İRAN DIŞİŞLERİ BAKANI ARAKÇI’DAN BM’YE YAZILI BAŞVURU
İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, İsrail ve ABD’nin gerçekleştirdiği saldırılar hakkında Birleşmiş Milletler (BM) Genel Sekreteri Antonio Guterres ve BM Güvenlik Konseyi’ne bir mektup göndermiştir. Arakçi, mektubunda İran’a yönelik bu saldırıların “BM Şartı, uluslararası hukuk ve insan hakları sözleşmelerine açıkça aykırı” olduğunu dile getirmiştir.
TALİMATLAR VE TALEPLER
Arakçi, 13 Haziran’da başlayan saldırıların BM Şartı’nın 2. maddesinin 4. fıkrasına doğrudan bir ihlal olduğunu belirtmiştir. Saldırılar sonucunda birçok sivil yerleşim alanı, altyapı ve hastane kasıtlı olarak hedef alınırken, sivillerin yaşamını olumsuz etkilemek amacıyla enerji tesislerine de saldırılar düzenlenmiştir. Arakçi, bu durumun “uluslararası ve insancıl hukukun ciddi bir şekilde ihlal edildiğini” ifade ederek, BM Güvenlik Konseyi’nin uluslararası barış ve güvenliği sağlama görevinin önemini vurgulamıştır.
NÜKLEER TESİSLERİN HEDEF ALINDIĞI VURGUSU
İran’ın Kum, Arak, Natanz ve İsfahan şehirlerindeki nükleer tesislerinin, Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (UAEA) denetiminde olmasına rağmen İsrail ve ABD tarafından hedef alındığını belirten Arakçi, “Bu saldırılar, BM Şartı’nın, Nükleer Silahların Yayılmasının Önlenmesi Antlaşması’nın (NPT), UAEA belgeleri ve ilgili Güvenlik Konseyi kararlarının açık bir ihlalidir” şeklinde açıklamada bulunmuştur.
Birçok BM üyesi ülke ile bölgesel ve uluslararası örgütlerin saldırıları kınadığını hatırlatan Arakçi, “Hukukun üstünlüğünün korunması için bu tür eylemlerin ciddiyetle ele alınması gerekmektedir” demiştir. Ayrıca, BM Güvenlik Konseyi’nin, barış ve güvenliği koruma görevini yerine getirmesi gerektiğini de ifade etmiştir.
İSRAİL VE ABD’YE YÖNELİK SORUMLULUK ÇAĞRISI
Arakçi, İran’ın taleplerinin açık olduğunu vurgulayarak, “Konseyin, İsrail rejiminin İran’ın egemenliği ve toprak bütünlüğüne yönelik saldırılarını tespit etmesi, özellikle tazminat ödemesi ve zararların giderilmesi yükümlülüklerini kabul etmesini” istediklerini belirtmiştir. Ayrıca, konseyin bu saldırıların faillerini sorumlu tutması gerektiğine de dikkat çekmiştir.
MEŞRUİYETİN ZEDELENMESİ RİSKİ
Arakçi, saldırıların emrini veren siyasi ve askeri liderlerin uluslararası teamül hukukuna göre bireysel cezai sorumluluğa sahip olduğunu ifade etmiştir. “Bu saldırılar, uluslararası hukukun temel ilkelerine yönelik açık bir saldırıdır. Buna göz yumulması, BM sisteminin meşruiyetini zedeleyecek ve hem bölgede hem de dünyada gelecekteki uluslararası ilişkilerde hukuksuzluğu teşvik edecektir” şeklinde açıklamalar yapmıştır.