Tony Petitti, Big Ten Konferansı’nın yıllık futbol medya gününde kendisine yöneltilen soru karşısında hafifçe gülümsedi. Bir muhabir, “Tony, üniversite sporlarını kendi ellerinizle federal hükümete teslim etmek zorunda kalmanız biraz üzücü değil mi?” diye sordu. Bu soru, aslında üniversite sporlarının içine düştüğü kaosa yönelik bir eleştiriyi barındırıyordu. Üniversite sporlarındaki düzensizliği gidermek amacıyla hazırlanan Korumalı Üniversite Sporları Yasası, işin başındakilerin kendilerini neredeyse mali iflasa sürüklemesi sonucu doğdu.
YASA TASARISI VE KRİZİN ARKA PLANI
NCAA ve üyeleri, isim, benzerlik ve görüntü (NIL) hakları konusunda devekuşu gibi davranmayı tercih ederken, mahkemelerin uzun süredir uygulanan amatörlük kurallarını sona erdirmesiyle hazırlıksız yakalandı. 2021 yılında Yüksek Mahkeme’nin okulların sporcuların NIL kazançlarını sınırlamak için iş birliği yapamayacağına hükmetmesi, kurumu büyük bir darboğaza soktu. Geçen yıl ise House vs. NCAA davası sonucunda okullardan sporculara büyük bir kaynak aktarımı gerçekleşti. Hiçbir kural veya denetim olmadan yapılan harcamalar sürdürülemez seviyelere ulaştı. NIL anlaşmalarında şeffaflık sağlanamazken, sporcular transfer ve uygunluk kararlarını yerel mahkemelere taşıyarak takım kadrolarında sürekli bir değişime yol açtı.
KONGRE’DEN YARDIM ÇAĞRISI VE YENİ DÜZENLEME
Sorunları kendi başlarına çözemeyen üniversite liderleri, çareyi Kongre’den yardım istemekte buldu. Salı günü Kongre, teklif edilen yasa tasarısını Big Ten ve SEC tarafından önerilen revizyonlarla birlikte üniversite liderlerine geri gönderdi. Petitti, “Kimse değişiklikleri alıp işi bitirdiğimizi sanmıyor. Gidiş gelişler olacak. Hâlâ yapılacak iş var” dedi. Çok sayıda habere göre, üniversite liderlerinin yanıt vermek için Çarşamba sabahı saat 9’a kadar süreleri bulunuyor. Ancak başka seçenekleri olmayabilir. Yasa tasarısına ortak imza atan Senatörler Ted Cruz ve Maria Cantwell, Kongre’nin Ağustos ayı tatile girmeden önce işi bitirmek için yoğun çaba harcıyor. Ancak tasarının Senato gündemine alınıp alınmayacağına karar verecek olan Çoğunluk Lideri John Thune, bunun öncelikli konular arasında olmadığını ima etti.
BÜYÜK KONFERANSLARIN TASARIYA TEPKİSİ
Eğer Ağustos ayında oylama yapılmazsa, tüm süreç çökebilir. Senato yeniden toplandığında önceliklerin ara seçimlere kayması bekleniyor. Petitti, medya gününde yaptığı konuşmada son 10 günde tasarının kilit noktalarıyla ilgili yüzlerce telefon görüşmesi yapıldığını söyledi. Petitti ve SEC Komisyon Üyesi Greg Sankey’in sürekli iletişim halinde olduğu belirtiliyor. ACC ve Big 12 tasarıya onay vermiş olsa da en büyük güç sahipleri olan Big Ten ve SEC’i ikna etmek en zorlu kısım. İşte bu iki konferansın tasarının ilk haline yaptığı itirazlar, süreci bu noktaya getirdi.
UZLAŞMA ARANIYOR
İki taraf bir anlaşmaya varabilecek mi? Asıl soru bu. Hükümet ve üniversite futbolu yetkilileri arasında en üst düzey alfa liderler var. Hiçbiri istediğini alamamaya alışık değil. Üniversite futbolu, bir kibirlilik örneği olarak Kongre’den yardım istedi, ancak Kongre 100 sayfalık çözüm önerisini sunduğunda Big Ten ve SEC liderleri “yardım istedik ama bu yardımı değil” diyerek geri adım attı. Örneğin konferans yeniden yapılanmasıyla ilgili bir madde davet edilmeden denkleme girdi. Petitti, “Yardım istediğinde, bu hayal ettiğin mükemmel yol olmayacak. Daha zayıf bir yasa tasarısı tercih ederdik. Ama gerçek bu değil” dedi. Son anda federal hükümetin uzlaşma kavramına yöneldiği görülüyor. Yayınlanan haberlere göre hükümet, SEC ve Big Ten’in birçok talebine taviz verdi.
AYRILMA SENARYOLARI VE BELİRSİZLİK
İki tarafın bir çözüm bulamaması halinde ne olacağı ise belirsizliğini koruyor. Geçen hafta Sankey’in ayrılma konuşmalarının “gerçek” olduğunu ima etmesi büyük yankı uyandırdı. Petitti ise konuya daha temkinli yaklaştı: “Bir araya gelebilir miyiz? Bu bir kopuş değil ama yasa tasarısında ve meslektaşlarınızla çözemezseniz, konferans bazlı kuralların olduğu başka bir yol var mı? Bu mutlaka başkalarıyla oynamayacağınız anlamına gelmiyor. Ancak en azından konferans içinde işleyebileceğimiz kuralların olduğu bir yol var mı? Bu da çok zor. Yasa tasarısına odaklanırken, bir yandan da yasa çıkmazsa ne olacağına dair hazırlık yapan ekiplerimiz var.”