Hattuşa, Türkiye — Antik Mısır herkesin bildiği bir medeniyet. Piramitler, hiyeroglifler ve Kral Tutankhamun’un hikayeleriyle büyüdük. Ancak 3,500 yıl önce, Akdeniz’de büyük bir süper güç daha vardı ve bu güç, Hattuşa’yı yöneten Hititler’di. Bu imparatorluk, modern Türkiye’nin iç kısımlarındaki engebeli arazilerden faaliyet gösteriyordu ve Babil’i yağmalayıp, zırhlı savaş arabalarından oluşan korkutucu bir filo kurarak, Ramesses gibi efsanevi firavunlarla karşı karşıya geldi. Ancak, birdenbire çöktüler ve tarih, varlıklarını unutmuştu. Şimdi, Türkiye’nin ortasında yer alan Šamuḫa’daki bir kazıda yapılan çarpıcı bir keşifle Hititler yeniden gündeme geldi.
Çamur Tabletlerin Keşfi
Arkeologlar, 131 çivi yazılı kil tablet içeren kraliyet hazinesini gün yüzüne çıkardılar. Bu tabletlerden bazıları standart bürokratik konuları içerirken, diğerleri 35 yüzyıl önceki günlük yaşam hakkında şaşırtıcı ve bazen tuhaf detaylar sunuyor. Tabletlerde, kuş falcılarının gökyüzündeki sürüleri takip ederek hareketlerini kaydedip geleceği tahmin ettikleri detaylı kayıtlar bulunuyor. Bir başka tablette ise Batı Anadolu’daki askeri komutanların yerel bir isyanla başa çıkmak için krallardan acil takviye talep eden çaresiz mesajları yer alıyor. En çarpıcı olanı, yüksek ateşler yaratan ve birçok çocuğun hayatını kaybetmesine neden olan felaket bir salgınla ilgili kayıtlardır.
Atatürk ve Hititler
Dünya genelinde Hititler unutulurken, Türkiye Cumhuriyeti’nin kurucu lideri Mustafa Kemal Atatürk, bu kaybolmuş imparatorluğa büyük ilgi gösterdi. Antik alanların kazılarını teşvik etti ve Ankara’da kurulan müze, günümüzde Anadolu Medeniyetleri Müzesi’ne dönüştü. Atatürk’ün ölümünden sonra, Anıtkabir’e giden yolun iki yanına Hitit ikonografisinden esinlenerek yapılmış 24 taş aslan yerleştirildi.
Hitit Sanatı ve Kültürel Etkileşim
Hitit sanatı da Atatürk için önemliydi. Ankara’daki müze, Anadolu genelinde gün yüzüne çıkarılan birçok heykel ve kabartmayı koruyor. Hitit halkının, fethettikleri toplumların maddi ve manevi geleneklerini benimseme yeteneği, onları diğerlerinden ayıran bir özellikti. Ayrıca, savaş arabası gibi yenilikçi savaş araçlarıyla imparatorluklarını genişlettiler.
Kadeş Savaşı ve Barış Antlaşması
Mısır ile olan mücadeleleri, M.Ö. 1274’teki Kadeş Savaşı ile zirveye çıktı. Bu savaş, tarihteki en büyük atlı savaş aracı kullanımıyla gerçekleşti. Savaş sonucunda iki süper güç, Kadeş Antlaşması’nı imzaladı. Bu antlaşma, Mısır ve Hititler arasında kalıcı bir sınır belirledi ve günümüzde Birleşmiş Milletler’in New York’taki merkezinde bir kopyası sergileniyor.
Hattuşa'ya Yolculuk
Ankara’dan doğuya doğru yola çıkan ziyaretçiler, Hattuşa’ya ulaşmak için yaklaşık üç saatlik bir yolculuk yapıyor. UNESCO Dünya Mirası Listesi’nde yer alan Hattuşa, iki derin vadi arasında inşa edilmiş bir antik şehir. Ziyaretçiler, Hattuşa’daki kalıntıları görebilir ve eski tapınaklar, saraylar ve surların kalıntılarını inceleyebilirler. Hattuşa, Hititlerin imparatorluk merkezinin kalbini oluşturuyor ve kazıların devam etmesiyle, bu antik medeniyet hakkında daha fazla bilgi edinileceği öngörülüyor.