Görevden alınan Ukrayna Savunma Bakanı Mihaylo Fedorov, salı günü yayınladığı video mesajında savaş döneminde seçim yapılması çağrısında bulunarak ülkenin bir yönetim kriziyle karşı karşıya olduğunu savundu. Bu çıkış, Rusya’nın işgalinden bu yana Devlet Başkanı Volodimir Zelensky’ye yönelik en büyük iç muhalefet hamlesi olarak değerlendiriliyor. Fedorov’un YouTube üzerinden yaptığı konuşma, 2022’de Rusya’nın geniş çaplı işgal başlatmasından bu yana önemli bir Ukraynalı siyasi figürün ilk kez bu yönde talepte bulunması anlamını taşıyor. Ukrayna yasaları, savaş döneminde seçim yapılmasını yasaklıyor.
Fedorov konuşmasında, “Demokrasi Rusya’nın rehinesi olamaz. Uzun bir savaş koşullarında bile Ukrayna’nın tam demokratik sürecini yeniden başlatmasına olanak sağlayacak yasal, güvenli ve gerçekçi bir mekanizma bulmalıyız” ifadelerini kullandı.
ZELENSKY İLE YOLLAR NASIL AYRILDI?
Zelensky’nin uzun yıllardır yakın çalışma arkadaşı olan 35 yaşındaki Fedorov, atanmasından sadece altı ay sonra, temmuz ayında Savunma Bakanlığı görevinden beklenmedik şekilde alınmıştı. Fedorov, göreve geldiğinde kapsamlı reformlar yapacağı sözü vermişti. Görevden alınmasının hemen ardından teknoloji alanındaki uzmanlığıyla bilinen Fedorov, Genelkurmay Başkanı Oleksandr Sirski’yi sert şekilde eleştirerek iki isim arasındaki derin görüş ayrılığını ve savaşa dair farklı vizyonlarını gözler önüne sermişti.
Binlerce Ukraynalı, cephede ağır asker kayıpları nedeniyle eleştirilen ve kamuoyunca “eski kafalı” olarak nitelendirilen Sirski’nin görevden alınması ve Fedorov’un görevine iade edilmesi için sokaklara dökülmüştü. Zelensky, Fedorov’u Sirski ile çalışamadığı için görevden aldığını açıklamış ancak kamuoyu baskısına daha fazla dayanamayarak kısa süre sonra Genelkurmay Başkanı’nı da görevden almıştı.
PROTESTOLAR SÜRÜYOR, ANKETLER ÖNE ÇIKARIYOR
Fedorov’u destekleyen protestolar son bir aydır devam ediyor. İlk günlerdeki yoğunluğunu kısmen kaybetse de Kiev’de düzenlenen eylemler hâlâ birkaç bin kişiyi bir araya getiriyor. Fedorov konuşmasında seçimlere katılacağını açıkça belirtmese de, son yapılan bir anket eski bakanın ikinci turda Zelensky’yi rahatça yenebileceğini ortaya koyuyor.
Fedorov’un bu açıklaması, Zelensky’nin yeni Savunma Bakanı Yevhen Khmara’nın göreve onaylanması için çarşamba günü parlamentoya başvurduğunu doğrulamasından sadece saatler sonra geldi. Zelensky’ye açık bir meydan okuma niteliği taşıyan konuşmada Fedorov, Ukrayna’nın “sistemsel bir yönetim krizi” ile karşı karşıya olduğunu söyledi.
YOLSUZLUK SUÇLAMALARI VE REFORM VURGUSU
Fedorov, “Eski sistem çoğu zaman kendi kurallarına göre yaşıyor. Kendini koruyor. Değişimden korkuyor” diyerek isim vermeden ülkedeki yolsuzluğu kınadı ve bu durumun savaş çabalarına zarar verdiğini kaydetti. Eski bakan, daha önce yaptığı açıklamada, Savunma Bakanlığı’nın milyarlarca dolarlık ekipman alımını yürüten tedarik süreçlerinde gerçekleştirdiği reformların görevden alınmasına yol açtığına inandığını belirtmişti.
Zelensky’nin ofisi, Fedorov’un açıklamalarına henüz yanıt vermedi. Ukrayna tarihinin en genç bakanı olarak 28 yaşında Dijital Dönüşüm Bakanı görevine getirilen ve bu görevde altı yıl kalan Fedorov, 2019’da kurulan Zelensky’nin ilk kabinesinden geriye kalan son isimdi. Bakanlık döneminde insansız hava aracı savaşlarının öncülerinden biri haline gelen Fedorov, bu teknolojinin 2022’den bu yana Ukrayna’daki çatışmaları kökten değiştirmesinde önemli rol oynadı.
Ocak ayında devasa Savunma Bakanlığı’nın başına getirilmesiyle ülke genelindeki tanınırlığı daha da artan Fedorov, göreve gelir gelmez veri odaklı bir reform süreci başlatacağını duyurmuştu. Seleflerinden farklı olarak Fedorov, Rusya’yı yıpratma ve teknolojik üstünlük yoluyla yenmeye yönelik bir stratejiyi kamuoyuyla açıkça paylaşmıştı. Konuşmasında “Halkımız uzun zamandır farklı bir ülkeye hazır. Şimdi devletimiz, halkına layık olmalı” ifadelerini kullandı.