Bakan Bolat, TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu’nda 2027 yılı bütçesine ilişkin sunum yaptı. Sunumda, son yıllardaki jeopolitik gelişmelerin dünya ekonomisine etkileri ele alındı. İran-ABD-İsrail savaşının bu zorlukları artırdığına dikkat çekildi. Bolat, yerli üreticiyi koruma, ihracatı artırma ve iç ticareti istikrarlı hale getirme amaçlarını anlattı.
İhracat Rakamlarında Rekor Artış
Bolat, 2002 yılında 36 milyar dolar olan mal ihracatının 2025’te 273,2 milyar dolara ulaşacağını belirtti. Ayrıca, hizmet ihracatının 2002’de 14 milyar dolardan 2025’te 124,9 milyar dolara yükseleceğini vurguladı. Ekim ayı dış ticaret verilerine göre, yıllıklandırılmış mal ihracatı 285,6 milyar dolara çıktı.
İhracatta Sürekli Artış Sağlandı
Son 42 ayın 31’inde mal ihracatı arttı. 24’ünde aylık ihracat rekoru kırıldı. Bu yılın ilk 10 ayının 7’sinde ihracat artışı yaşandı. 30 il, 1 milyar doların üzerinde ihracat gerçekleştirdi. 2002’de dünya ihracatından alınan pay yüzde 0,55’ti, şimdi ise yüzde 1,04’e yükseldi.
İhracat Hedefi Aşıldı
Bolat, 2026 yılında 410 milyar dolarlık mal ve hizmet ihracat hedefinin, Ekim ayı itibarıyla 413 milyar dolarla aşıldığını açıkladı. Geleneksel ve teknoloji yoğun ürünlerin ihracatında önemli ilerlemeler kaydedildi. Orta-yüksek ve yüksek teknolojili ürünlerin imalat sanayisi ihracatındaki payı arttı.
Destekleme Çabaları Devam Ediyor
Bolat, 2025’te 22 bin 686 mal ihracatçısına 23,5 milyar lira destek sağlandığını belirtti. 2026’da bu kaynağın 32,8 milyar liraya yükseleceğini ifade etti. Hizmet ihracatında da önemli destekler verildi.
Finansman Desteği Artıyor
Bolat, Eximbank’ın geçen yıl 54,3 milyar dolar finansman desteği sağladığını, bu yıl bunun 59 milyar doları aşacağını aktardı. İhracatçıların reeskont kredi limitinin 5 milyar liraya çıkarıldığını belirtti.
İthalat Artışı Sınırlı Kaldı
İthalatın Ekim ayı itibarıyla yıllıklandırılmış 380,8 milyar dolar seviyesinde gerçekleştiğini ifade eden Bolat, enerji ithalatındaki artışın dünya piyasalarındaki fiyat artışlarından kaynaklandığını söyledi. Ancak ithalat artışının ihracat artışının gerisinde kaldığı belirtildi.
Dış Ticaret Açığı ve Önlemler
Bolat, geçen yılın dış ticaret açığının 92,2 milyar dolar olduğunu, bu yıl ise 95,1 milyar dolarda kaldığını söyledi. İhracatın ithalatı karşılama oranının yüzde 75’e yükseldiğini aktardı. Yerli üretimi korumak için çeşitli tedbirler uygulandığını duyurdu.
Çelik Kotalarındaki Başarı
Bolat, Türkiye’nin çelik kotalarını yüzde 70’ten fazla koruduğunu belirtti. Gümrük Birliği’nin genişletilmesine yönelik müzakerelerin sürdüğünü ifade etti. Makine Emniyeti mevzuatının AB mevzuatına uyumunu teyit ettiklerini duyurdu.
İsrail ile Ticaretin Durdurulması
Bakan Bolat, İsrail ile ticaretin 2 Mayıs 2024’ten itibaren tamamen durdurulduğunu açıkladı. Filistin hükümetinin acil ihtiyaçları için özel bir mekanizma geliştirildiğini belirtti.
İç Ticaret Düzenlemeleri
Bolat, iç ticarette güvenli ödeme sistemleri ve denetimlerin artırılmasına yönelik çalışmalar yaptıklarını anlattı. Son 24 yılda esnaf ve sanatkârlara 907,8 milyar lira destek sağlandığını vurguladı.
Gümrük Kapılarındaki Yenileme Çalışmaları
Yenileme çalışmalarının sürdüğünü belirten Bolat, Gürbulak, Yayladağı ve Cilvegözü gümrük kapılarındaki yenilemelerin devam ettiğini ifade etti. 2027 yılı bütçesinin 104 milyar 287 milyon 271 bin lira olduğunu aktardı.