Tel Aviv — Gadi Eisenkot’un en güçlü seçim kozu, Benjamin Netanyahu olmaması. Bu durum, İsrail tarihinin en kritik seçimlerinden birinde birçok seçmen için yeterli olabilir. Ancak, Eisenkot’un diğer bir avantajı, Netanyahu’nun baş rakibi olarak öne çıkmasıyla birlikte siyasi bir tartışmanın merkezine yerleşti. Ünlü televizyon sunucusu Yinon Magal, Eisenkot’u “Mizrahim-Marakkan” kökenli bir “maymun” olarak nitelendirerek ırkçı bir dille eleştirdi. Bu sözler, Avrupa kökenli Yahudiler ile Orta Doğu kökenli Yahudiler arasındaki uzun süreli eşitsizlikleri gündeme getirerek büyük bir siyasi ve medya krizine yol açtı.
POLİTİK GEÇMİŞİ
Eisenkot, 66 yaşında, Fas göçmenlerinin çocuğu olarak Tiberias ve Eilat’ta büyüdü. İsrail’in en üst düzey generali olduktan sonra, Netanyahu’nun yanında 2015-2019 yılları arasında Genelkurmay Başkanı olarak görev yaptı. Bu süreçte, 2016’da Hebron’da yaralı bir Filistinli saldırganın vurulmasıyla ilgili tartışmalı bir vakaya da tanıklık etti. Sağcı politikacıların baskısına rağmen, askeri disiplin ve etik adına bir soruşturmayı destekledi. 2022’de siyasete atılan Eisenkot, Hamas’ın 7 Ekim 2023’teki saldırısının ardından Netanyahu’nun acil savaş kabinesine katıldı, ancak Haziran 2024’te strateji eksikliği nedeniyle ayrıldı.
AİLESEL SORUNLAR
Eisenkot’un ailesi, savaş sırasında ağır kayıplar verdi. En küçük oğlu Gal, Aralık 2023’te Gazze’de hayatını kaybetti. İki yeğeni de çatışmalarda öldü. Eisenkot, Gal’ın mezarında yemin ettiğini ve bunun siyasi misyonunun merkezinde yer aldığını belirtti. Şu anda, Eisenkot, rakiplerinin en güçlü adayı olarak öne çıkıyor. Son anketlerde, Yashar partisinin Knesset’te 120 sandalyeden 20-23’ünü alması bekleniyor.
KURULACAK KOALİSYON
Anketler, Netanyahu’nun sağcı ve ultra-Ortodoks partilerden oluşan bloğunun veya anti-Netanyahu bloğunun 61 sandalye çoğunluğuna ulaşamayacağını gösteriyor. Bu durum, siyasi bir çıkmaza yol açma ihtimalini artırıyor. Eisenkot’un iktidara giden yolu, sağ, sol ve merkez partileri içerebilir ve bazı senaryolarda Arap partilerine bağlı olabilir. Ancak, Netanyahu, yıllardır Arap partileriyle işbirliğini delegitimasyon çabası içinde.
SEÇİM VAATLERİ
Eisenkot, seçim kampanyasında, iç meseleler ve hesap verebilirlik üzerine yoğunlaşıyor. Ekim 7’deki başarısızlıklarla ilgili bir devlet araştırma komisyonu kurmayı vaat ediyor. Ayrıca, tüm vatandaşlar için zorunlu askerlik veya ulusal hizmet uygulaması sözü veriyor. Güvenlik alanında ise, Netanyahu’nun birçok pozisyonunu paylaşan bir hawk olarak öne çıkıyor. Gazze’deki askeri operasyonlara genel destek veriyor ve Hamas yönetimini 18 ay içinde sona erdirmek için “yaratıcı” askeri operasyonlar planlıyor.
İKİ DEVLETLİ ÇÖZÜMÜ REDDEDİYOR
Eisenkot, siyasi kariyerine başlamadan önce, işgal altındaki Batı Şeria’daki Filistinliler üzerindeki İsrail kontrolünün iki uluslu bir devlet yaratma riski taşıdığını belirtti. Ancak 7 Ekim’den sonra iki devletli çözümü reddetti. Son dönemde, mevcut hükümetin E1 bölgesindeki yapılaşma planını bir “hata” olarak nitelendirdi. Ayrıca, yerleşimci şiddeti ve “Yahudi terörizmi”ni önlemeye yönelik adımlar atacağına söz verdi.
TRUMP'IN ETKİSİ
Trump, Netanyahu’ya “tam destek” verdiğini açıkladı ve başka bir liderin iş başına gelmesinin yanlış olacağını belirtti. Eisenkot ve diğer muhalefet liderleri ise Beyaz Saray’a, seçim sürecine müdahale etmemesi için çağrıda bulundular. Eisenkot’un liderliğindeki bir hükümetin, Netanyahu’nun aşırı sağcı ortakları olmadan daha ılımlı olacağı düşünülüyor.