İran’ın granit altında gömülü olduğu düşünülen nükleer tesisinde, bu yıl ABD ile yaşanan savaşın etkisiyle yoğun bir inşaat çalışması gerçekleştirildi. Natanz nükleer kompleksinin yaklaşık 140 mil güneyinde bulunan Pickaxe Dağı, istihbarat ajanslarının gelecekteki nükleer program çabalarını korumak için muhtemel bir yer olarak değerlendirdiği bir bölge. Stratejik ve Uluslararası Araştırmalar Merkezi’nin (CSIS) yeni yaptığı uydu görüntüleri analizi, bu yıl inşaat faaliyetlerinde belirgin bir artış olduğunu ortaya koydu.
İNŞAAT FAALİYETLERİ ARTIYOR
CSIS analistleri, yer altındaki tesisin İran’ın nükleer programı için güvenli bir sığınak olarak tasarlandığını belirtiyor. İsrail istihbaratı, İran’ın uranyum zenginleştirme çabalarının bir parçası olarak santrifüjleri bu bölgeye taşıma niyetinde olabileceğini öne sürdü. Eski ABD Başkanı Donald Trump, tesisin hedef alınabileceği konusunda sürekli tehditler savurdu. Trump, geçen hafta yaptığı bir açıklamada, “Pickaxe’i çok yakında vurabiliriz,” ifadelerini kullandı.
PENTAGON'UN HEDEF PLANI
Ancak granit dağ, Pentagon’un en ağır “nükleer olmayan” bombaları için bile ulaşılması zor bir hedef olarak değerlendiriliyor. ABD, bu tür tesislere saldırı yöntemleri geliştirmek için çalışmalar yürütüyor. İran ile altı aylık çatışma sürecinde, ABD güçleri genellikle başka hedeflere odaklanmış olsa da, yeni bir acil durum sözleşmesi imzalandı. Bu sözleşme, New Mexico’daki White Sands Füze Test Alanı’nda “canlı ateş testi” için 1.2 milyon dolarlık bir bütçe içeriyordu.
TEST PLANLARI
Sözleşmenin detayları, İran ile bağlantılı olarak yer altı tesislerine yönelik hedef belirleme ve simülasyon çalışmalarını içeriyordu. ABD daha önce, 2025’te İran nükleer tesislerine yönelik saldırılar gerçekleştirmişti. Ancak, derin gömülü İsfahan nükleer tesisinin, Pentagon’un mevcut bombalarının etkisiz kaldığı belirtiliyor. Askeri yetkililer, yeni nesil bir “delici” bomba geliştirme sürecinde olduklarını ifade etti.
FAALİYETLERİN GÖRÜNTÜLERİ
Uydu görüntüleri, 16-18 Şubat tarihleri arasında White Sands’teki bir test alanında kazı çalışmalarının başladığını gösteriyor. Bu çalışmaların acil durum sözleşmesi ile zamanlaması örtüşüyor. Kazı faaliyetleri, Mart ortasına kadar devam etti ve bu süreçte biriken toprak miktarı arttı. Ancak, ardından bu faaliyetlerin durduğu gözlemlendi.
NÜKLEER PROGRAMIN AMACI
CSIS analistlerine göre, Pickaxe Dağı’ndaki tesis, İran’ın nükleer programıyla ilgili olarak üç ana amaca hizmet edebilir. Bu amaçlar arasında santrifüj montaj tesisi, zenginleştirme tesisi veya diğer “nükleer silahlarla ilgili” işler için güvenli bir alan bulunuyor. Analistler, inşaat faaliyetlerinin “aktif kazıdan, muhtemelen iç yapı inşaatına ve dış güçlendirmeye doğru kaydığını” belirtti.
Pickaxe Dağı’ndaki inşaatın sürekli olarak devam etmesi, bu tesisin henüz zenginleştirme çalışmaları için yeterli seviyede olmadığına işaret ediyor.