Küresel tahvil piyasalarında satış dalgası sürerken, ABD’nin 30 yıllık Hazine tahvil getirisi yüzde 5,34’e çıkarak 2007’den bu yana en yüksek seviyesini gördü. 10 yıllık tahvil getirisi ise yüzde 4,74 ile Başkan Donald Trump’ın ikinci döneminin en yüksek seviyesine yaklaştı. Satış dalgası yalnızca ABD ile sınırlı kalmadı; Fransa ve Almanya’da 10 yıllık tahvil getirileri sırasıyla 2008 ve 2011’den bu yana en yüksek seviyelerini görürken, Japonya’da 10 yıllık getiri 30 yılın zirvesine ulaştı.
SON YILLARIN EN YÜKSEK GETİRİLERİ GÖRÜLÜYOR
Tahvil getirileri, fiyatlar düştüğünde yükseliyor. Yatırımcılar tahvil satışına yöneldikçe fiyatlar geriliyor, getiriler tırmanıyor. Ancak bu durumdan etkilenenler yalnızca yatırımcılar değil. Tahvil getirileri, vatandaşların ödediği birçok kredi faizinin de belirleyicisi konumunda. ABD’de 10 yıllık Hazine tahvilinin getirisi, mortgage oranlarını, otomobil kredilerini ve işletme kredilerinin faizlerini doğrudan etkiliyor. Getirilerdeki keskin artış, konut kredilerini ve diğer borçlanma maliyetlerini yükselterek birçok kişinin geçimini zorlaştırıyor.
BÜTÇE AÇIKLARI VE ENFLASYON ENDİŞESİ TAHLİL SATIŞINI TETİKLİYOR
Küresel tahvil piyasasındaki satış dalgası, yatırımcıların hükümetlerin kontrolsüz harcamalarına ve artan bütçe açıklarına yönelik uzun süredir devam eden endişelerini yansıtıyor. Yatırımcılar, zayıflayan mali tablolar karşısında hükümetlere borç para vermenin riskine karşılık daha yüksek tazminat talep ediyor. Capital Economics Baş Piyasa Ekonomisti Jonas Goltermann, “Piyasa, daha büyük mali, jeopolitik ve politika belirsizliğinin yaşandığı bir dünyada uzun vadeli borç tutmak için daha yüksek tazminat talep ederek yanıt veriyor” değerlendirmesinde bulundu. Goltermann, 10 yıllık tahvil getirisinin günlük borçlanma maliyetleri üzerinde 30 yıllığa kıyasla daha belirleyici olduğunu ancak 10 yıllığın da aynı oranda hızlı yükselmediğini kaydetti.
JEOPOLİTİK GERGİNLİK VE PETROL FİYATLARI BASKIYI ARTIRIYOR
Tahvil piyasasındaki tedirginlik bu yıl ABD ve İsrail’in İran’la yaşadığı savaş ve petrol fiyatlarındaki yükselişle daha da derinleşti. Brent petrol Salı günü varil başına 91 dolardan kapandı. Yatırımcılar, enflasyonun getirilerini eritmesi riskine karşı daha yüksek tahvil getirisi talep edebiliyor. Merkez bankalarının izleyeceği yol da tahvil getirileri açısından kritik önem taşıyor. Merkez bankaları, yüksek enerji maliyetlerinin tetiklediği enflasyonla mücadele etmek için faizleri daha uzun süre yüksek tutmak zorunda kalabilir. MUFG Küresel Piyasalar Araştırma Başkanı Derek Halpenny, “Ortadoğu’daki kötüleşen durum, enflasyon endişelerini ve ABD’nin mali durumuna yönelik kaygıları yoğunlaştıran bir faktör. ABD’de mali durumun ele alınmasına yönelik sıfır istek bulunuyor ve bu durum giderek daha fazla getiri eğrisinin uzun ucuna yük bindiriyor” ifadelerini kullandı.
