ABD’NİN İRAN’A YAPTIĞI HAVA SALDIRILARININ ETKİSİ ANALİZ EDİLİYOR
CNN ve New York Times’ın ulaştığı istihbarat değerlendirmelerine göre, ABD’nin Fordo, Natanz ve İsfahan’daki nükleer tesislere yönelik düzenlediği hava saldırıları, İran’ın nükleer programının temel bileşenlerini yok edemedi. Zenginleştirilmiş uranyum stokları ile santrifüjlerin büyük ölçüde sağlam kaldığı ifade edildi.
TRUMP YÖNETİMİ İDDİALARI REDDEDİYOR
ABD Başkanı Donald Trump ve özel temsilcisi Steve Witkoff, saldırıların “tarihteki en başarılı askeri operasyonlardan biri” olduğunu savunuyor. Witkoff, Fordo tesisine 12 sığınak delici bomba gönderildiğini ve hedeflerin “tamamen yok edildiğini” ileri sürdü. Pentagon’un raporu ise Trump’ın bu açıklamalarıyla çelişiyor.
Saldırıların etkisi ve İran’ın nükleer hedefleri üzerindeki analizin devam ettiği belirtiliyor. Ancak ilk bulgular, Başkan Donald Trump’ın saldırıların İran’ın nükleer zenginleştirme tesislerini “tamamen ve bütünüyle yok ettiğine” dair tekrarladığı iddialarla çelişiyor. Savunma Bakanı Pete Hegseth, Pazar günü İran’ın nükleer emellerinin “yok edildiğini” belirtmişti. Ancak bilgi sahibi iki kişi, İran’ın zenginleştirilmiş uranyum stokunun yok edilmediğini kaydetti. Bu kişilerden biri, santrifüjlerin büyük ölçüde “sağlam” olduğunu ve “ABD onların yalnızca birkaç ay geciktirmiş olabileceğini” söyledi.
BEYAZ SARAY’DAN AÇIKLAMA
Beyaz Saray, değerlendirmenin varlığını kabul etti, ancak içeriğine katılmadıklarını duyurdu. Beyaz Saray Basın Sekreteri Karoline Leavitt, CNN’e yaptığı açıklamada, “Bu iddia edilen değerlendirme tamamen yanlış ve ‘çok gizli’ olarak sınıflandırılmıştı. Ancak istihbarat camiasından düşüklü, ezik bir kişi tarafından CNN’e sızdırıldı. Bu değerlendirmeyi sızdırmak, Başkan Trump’ı küçük düşürmek ve İran’ın nükleer programını hedef alan cesur savaş pilotlarımızı itibarsızlaştırmak için açık bir girişimdir” dedi. ABD ordusu ise operasyonun planlandığı gibi gittiğini ve “ezici bir başarı” olduğunu bildirdi. Ancak ABD, saldırıların etkisine dair kapsamlı bir tabloya sahip olduğu için henüz erken olduğu belirtildi.
SANTRİFÜJLERE YAPILAN SALDIRILARIN ETKİSİ SORUNLU
İsrail, ABD operasyonundan önce İran’ın nükleer tesislerini bombalamıştı, ancak ABD’nin sığınak delici bombalarına ihtiyaç duyduğunu öne sürdü. ABD’nin B-2 bombardıman uçakları, Fordow Yakıt Zenginleştirme Tesisi ve Natanz Zenginleştirme Kompleksi’ne bir düzineden fazla bomba attı, ancak bu bombalar, tesislerdeki santrifüjleri ve yüksek zenginleştirilmiş uranyumu tamamen ortadan kaldırmadı. Bunun yerine, hasarın büyük ölçüde yer üstü yapılarla sınırlı kaldığı ifade ediliyor. Hegseth, “Bombalı saldırımız İran’ın nükleer silah üretme kabiliyetini yok etti. Devasa bombalarımız her hedefte tam isabet sağladı ve mükemmel çalıştı” dedi. Salı sabahı Trump, saldırıların hasarına dair inancını yineledi. “Bence tamamen yıkıldı” diyen Trump, pilotların hedeflerini vurduğunu ve o hedeflerin yok edildiğini ifade etti.
KONGRE GİZLİ BİLGİLANDIRMA TOPLANTILARI İPTAL EDİLDİ
Trump ve Hegseth saldırıların başarısı konusunda iyimser yaklaşırken, Genelkurmay Başkanı Dan Caine, hasar değerlendirmesi sürerken İran’ın nükleer kabiliyetleri hakkında yorum yapmanın “çok erken” olduğunu söyledi. Salı günü, operasyonla ilgili hem Temsilciler Meclisi hem de Senato için planlanan gizli bilgilendirme toplantıları iptal edildi. İki kaynağa göre, tüm Senato’ya yönelik toplantı Perşembe gününe ertelendi. Ayrıca, CNN’e konuşan iki kaynak, tüm Meclis üyelerine yönelik bilgilendirme toplantısının da ertelendiğini belirtti. Toplantının neden ertelendiği ya da ne zaman yeniden planlanacağı hemen netlik kazanmadı.
DEMOCRAT TEMSİLCİNİN AÇIKLAMALARI
New York’tan Demokrat Temsilci Pat Ryan, Salı günü X platformunda, “Trump, İran’a yapılan saldırılarla ilgili Meclis’e yapılacak gizli bilgilendirme toplantısını mazeret bildirmeden iptal etti. Gerçek neden mi? ‘Tüm nükleer tesisleri ve kabiliyeti yok ettiğini’ iddia ediyor; ekibi bu palavrayı destekleyemeyeceğini biliyor” dedi. ABD’nin “sığınak delici” bombalarının, İran nükleer sahalarını tamamen yok edip edemeyeceği konusunda uzun süredir soru işaretleri bulunuyor. Dikkat çekici bir şekilde, ABD İsfahan’ı bu bombalar yerine bir denizaltıdan fırlatılan Tomahawk füzeleriyle vurdu. Bunun nedeni, bombanın İsfahan’ın derin alt katmanlarını geçemeyeceği düşüncesiydi. Bilgi sahibi iki kaynağa göre, ABD’li yetkililer İran’ın ayrıca saldırıya uğramamış ve halen aktif olan gizli nükleer tesisler barındırdığına inanıyor.