, SEC Başkanı Paul Atkins’e gönderdikleri mektupta Trump’ın memecoin’ini olası yasa dışı dolandırıcılık kapsamında soruşturmasını istedi.
MEMECOIN'İN ÇÖKÜŞÜ YATIRIMCILARI VURDU
Popüler kültür ve viral trendlerden ilham alan, yüksek oynaklığa sahip memecoin’ler içsel bir değer taşımıyor; fiyatları ciddi şekilde yükselebiliyor veya düşebiliyor. Trump’ın başlattığı $TRUMP adlı kripto para birimi, 19 Ocak 2025’te yaklaşık 9 milyar dolarlık zirve değerine ulaştı. Coin’in yüzde 80’i Trump Organizasyon’a bağlı kuruluşların elinde bulunuyordu. Trump’ın 2025 yıllık mali bildirimine göre, “Celebration Coins” ile bağlantılı telif ve lisans geliri yalnızca geçen yıl yaklaşık 636 milyon dolar oldu. Kripto para analiz platformu CoinMarketCap verilerine göre, şu an 400 milyon doların altında değere sahip olan coin, zirveden alım yapanlar için yaklaşık yüzde 97 kayıp anlamına geliyor. Analiz firması Nansen’in araştırmasına göre, haziran sonu itibarıyla yaklaşık 1 milyon kişi Trump memecoin’inde toplam 3,8 milyar dolar kaybetti. Senatörler mektupta, “SEC, potansiyel suçlular arasında güçlü siyasi bağlantıları olanlar olsa bile yasayı uygulamaya istekli olmalı” ifadesini kullandı. Beyaz Saray soruları Trump Organizasyonu’na iletti, SEC ise yorum yapmadı.
SENATÖRLER "RUG PULL" UYARISI YAPTI
Warren ve Blumenthal mektupta, memecoin girişiminin bir “rug pull” olabileceği endişesini dile getirdi. Kripto dünyasında rug pull, geliştiricilerin bir token’in değerini şişirip yatırımcı fonlarıyla birlikte ortadan kaybolduğu dolandırıcılık yöntemi olarak biliniyor. Bu yöntemde yatırımcıların elindeki token’ler neredeyse hiçbir değere sahip olmuyor.
TRUMP KAZANÇLARINI SAVUNDU
Trump geçen ay yaptığı bir röportajda kripto kazançlarını savundu ve yasaya uyduğunu söyledi. Görevde olduğu süre boyunca kişisel mali işlerini oğullarının yürütmesine izin verdiğini belirten Trump, “Ben gerçekten iyi bir iş insanıyım. Para kazandım. Düşünebileceğimden çok daha fazla para kazandım. İnsanların yatırım yapmasına izin verdim, onlarla konuşmuyorum bile, kim olduklarını bile bilmiyorum. Oğlum Eric hallediyor” dedi.
TRM LABS'TEN MEMECOIN ANALİZİ
Blockchain istihbarat şirketi TRM Labs, Ocak 2025’te yaptığı analizde Trump memecoin’inin “rug pull” izleri taşımadığını ancak ciddi boyuttaki içeriden dağıtımın “titiz bir denetim” gerektirdiğini belirtti. Eski federal savcı ve ABD Hazine Bakanlığı yetkilisi olan TRM Labs Küresel Politika Başkanı Ari Redbord, bu analizin hâlâ geçerli olduğunu ancak yaşananların kabul edilebilir olmadığını söyledi. Redbord, “Küçük bir grup erken alıcı ve coin’in yaratıcısı kâr etti. Sonradan alan çoğu insan büyük ölçekte para kaybetti. Arzın yüzde 80’inin küçük bir yatırımcı grubunda olması ve yaklaşık bir milyon perakende alıcının zararı üstlenmesi, rug pull olsun ya da olmasın, zamanla daha kötü görünecek” dedi.
SEC'İN YETKİSİ TARTIŞILIYOR
Warren ve Blumenthal, Trump memecoin’inin “yumuşak rug pull” olabileceğini öne sürdü. Bu yöntemde desteğin kademeli olarak çekilmesi söz konusu. Memecoin’lerde dolandırıcılık iddialarını soruşturma yetkisinin SEC’te olup olmadığı ise tartışmalı. Trump göreve başlamadan günler önce SEC, New York’lu bir blockchain mühendisini “rug pull dolandırıcılığı” yapmakla suçlamıştı. Ancak Şubat 2025 sonunda Trump yönetiminin ilk haftalarında SEC, memecoin’in menkul kıymet olmadığı yönünde yeni bir rehberlik yayımladı. SEC bu rehberlikte, “Memecoin alıcıları ve sahipleri federal menkul kıymetler yasaları tarafından korunmuyor” ifadesine yer verdi. Ancak rehberliğin, federal menkul kıymetler yasalarını aşmak amacıyla yalnızca “memecoin” etiketiyle sunulan ve aslında menkul kıymet niteliği taşıyan ürünler için geçerli olmadığını da vurguladı. Düzenleyici kurum her coin’i ayrı ayrı değerlendirecek. Warren ve Blumenthal, Trump’ın memecoin’inin değerlendirilmesi gereken vakalardan biri olduğunu savunarak “SEC, devam eden hileli bir plan olup olmadığını araştırmalı ve Trump’ın coin’ine güvenen yüz binlerce yatırımcıdan daha fazla değer çekilmesini engellemeli” çağrısı yaptı.