Britanya Başbakanı Andy Burnham, Belfast’taki Yüksek Mahkeme tarafından tartışmalı bir geçit töreninin onaylanmasının ardından Pazar günü Kuzey İrlanda’da sakinlik çağrısında bulundu. Yüzlerce protestocu, Portadown kasabasında, İrlanda Cumhuriyeti ile birleşimi destekleyenlerin çoğunlukta olduğu bir sokakta, Orange Order grubuna bağlı yürüyüşçülerin geçişini engellemek için toplandı. Yürüyüşün sabah 8’de başlamasından yaklaşık beş dakika önce havai fişekler ateşlendi ve protestoculara, izinsiz karşı yürüyüşe katılmaları halinde gözaltına alınacakları anons edildi. Burnham, yürüyüşle ilgili olarak “herkesin sakin olmasını” talep etti ve Kuzey İrlanda’da önemli kazanımlar elde edildiğini, bu kazanımların geriye gitmesini istemediklerini vurguladı.
GEÇİT TÖRENİ TARİHİ ANLAM TAŞIYOR
Pazar günkü yürüyüş, Orange Order grubunun Garvaghy Yolu’ndan geçmesine izin verilen 30 yıl aradan sonraki ilk etkinlik oldu. Garvaghy Yolu, 1998’deki İyi Cuma Anlaşması’ndan önce kanlı çatışmalara sahne olmuştu; bu anlaşma, 3,600 kişinin hayatını kaybetmesine, 50,000’den fazla kişinin yaralanmasına ve binlerce kişinin yas tutmasına neden olan şiddeti büyük ölçüde sona erdirmişti. Anlaşmadan önceki yıllarda, yaz aylarında bu yol üzerinde şiddetli çatışmalar yaşanmış ve büyük güvenlik operasyonları gerektirmişti.
KÜLTÜREL GERİLİM VE SİYASİ TARTIŞMALAR
Kuzey İrlanda’da kimliklerin dengelenmesi, diğer İrlanda’nın bağımsızlık kazandığı bir asır önce Birleşik Krallık içinde kalan bölge için önemli bir meseleydi. Kuzeydeki İrlandalı milliyetçiler, çoğunlukla Katolik olanlar, İrlanda Cumhuriyeti ile birleşmeyi hedeflerken, çoğunluğu Protestan olan birlikçiler Birleşik Krallık’ta kalmak istemektedir. Sinn Fein’in başkanı Mary Lou McDonald, Garvaghy Yolu halkının “geçmişe geri dönmeyeceğini” belirtti. “Bu bir delilik,” dedi. “Bu, aslında 2026 yılında herhangi bir topluluğa karşı uygulanan ilkel bir muamele. Bu kabul edilemez ve tolerans gösterilmeyecek.”
SİYASİ PARTİLER ARASINDAKİ ÇATIŞMA
Kuzey İrlanda’daki en büyük pro-Birleşik Krallık partisi olan Demokrat Birlikçi Parti’nin lideri Gavin Robinson, Sinn Fein liderlerini durumu kışkırtmakla suçladı. “Hukukun üstünlüğü, yalnızca Sinn Fein sonucunu beğendiğinde uygulanamaz,” dedi. “Bizim kurumlarımız, polise, mahkemelere ve hukukun üstünlüğüne saygı üzerine kurulmuştur.” Yürüyüş, Pazar günü saat 02.15’te sona eren bir mahkeme duruşmasında kesin onay aldı.