İran Cumhurbaşkanı, ABD ve İsrail’in İran’a karşı başlattığı savaşın yedinci ayında New York’ta düzenlenen Birleşmiş Milletler Genel Kurulu’nda, Başkan Donald Trump’a “İslam Cumhuriyeti asla eğilmeyecek” mesajını verdi. Ülkesinin en ciddi varoluşsal savaşla yüzleştiği bu dönemde, İran’ın nükleer programı, füze savunması ve Hürmüz Boğazı üzerindeki kontrolünü asla bırakmayacağını vurguladı. Masoud Pezeshkian, Hürmüz Boğazı’ndan dünya petrolünün beşte birinin geçtiğini hatırlatarak, “Bazılarına serbest erişim vererek bu su yollarını kullanmalarına izin veremeyiz” dedi.
PEZESHKİAN'IN KONUŞMASI
Pezeshkian’ın konuşması, bu yılki Birleşmiş Milletler toplantısında en çok beklenen konuşmalardan biriydi. Düşman bir ülkede, savaş halindeki bir liderin yaptığı bu tarihi an, dikkat çekici bir gelişme olarak değerlendirildi. Washington’un kısa sürede sona ereceğini öngördüğü savaş, İslam Cumhuriyeti’nin lideri Ayetullah Ali Hamaney’in öldürülmesiyle başlayan bir askeri operasyonun ardından, aylara yayılan istikrarsızlığa dönüştü.
REGİONEL GÜVENLİK MESAJI
Pezeshkian, İran’ın komşularına gelecekteki güvenliklerinin garanti altına alınması gerektiğini belirterek, aksi takdirde tüm bölgenin “birlikte güvensizlik içinde yaşayacağını” ifade etti. Bu mesaj, bölgedeki güvenliğin ayrılmaz bir bütün olduğunu vurgulayan bir tehdit içeriyor. Ancak, başka bir uzman, İran’ın komşularıyla barışçıl bir şekilde bir arada yaşama yolları arayacağını belirtti.
İKİ ÜLKE ARASINDA DİPLOMASİ
Pezeshkian’ın konuşmasının hemen ardından, İran Dışişleri Bakanı Abbas Araghchi, Trump’ın barış elçisi Steve Witkoff ile iki saatlik bir görüşme gerçekleştirdi. Ancak bu görüşmenin önemli bir ilerleme sağlamadığı belirtildi. Daha önce planlanan İran-ABD müzakereleri de hayata geçmedi ve bölge daha derin bir belirsizliğe sürüklendi.
İÇ POLİTİK TEPKİLER
Pezeshkian ve diplomatik görüşmelere katılan İranlı yetkililer, iç politikada sert muhalefetle karşılaştı. Bazı radikal milletvekilleri, Trump ile yapılan herhangi bir görüşmeyi teslimiyet olarak değerlendiriyor. Pezeshkian’ın New York’taki toplantıya katılması da eleştirilere neden oldu.
İRAN’IN YENİ NEGOTİASYON ÇERÇEVESİ
İran Yüksek Ulusal Güvenlik Konseyi Başkanı Mohsen Rezaei, müzakerelerde yeni bir çerçeve benimseyeceklerini belirtti. Washington’un, İran’ın taleplerini yerine getirmeden herhangi bir müzakere yapılamayacağını ifade etti. Bu açıklamalar, hem Washington’a bir mesaj gönderdi hem de iç politikada sert muhalefeti yatıştırma amacı taşıyordu.
DİPLOMASİ VE GÜVENLİK OLAYLARI
İran’ın Birleşmiş Milletler’de yürüttüğü diplomasi sürerken, Hürmüz Boğazı yakınında bir geminin hedef alındığı bildirildi. Bu olay, bölgedeki güvenlik durumunun ciddiyetini bir kez daha gözler önüne serdi.