Alzheimer hastalığını tedavi etme çabaları sürerken, yeni bir araştırma, gelecekteki tedavi yöntemlerinin kanser ilaçlarında olabileceğini gösterdi. Pazartesi günü yayınlanan çalışmada, iki kanser ilacının Alzheimer’ın semptomlarını yavaşlattığı veya tersine çevirdiği belirlendi. ABD’nin Gıda ve İlaç Dairesi (FDA), Alzheimer’ın erken evresindeki ilerlemeyi durdurmak için Leqembi ve Kisunla adlı iki ilacın kullanımını onayladı. Ancak bilim insanları, bu ilaçların faydalarının sınırlı olduğunu belirtiyor. Bazı ilaç firmaları başarısız denemeler nedeniyle Alzheimer’a yönelik geliştirme programlarını askıya alırken, diğerleri mevcut ilaçların Alzheimer tedavisinde kullanılma potansiyelini inceliyor.
ÇALIŞMA KAPSAMINDA İLAÇ ANALİZİ
ABD’deki San Francisco Kaliforniya Üniversitesi’ndeki araştırmacılar, Alzheimer tedavisine dair bir çalışma gerçekleştirdi. Bu çalışmada, 1.300’den fazla ilacın bulunduğu bir veritabanı incelendi. Veritabanında antipsikotik, antibiyotik, mantar karşıtı ve kemoterapi ilaçları yer alıyordu. Araştırmacılar, bu ilaçların gen ifadesini nasıl etkilediğini inceledi. 21 Temmuz’da yayınlanan araştırmaya göre, iki kanser ilacı, Alzheimer riskini azaltmada en etkili adaylar olarak öne çıktı. Bu ilaçlar, deney farelerinde Alzheimer belirtilerini ya yavaşlattı ya da tersine çevirdi. Bir ilacın meme kanseri, diğerinin ise kolon ve akciğer kanseri için kullanıldığı belirtildi.
İLAÇLARIN ETKİLERİ
Araştırma sırasında incelenen ilaçlardan sadece 90’dan azının, insanların beyin hücrelerinde Alzheimer ile ilişkili genlerin ifadesini değiştirdiği saptandı. Elektronik tıp kayıtları, bu ilaçlardan özellikle beşinin gerçek hastalardaki Alzheimer riskini azalttığını gösteriyor. Araştırmacılar, FDA onaylı iki kanser ilacını seçerek fareler üzerinde deneyler yaptı.
İKİ İLAÇ BİR ARADA DAHA GÜÇLÜ
Araştırmaya liderlik eden UCSF Bakar Bilgisayarlı Sağlık Bilimleri Enstitüsü Geçici Direktörü Marina Sirota, kanser ilaçlarının araştırma sonuçlarından çıkmasını beklemediklerini anlattı. Araştırmaya göre, meme kanseri ilacı letrozole, sinir hücrelerindeki gen ifadesini değiştiriyor. Kolon ve akciğer kanseri ilacı irinotecan ise sinir sistemi destekleyen gliyal hücrelerde gen ifadesini değiştiriyor. Alzheimer, sinir hücrelerini yok etmekte ve gliyal hücrelerin artışına yol açarak beyinde inflamasyona neden olabiliyor. Araştırmacılar, bu iki ilacı bir arada kullandıklarında yaşlı farelerdeki Alzheimer semptomlarının azalmasını ve hafızalarının iyileşmesini gözlemledi. Ancak farelerde elde edilen sonuçların insanlar için aynı etkiyi göstermediğini dikkate alarak, şimdi bu ilaçların Alzheimer hastalarında test edilmesi umuluyor.