YAPAY ZEKA ŞİRKETLERİNİN BORÇLANMASI REKABETİ ARTIRIYOR
Hükümet tahvilleri aynı zamanda yapay zeka odaklı teknoloji firmaları da dahil olmak üzere yeni kurumsal borç dalgasının baskısıyla karşı karşıya. Teknoloji şirketleri yapay zeka altyapısının kurulumunu finanse etmek için borç ihraç ediyor ve bu tahviller, yatırımcıların ilgisi için hükümet tahvilleriyle rekabet ediyor. Hükümet tahvillerine olan talebin azalması fiyatları aşağı çekiyor, bu da getirileri yukarı itiyor. deVere Group CEO’su Nigel Green, “Yapay zeka altyapısını finanse etmek için büyük teknoloji şirketlerinin borçlanması, hükümetlerin alıcılara en çok ihtiyaç duyduğu anda aynı alıcı havuzu için rekabet ediyor. İki acil borçluyu tek piyasada topladığınızda, herkes için beklemenin bedeli artıyor” şeklinde konuştu.
FED'DE YENİ DÖNEM BELİRSİZLİĞİ ARTIRIYOR
Wall Street, Kevin Warsh’ın Fed Başkanlığı görevine uyum sağlamaya çalışıyor. Fed’deki liderlik değişikliği piyasa dalgalanmalarını tetikleyebilirken, Başkan Warsh’ın daha az iletişim kurma yaklaşımı merkez bankasının enflasyona ve diğer ekonomik şoklara nasıl yanıt vereceği konusundaki belirsizliği artırıyor. Warsh’ın ileri yönlendirme yapmayı reddetmesi, yatırımcıların ABD faiz oranlarının nereye gideceğine dair netlikten yoksun kalmasına neden oluyor. Goltermann, “Bu son tahvil satışını tetikleyen belirli bir gelişmeyi tespit etmek zor, ancak Fed Başkanı Warsh’ın politika çerçevesine ilişkin belirsizliğine duyulan rahatsızlık muhtemelen açıklamanın bir parçası” dedi.
HÜKÜMETLERİN BORÇLANMA MALİYETLERİ VE HİSSE SENETLERİNE BASKI
Hükümet tahvillerinde getiri, hükümetin tahvil yatırımcılarına ödediği faiz oranı ya da hükümetin borçlanma maliyeti anlamına geliyor. Küresel tahvil satışı, ABD, İngiltere, Fransa, Japonya ve diğer ülkelerdeki hükümetlerin borçlanma maliyetlerini yukarı çekiyor. Getirilerdeki yükseliş, artan borçlarla karşı karşıya kalan hükümetler için politika yapıcıların işini zorlaştırıyor. ABD’de ulusal borç rekor seviyede 40 trilyon dolara yaklaşıyor. Tahvil getirilerindeki ani yükseliş hisse senedi piyasası üzerinde de baskı oluşturabiliyor. Yüksek getiriler yatırımcıları hisse senetlerinden uzaklaştırırken, analistlerin hisse değerlemelerine ilişkin hesaplamalarını da değiştiriyor. ABD hisse senetleri Salı günü düşüşle kapandı: S&P 500 yüzde 0,7, teknoloji ağırlıklı Nasdaq Composite yüzde 1,3 geriledi. 30 yıllık Hazine tahvil getirisi, İran’la savaş başlamadan önce Şubat ayında yüzde 4,7 civarında işlem görürken, son aylarda yüzde 5,3’ün üzerine çıkarak 2007’den bu yana en yüksek seviyesine ulaştı. Saxo Markets Stratejisti Neil Wilson, “Tahviller hareket halinde: Dünya genelinde devlet tahvili getirilerindeki keskin yükseliş hisse senedi değerlemeleri için tehdit oluşturmaya başlayabilir ve ağır borçlu ülkeler ile politika yapıcılar için hayatı daha da zorlaştırabilir” değerlendirmesinde bulundu.