HAMAS’TAN BİLGİLERİ GÜNCELLEYEN AÇIKLAMA
Gazze’de 7 Ekim 2023’te başlayan savaşın ikinci yılına günler kala, Hamas’tan barış planı ile ilgili önemli bir açıklama geldi. ABD Başkanı ve İsrail Başbakanı tarafından Washington’da müzakere edilen Gazze planına tepki gösteren Hamas, “İsrail saldırılarının sona erdirilmesi ve Gazze Şeridi’nden tamamen çekilmesi hâlinde tüm İsrailli rehineleri serbest bırakmaya hazırız” ifadesini kullandı. Hamas, planın bazı noktalarını kabul ettiğini, diğer maddeleri için ise müzakere isteğinde bulunduğunu belirtti. Örgüt, Gazze’nin yönetiminin bağımsız teknokratlardan oluşacak bir Filistin organına devredilmesini kabul ederken, silahsızlanma konusuyla ilgili bir açıklama yapmadı. Hamas, derhal arabulucularla müzakerelere başlanmasını istedi.
TRUMP’TAN TEŞEKKÜR VE AÇIKLAMALAR
Hamas’ın açıklamasının ardından ABD Başkanı Trump, yayınladığı video mesajında Katar, Türkiye, Suudi Arabistan, Mısır ve Ürdün’e teşekkür etti. Trump, “Bugün çok özel bir gün. Herkes bu savaşın sona ermesini ve Orta Doğu’da barışın sağlanmasını istiyor. Bu hedefe ulaşmaya çok yakınız” şeklinde konuştu. Esirlerin ailelerine kavuşması için yoğun bir şekilde çalıştıklarını da ekledi. Gazze barış planının içeriği hakkında görüşen Trump ve Netanyahu, Hamas’ın planı kabul etmesi durumunda, kalan tüm rehinelerin 72 saat içinde serbest bırakılacağını açıkladı.
GÜVENLİK VE YENİDEN İNŞA PLANI
Trump, Gazze’de savaş sona erdiğinde, bölgenin yeniden inşasını denetleyecek geçici bir “Barış Kurulu”na başkanlık edeceğini belirtti. Bu kurulda Eski İngiltere Başbakanı Tony Blair’in de yer alacağı ifade edildi. Netanyahu, Gazze’nin “barışçıl bir sivil yönetime sahip olacağını” savunarak, Hamas’ın silahsızlandırılması gerektiğini ve Gazze’nin askerden arındırılmasının, İsrail’in güvenliği açısından önemli olduğunu duyurdu. Ayrıca, Filistin Yönetimi’nin Gazze’de herhangi bir rol üstlenebilmesi için bir dönüşüm süreci geçirmesi gerektiğini vurguladı.
MÜZAKERE SÜRECİ VE YANITLAR
İsrail Başbakanlık Ofisi, Hamas’ın açıklamasını “prensipte kabul” olarak değerlendirdi. Yapılan açıklamada, “İsrail, rehinelerin derhal serbest bırakılmasını öngören Trump’ın planının ilk aşamasını uygulamaya hazırlanmaktadır” denildi. İsrail basınında çıkan haberlerde, orduya Gazze’deki saldırıların azaltılması yönünde talimat verildiği ve müzakerelerin yakında başlayabileceği bildirildi. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ise sosyal medya üzerinden yaptığı açıklamada Hamas’ın yanıtını “kalıcı barışın sağlanması noktasında yapıcı ve önemli bir adım” olarak nitelendirdi. Erdoğan, “İsrail’in tüm saldırılarını derhâl durdurması ve ateşkes planına uyması gerekir. Gazze’ye insani yardımlar ulaştırılmalı, bu soykırım son bulmalıdır” diyerek Türkiye’nin iki devletli çözüm için mücadelesini sürdürmeye devam edeceğini vurguladı.
BİLANÇO VE PLAN DETAYLARI
Beyaz Saray, İsrail Başbakanı ve Trump’ın görüşmeleri sırasında Gazze barış planını resmen açıklamıştı. Plan, şu maddeleri içermekte: -İsrail Gazze’yi işgal veya ilhak etmeyecek. -Gazze, komşularına tehdit oluşturmayan “terörden arındırılmış bir bölge” olacak. -İsrail’in bu anlaşmayı kamuoyuna duyurmasından itibaren 72 saat içinde, hayatta olan ve olmayan tüm rehineler iade edilecek. -Tüm rehineler serbest bırakıldıktan sonra, İsrail 7 Ekim 2023’ten sonra gözaltına alınan 250 müebbet hapis cezası mahkumunun yanı sıra 1700 Gazzeliyi serbest bırakacak. -ABD, İsrail ile Filistinliler arasında barışçıl ve müreffeh bir birlikte yaşama için siyasi bir ufukta anlaşmaya varmak amacıyla diyalog kuracak. -İki taraf bu öneriyi kabul ederse savaş derhal sona erecek.