On yıllar boyunca Küba, Latin Amerika’daki sol hareketler için ideolojik bir sembol olarak öne çıkıyordu. Okuma yazma oranını yükseltmesi, kamu sağlık hizmetlerini geliştirmesi ve yaşam süresini uzatması sayesinde bölgedeki pek çok ülkeye ilham kaynağı oldu. Ancak günümüzde Küba, ciddi bir enerji kriziyle yüz yüze. Ülkenin petrol rezervleri tükenme aşamasına gelirken, ekonomi de çöküşün eşiğine gelmiş durumda.
KÜBA YALNIZLAŞIYOR
Bölgedeki siyasi dalgalanmalar, Küba’nın yalnızlaşmasına neden oluyor. Latin Amerika’da yükselen sağcı liderler, Küba’yı artık devrimciliğin romantik sembolü olarak görmemekte, aksine otoriter ve işlevsiz bir yönetim modeli olarak değerlendirmektedirler. Daha da dikkat çekici olan, bölgenin en büyük üç ülkesi olan Brezilya, Meksika ve Kolombiya’nın sol hükümetlerinin bile Küba’ya petrol gönderme konusunda isteksiz davranması.
ABD BASKISI ETKİ YAPIYOR
Meksika’daki Monterrey Teknoloji Enstitüsü’nden siyaset bilimci Jesus Silva-Herzog Marquez, mevcut durumun ABD baskısından kaynaklandığına dikkat çekiyor. Silva-Herzog Marquez, “Şu anda bağımsız bir adım atmanın bile ABD’den yıkıcı bir misilleme riski var. Trump’ın tepkisinin sonuçlarını öngörmek mümkün değil.” şeklinde açıklamada bulundu.
MEXİKA, PETROL SEVKİYATINI DURDURDU
Küba ile olan ilişkilerdeki değişim en iyi şekilde Meksika örneği ile gözlemleniyor. 1959’daki Küba Devrimi sonrası, ABD’nin baskılarına rağmen diplomatik ilişkilerini kesmeyen Meksika, uzun yıllar boyunca Küba’yı uluslararası alanda savunmuş ve petrol desteği vermişti. Ancak bu yılın başında ABD yönetiminin petrol sağlayan ülkelere ağır gümrük vergileri uygulama tehdidinin ardından, Meksika Devlet Başkanı Claudia Sheinbaum, Küba’ya petrol sevkiyatını durdurdu. Bunun yerine Meksika hükümeti gıda ve ilaç yardımı gönderme yoluna gitti.
VENEZUELA’DAN GELEN DESTEK KESİLDİ
Küba’nın enerji krizi, Venezuela’dan gelen petrol akışının kesilmesiyle de derinleşti. Sovyetler Birliği’nin dağılmasından sonra Küba’nın en büyük enerji destekçisi olan Venezuela, ABD güçlerinin ülke liderini yakalayıp petrol sektörünü ele geçirmesinin ardından Havana’ya petrol göndermeyi bıraktı.
BÖLGESEL İZOLASYON ARTIYOR
Küba’nın bölgedeki diplomatik izolasyonu da giderek artıyor. Ekvador, iç işlerine müdahale gerekçesiyle tüm Kübalı diplomatları sınır dışı etti. Nikaragua, Kübalılar için vizesiz seyahati kaldırdı. Guatemala, Honduras ve Jamaika, Kübalı doktorların gönderilmesine dair yapılan anlaşmaları sona erdirmeye başladı. Küba’nın dünya genelinde gerçekleştirdiği tıbbi misyonlar, hükümet için kritik bir döviz kaynağı olarak değerlendiriliyor.
BREZİLYA TEMKİNLİ YAKLAŞIYOR
Latin Amerika’nın en büyük ülkesi olan Brezilya ise Küba’ya destek konusunda tedbirli bir tutum sergiliyor. Başkan Luiz Lula da Silva yönetimi, Washington’un olası yaptırımlarından kaçınmak için yardımı temel gıda ürünleriyle sınırlı tutmaya karar verdi. Brezilya’nın devlet kontrolündeki petrol şirketi Petrobras, yüksek üretim kapasitesine rağmen, Küba’ya petrol tedarik etmeme yolunu seçti.
KÜBA’NIN ZOR GÜNLERİ
Latin Amerika’da yıllar süren diplomatik dayanışmanın zayıflaması, Küba için dönüm noktası niteliğinde. ABD’nin petrol sevkiyatlarını engelleme çabaları sürerken, ülkede yakıt sıkıntısı ve elektrik kesintileri giderek artıyor. ABD Başkanı Donald Trump, Florida’da yaptığı açıklamada Küba’nın komünist yönetiminin “son günlerini yaşadığını” belirtmişti. Latin Amerika’daki bazı liderler de bu açıklamayı desteklemişti. Uzmanlara göre, bölgedeki siyasi dengelerin değişimi ve ABD baskısının artması, Küba’nın uzun yıllardır sürdürdüğü bölgesel destek ağını ciddi şekilde zayıflatmış durumda.