İstanbul Altın Rafinerisi AŞ ve İlişkili Şirketlerin Yetkilileri Gözaltına Alındı
İstanbul Altın Borsası ve Türkiye Cumhuriyeti Hazine Müsteşarlığı’nın altın rafinerileri listesinde yer alan İstanbul Altın Rafinerisi AŞ ve ilişkili şirketlerin 23 yetkilisi hakkında “hileli yollarla devlet desteği alarak örgütlü bir şekilde kamu zararına yol açtığı” iddiasıyla gözaltı kararı verildiği açıklandı. Bu kişilerden 21’i gözaltına alındı. İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı’ndan yapılan açıklamaya göre, şüphelilerin, hileli yollarla devlet desteği alarak kamu zararına çarptığı belirtildi. Açıklamada, bu kişiler hakkında “1211 Sayılı Türkiye Cumhuriyeti Merkez Bankası Kanunu ve Bunun Tebliğlerine Muhalefet”, “4749 Sayılı Kamunun Finansmanı ve Borç Yönetiminin Düzenlenmesi Hakkında Kanuna Muhalefet”, “1567 Sayılı Türk Parasının Kıymetini Koruma Hakkında Kanuna Muhalefet” suçlarından gözaltı kararı alındığı vurgulandı.
İstanbul Altın Rafinerisi’nin İş Dünyasındaki Yeri
1996 yılında kurulan İstanbul Altın Rafinerisi A.Ş. (İAR), Türkiye’nin önde gelen değerli maden işleme ve ticaret kuruluşlarından biri olarak tanınıyor. 2007 yılında Dubai Altın Borsası’na üye olan İAR, 2011’de Londra Külçe Piyasaları Birliği’nin (LBMA) Good Delivery Listesi’ne girerek uluslararası rafineri standartlarını yakalamayı başardı. 2024 yılı itibarıyla Türkiye’nin 500 Büyük Sanayi Kuruluşu listesinde 5. sırada yer alan şirketin yıllık net satışı 229,7 milyar TL seviyesinde. Ancak altın sektöründeki yüksek ciroya rağmen kâr marjı düşük kalıyor; İAR’ın dönem kârı 77,8 milyon TL olarak kaydedildi. Şirket, yaklaşık 244 çalışanla faaliyetlerini sürdürüyor.
Şirketin Tarihçesi ve Miras Mücadelesi
İstanbul Altın Rafinerisi’nin temelleri, 1990’ların ortasında Halaç ailesi tarafından atıldı. Kurucu Ömer Halaç, Anadolu Üniversitesi Endüstri Mühendisliği mezunu olarak 1996’da Kapalıçarşı’da Halaç Kuyumculuk’u kurarak altın rafinasyonuna adım attı. 2002 yılında İstanbul Altın Rafinerisi’nin hisselerini alarak Türkiye’nin ilk resmi altın rafinerisini kurdu. Ömer Halaç, Türkiye’de 999,9 saflıkta altın üretimi, “Gramaltın” markalı külçelerin geliştirilmesi ve Türkak akreditasyonuna sahip bir laboratuvarın kurulması gibi yeniliklerin öncülüğünü yaptı. 2008 yılında Ömer Halaç’ın vefatından sonra, kardeşi Özkan Halaç şirkette görev aldı. Ancak Özkan Halaç da 2014 yılında kalp krizi sonucu hayatını kaybetti ve aile içinde uzun yıllar süren bir miras mücadelesi başladı.
Aile İçi Gerilimler ve Şirket Yönetimi
Ömer Halaç’ın vefatı sonrası aile içinde uzun süren bir ortaklık ve miras mücadelesi başladı. Özcan Halaç, 2008’de yapılan sermaye artışıyla rafinerideki yüzde 51’lik payla hakim hissedar haline gelirken, bu durum Ömer Halaç’ın eşi İlknur Halaç ile arasında sekiz yıl süren bir dava başlattı. Mahkeme, 2022’de İlknur Halaç ve çocukları için yaklaşık 102 milyon lira tazminat ödenmesine hükmetti. Bu gelişmeyle taraflar uzlaşarak davalar son buldu ve Özcan Halaç İAR’ın tek patronu oldu. Aile içindeki bu gerilimlerin ardından, 2013’de yönetime profesyonel bir isim getirildi: Ayşen Esen. Esen, genel koordinatörlükten CEO ve sonrasında Yönetim Kurulu Başkanlığına kadar yükselirken, şirketin kurumsallaşma sürecine katkı sağladı, finansal yapıyı güçlendirdi ve dış pazarlarda büyüme planlarını hızlandırdı. Günümüzde İAR, yılda 1.380 ton altın işleme kapasitesiyle dünyanın en büyük ikinci rafinerisi arasında yer alıyor.