İSTANBUL’DA ÇÖL TOZU ETKİSİ
İstanbul Teknik Üniversitesi (İTÜ) İklim Bilimi ve Meteoroloji Mühendisliği Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Hüseyin Toros, İstanbul’un bir hafta boyunca çöl tozlarının etkisi altında kalacağını açıkladı. Kuzey Afrika ve Sahra Çölü’nden gelen ince toz partikülleri, rüzgar akımları aracılığıyla Türkiye’ye ulaşıyor. Prof. Dr. Toros, bunun normal bir doğa olayı olduğunu ifade ederek, “Özellikle ısınan çöl bölgelerinden yükselen tozlar, rüzgar akımlarıyla Avrupa ve Türkiye’ye kadar taşınabiliyor. İstanbul’da bir hafta boyunca çöl tozu etkili olacak. Araçların üzerinde ve yüzeylerde birikintiler görebiliriz” diye belirtti.
HAVA KALİTESİ DÜŞÜYOR
Çöl tozları, yalnızca hava kalitesini olumsuz etkilemekle kalmayacak, aynı zamanda atmosferin rengini de değiştirecek. Prof. Dr. Toros, “Bazen yer seviyesinde daha az hissedilirken, bazen de özellikle gün doğumunda ve batımında gökyüzünün sarı, turuncu ve kırmızı tonlarına bürünmesine neden olabilir. Puslu ve kızılımsı hava, çöl tozunun etkili olduğunun göstergesidir” şeklinde konuştu.
SAĞLIK ÜZERİNDEKİ ETKİLER
Çöl tozlarının insan sağlığına etkileri de önemli bir konu. Prof. Dr. Toros, bu tozların ince kum, kil ve mineral parçacıkları içerdiğini belirterek, özellikle astım ve bronşit hastalarının dikkatli olması gerektiğini vurguladı. Çöl tozlarının yol açabileceği sağlık sorunları arasında: ✔ Solunum yolu rahatsızlıkları olanlar için risk oluşturuyor. ✔ PM10 ve PM 2.5 seviyelerinde artış gözlemleniyor, hava kalitesi düşüyor. ✔ Göz ve cilt tahrişine neden olabilir. ✔ Dışarıda uzun süre kalmak, solunum sıkıntılarına yol açabilir. “Yaşlılar ve kronik rahatsızlığı bulunan bireylerin zorunlu olmadıkça dışarı çıkmamaları önemli. Özellikle spor yapanlar ve açık havada çalışanların, hava kalitesine dikkat etmeleri gerekir. Yoğun çöl tozu dönemlerinde dış mekân aktivitelerinin azaltılması öneriliyor” diye uyardı.
ÇÖL TOZLARININ FAYDALARI
Prof. Dr. Toros, çöl tozlarının olumsuz etkilerine rağmen doğaya katkılarının da bulunduğunu söyledi. Sahra Çölü’nden gelen tozlar, zengin fosfor ve demir içeriği sayesinde bitkilere besin kaynağı sağlıyor. Bahar aylarında bu minerallerin toprağa karışarak doğal gübre görevi gördüğünü belirten Toros, “Bitkiler için en kritik dönemlerden biri olan bahar aylarında, çöl tozları önemli bir besin kaynağı olabilir” ifadelerini kullandı.
ÇÖL TOZUNUN ETKİ SÜRESİ
İstanbul’daki çöl tozu etkisinin bir hafta sürmesi bekleniyor. Ancak, rüzgar akımlarına bağlı olarak etkinin süresi değişiklik gösterebiliyor.