İran delegasyonu, Salı günü Birleşmiş Milletler Genel Kurulu için New York’a inecek. Başkan Donald Trump, Ortadoğu’daki savaşın ortasında büyük gelişmelerin yaşanabileceğini belirtti. BM’nin kurucu üyelerinden biri olan İran, yıllardır bu uluslararası diplomatik etkinlikte yer alıyor; son olarak bu yıl, ülkenin Cumhurbaşkanı Masoud Pezeshkian ve önceki lideri Ebrahim Raisi tarafından temsil ediliyor. Ancak, bu yılki İran delegasyonunun, savaş halinde olduğu bir ülkenin topraklarında bulunması son yıllarda görülmemiş bir durum.
DELEGASYONUN KÜÇÜLMESİ
Trump yönetimi, Pezeshkian’ın da yer alacağı “ana delegasyonun” New York’a gelmesine izin vereceklerini duyurdu. Bu yılki delegasyonun, 2025 etkinliğindeki kadar büyük olmayacağı belirtildi. İran’ın delegasyonunun tam yapısı henüz bilinmiyor, ancak İran devlet medyası Pezeshkian’ın Salı günü New York’a gideceğini aktardı.
SEYAHAT KISITLAMALARI
ABD Dışişleri Bakanlığı sözcüsü, “Ev sahibi ülke yükümlülüklerimizle uyumlu olarak, İran rejiminin ana delegasyonu BM Genel Kurulu Yüksek Düzey Haftası’na katılabilecek” dedi. Ancak, delegasyonun seyahat kısıtlamaları altında olacağını ve lüks ürünlerin satın alınmasına yönelik yasaklarla karşılaşacağını da belirtti. BM Genel Merkezi Anlaşması’nın 11. maddesi, ABD makamlarının BM yetkilileri veya üye devletlerin temsilcilerinin New York’taki merkezde seyahat etmelerine engel olamayacağını vurguluyor.
İRAN'IN UYARISI
İran, yeni bir ABD saldırısının, bölgedeki ABD üslerine ve çıkarlarına yönelik sürekli saldırılara yol açacağını bildirdi. İran’ın merkezi askeri komutanlığı, Pazar günü ABD’nin bazı bölgesel ülkelerin desteğiyle İran’a karşı harekete geçmeye hazırlandığına dair bilgi aldıklarını açıkladı. Trump, Fox News’e verdiği röportajda “karar verme aşamasındayım” diyerek, “çok büyük şeyler” olabileceğini belirtti.
GEÇMİŞTEKİ TEMASLAR
İran, geçmişte farklı dönemlerde BM Genel Kurulu’na katıldı. 1987’de o zamanlar Cumhurbaşkanı olan Ayetullah Ali Khamenei, iki yıl sonra en yüksek lider olacağı dönemde kurula hitap etmişti. 2015’te, o dönemin Cumhurbaşkanı Hassan Rouhani, dönüm noktası niteliğindeki İran nükleer anlaşmasını “savaşın zaferi” olarak nitelendirerek, Ortadoğu’da barış getirmesi gerektiğini ifade etmişti.
MEVCUT DURUM VE KISITLAMALAR
Bu yıl ise Rouhani’nin bahsettiği barış, giderek daha uzak bir hedef gibi görünüyor. Washington ile Tahran arasında müzakerelerin yeniden başlamasına dair bir işaret yok. Geçmişte ABD, İran delegasyonunun hareketlerine kısıtlamalar getirdi. Geçen yıl, Trump yönetimi, İranlı diplomatların lüks ürünleri satın almalarının önüne geçti. Bu yıl da benzer kısıtlamaların devam edeceği bildirildi.