HARVARD’IN KEŞFİ BÜYÜK HEYECAN YARATIYOR
Harvard Üniversitesi, 1946 yılında yalnızca 27,50 dolara (1.068,58 TL) satın aldığı ve uzun süre “sıradan bir kopya” olarak değerlendirilen Magna Carta belgesinin, aslında 1300 yılına ait nadir bir orijinal olduğunu belirledi. Londra’daki bir kitap satıcısından alınan bu belgenin tarih dünyasında büyük bir heyecan yarattığı ifade ediliyor.
TOZLU RAFLARDA BİR SIR
Harvard Hukuk Fakültesi Kütüphanesi’nde bulunan bu belge, yıllarca lekeli ve solmuş haliyle dikkat çekmeden arşivde bekledi. Belgenin etiketinde 1327 tarihli bir kopya yazıyordu. Ancak 2023 yılında King’s College London’dan Ortaçağ tarihçisi Prof. David Carpenter, kütüphanenin dijital koleksiyonlarını incelerken bu belgeyi keşfetti. Belgeyi dikkatle inceledikten sonra bunun çok daha eski bir nüsha olabileceğini fark etti. Associated Press’e konuşan Carpenter, “İlk tepkim şaşkınlıktı. Daha önce bilinmeyen bir Magna Carta’ya rastlamak hem heyecan verici hem de hayranlık uyandırıcıydı” şeklinde ifade etti. En şaşırdığı durum ise Harvard gibi köklü bir kurumun bu kadar önemli bir eseri yıllarca fark etmeden saklaması oldu.
KARŞILAŞTIRMALAR BELGENİN ORİJİNAL OLDUĞUNU GÖSTERİYOR
Carpenter, East Anglia Üniversitesi’nden Prof. Nicholas Vincent ile birlikte Harvard’daki belgeyi, 1300 yılına ait bilinen diğer altı orijinal nüshayla kıyasladı. Boyutlar, metin yapısı ve karakteristik detaylar dikkatle incelendiğinde, belgenin nadir gruba ait olduğu kesinlik kazandı. Carpenter, “Testi uçan renklerle geçti” derken, belgenin orijinalliği konusunda hiçbir şüphenin kalmadığını belirtti.
AKADEMİK VE MADDİ DEĞERİ YÜKSEK
Bu keşif, Harvard için sadece akademik olarak değil, maddi açıdan da önemli bir değer taşıyor. 1297 yılına ait başka bir Magna Carta nüshası, 2007 yılında New York’taki bir açık artırmada 21 milyon doların (816.007.500,00 TL) üzerinde bir fiyata satılmıştı. Uzmanlar, Harvard’ın belgesinin de benzer bir değerde olduğunu öngörüyor. Prof. Vincent, durumu özetlerken, “Magna Carta, Batı siyasi geleneğinin ve anayasal düşüncenin temeli. Dünya tarihinin en ünlü belgelerinden biri olduğunu rahatlıkla söyleyebiliriz” dedi.