Fransız temyiz mahkemesi, aşırı sağcı lider Marine Le Pen’in önümüzdeki yıl yapılacak cumhurbaşkanlığı seçimine katılmasının önünü açtı ancak elektronik kelepçeyle ev hapsi cezası almasına hükmetti. Mahkeme, kamu fonlarından 2,8 milyon avronun (3,2 milyon dolar) usulsüz kullanıldığına hükmetti. Le Pen’in üç yıl hapis cezasına çarptırıldığı ancak iki yılının ertelendiği ve bir yılını elektronik kelepçeyle evde geçireceği belirtildi.
SEÇİM YASAĞI 15 AYA İNDİ
Temyiz mahkemesi, Le Pen’in siyasi yasak süresini de fiilen 15 aya indirdi. Teknik olarak 45 ay yasak getirilirken 30 ayı ertelendi. Ayrıca 100 bin avro (114 bin dolar) para cezası verildi. Bu karar, Le Pen’in Nisan ve Mayıs aylarında yapılacak 2027 cumhurbaşkanlığı seçimlerine elektronik kelepçeyle katılabileceği anlamına geliyor. Ancak bu durumun kampanya yürütmesini lojistik olarak zorlaştıracağı ve partisi Ulusal Birlik (RN) için siyasi sorunlar yaratacağı ifade ediliyor.
LE PEN’DEN KELEPÇE ÇIKIŞI
Le Pen, geçen hafta yaptığı açıklamada cumhurbaşkanı adayı olmak için tam hareket özgürlüğüne ihtiyaç duyduğunu, elektronik kelepçe takmanın bunu engelleyeceğini söylemişti. Yine de Ocak 2027’de cezasının indirilmesi için mahkemeden talepte bulunabilecek. 2027 yarışı, temyiz sürecinin favori olarak görülen Le Pen’in adaylığını bir yıldan fazla süreyle askıya alması nedeniyle son yılların en belirsiz ve sonuçları en ağır seçimlerinden biri olarak şekilleniyor.
DİĞER RN’LİLERE DE CEZA
Temyiz mahkemesi, Avrupa Parlamentosu’nda görev yapan dört RN politikacısını daha kamu fonlarını usulsüz kullanmaktan suçlu buldu. Diğer bazı sanıklar ise suça iştirak veya usulsüz fonlardan mal edinmekten hüküm giydi. Konuyla ilgili sorulan bir soruya Suriye ziyareti sırasında yanıt veren Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, demokrasi için sağlıklı olanın cumhurbaşkanının mahkeme kararları hakkında yorum yapmaması olduğunu söyledi.
İLK MAHKUMİYET VE TEPKİLER
Le Pen, 31 Mart 2025’te Paris’teki bir mahkeme tarafından Avrupa Parlamentosu fonlarını Fransa’daki parti personeline ödemek için zimmetine geçirmekten suçlu bulunmuştu. Beş yıl süreyle kamu görevinden men cezası verilmiş ve ceza temyiz beklenmeksizin derhal yürürlüğe girmişti. O dönem Le Pen, kararı “siyasi” olarak nitelendirmiş ve “demokrasimiz için uğursuz bir gün” demişti. Karar, yurtiçi ve yurtdışındaki milliyetçi müttefiklerinden sert tepki çekmişti. Dönemin Macaristan Başbakanı Viktor Orbán “Je suis Marine” paylaşımı yaparken Elon Musk ve Kremlin de Le Pen’e destek vermişti. ABD Başkanı Donald Trump ise süreci “cadı avı” olarak tanımlamıştı.
PARTİNİN DÖNÜŞÜMÜ VE BARDELLA FAKTÖRÜ
Babası Jean-Marie Le Pen’in aşırı sağcı partisini “şeytanlaştırmaktan arındırmakla” anılan Marine Le Pen, 2011’de Ulusal Cephe’nin (şimdiki RN) başına geçmişti. Babası Holokost inkârı ve nefret söylemi nedeniyle defalarca mahkum olmuş bir isimdi. Marine Le Pen milliyetçileri ana akıma taşımayı hedefledi. Babası 2002’de ikinci tura kalmayı başarmış, Marine ise 2017 ve 2022’de Macron’a kaybederek aynı başarıyı iki kez tekrarlamıştı. En büyük başarısı partisinin Avrupa ve Fransa parlamento seçimlerinde giderek artan oy oranları oldu. 2024 erken seçimlerinde partisi en iyi derecesini elde etti. Partinin resmi liderliğini 2022’den beri yürüten 30 yaşındaki Jordan Bardella, genç seçmenler arasında partinin çekiciliğini artırmasıyla biliniyor. Nisan ayında yapılan bir IPSOS-La Tribune anketi, Bardella’nın cumhurbaşkanı olarak halk desteğinin (yüzde 34) Marine Le Pen’den (yüzde 32) biraz daha yüksek olduğunu gösterdi. Bardella, Le Pen’in yerine aday olmaya hazır olduğunu açıklarken, “Fransızların İstediği” adlı bir kitap yayımladı. Le Pen de belirsizlik ortamında Bardella’yı destekleyerek “Bardella benim yerime kazanabilir” ifadesini kullandı.