Doğa dengesini korumak ve çiftçi emeğinin karşılığını almak giderek zorlaşıyor. İklim değişikliği tarımsal üretimi olumsuz etkiliyor. Son üç aydır düşen yağış miktarı, üreticilere “azı karar, çoğu zarar” dedirtiyor. Geçen yıl 197 bin 85 ton iç fındık ile 2.5 milyar dolarlık ihracat gerçekleştiren Türkiye, bu sezon çeşitli sorunlarla karşı karşıya. Kuraklık, kahverengi kokarca ve vampir kelebek gibi sıkıntılara ek olarak, fındık bu sefer aşırı yağmurdan etkileniyor. Fındığın harman döneminde alışık olunan yağmurlardan ziyade, sel boyutuna varan aşırı yağışlar üreticileri kurutma krizi ile baş başa bırakıyor. Büyük üreticiler, aşırı yağışlar nedeniyle tonlarca fındığın çürümekle karşı karşıya olduğunu belirtiyor.
AŞIRI YAĞIŞLARIN ETKİLERİ
Karadeniz Bölgesi’nde aşırı yağışlar, birçok üreticinin ürünlerini toplamasını ve kurutmasını zorlaştırıyor. Bazı üreticiler, fındıklarını kurutmak için başka illere gitmek zorunda kalıyor. Bazıları ise farklı kurutma yöntemleri deniyor. Türkiye’de 2025 yılında 7.5 milyon dekarlık alanda, bir önceki yıla göre yüzde 63 düşüşle 441 bin ton fındık üretimi gerçekleştirilmişti. Bu seneki yağışların ürün kalitesine ve fiyatlara etkisi ise önümüzdeki günlerde netleşecek.
KURUTMA KRİZİ YAŞANIYOR
Türkiye Ziraat Odaları Birliği (TZOB) Yönetim Kurulu Üyesi Hasan Kozoğlu, fındıkların kurutulamadığını belirtti. Ordu, Giresun, Trabzon ve Sakarya’da aşırı yağışlar nedeniyle fındıkların kurumadığını aktardı. Türkiye genelindeki fındık üretim alanlarının yaklaşık yüzde 15’inde kurutma sorunu yaşandığını vurguladı. Kurutma süresinin uzamasının üreticiye ek maliyet getireceğini ifade eden Kozoğlu, bunun yüzde 20-25 ek maliyet oluşturduğunu söyledi. Bazı üreticilerin ise bahçelerini hiç toplamadığını belirtti.
ÜRETİCİLER ZORDA
Ordu Altınordu Ziraat Odası Başkanı Atakan Akça, orta ve yüksek kesimlerdeki üreticilerin hasat ve harmanlama döneminde zorlandığını dile getirdi. Birçok üretici, fındıklarını kurutmak için Tokat ve Sivas gibi daha kuru illere götürüyor. Ordu genelindeki fındık üreticilerinin yaklaşık yüzde 70’inin olumsuz etkilendiğini belirten Akça, bu yıl 180 bin ton üretim beklendiğini, bunun da en az 120 bin tonunun kurutma sorunu yaşadığını aktardı.
MALİYETLER ARTIYOR
Akça, üreticilerin fındıklarını kurutmak için tesisleri kullanmasının ton başına 20-25 bin TL ek maliyet getirdiğini söyledi. Başka illere götürenlerin de nakliye giderleri nedeniyle en az 10 bin TL masraf ettiğini ifade etti.
TMO'DAN YENİ FIRSAT
Toprak Mahsulleri Ofisi (TMO), olumsuz hava şartları nedeniyle fındık alım sürecinde yeni bir kolaylık sağladığını duyurdu. Ürünlerini kurutmakta zorluk yaşayan üreticilere yeni randevu hakları tanındığı belirtildi.
RAKAMLARLA FINDIK
441 BİN TON… 2025 YILINDA ÜRETİLEN FINDIK MİKTARI
715 BİN TON… 2026 YILI ÜRETİM TAHMİNİ
238 BİN TON… 2025’TE İHRAÇ EDİLEN FINDIK MİKTARI
2.5 MİLYAR DOLAR… 2025’TE FINDIK İHRACATINDAN SAĞLANAN GELİR
7.5 MİLYON DEKAR… 2025 YILI FINDIK ÜRETİM ALANI