Venezuela’nın muhalefet lideri ve Nobel ödüllü María Corina Machado, 10 ay süren sürgünün ardından evine döndü. Dönüşü, ABD’nin desteklediği ve kendisinin dahil olmadığı bir siyasi manzarayı karşılıyor. “Buradayım. Sizinle,” diyen Machado, X platformunda pazar sabahı duyuruda bulundu ve diğer muhalefet üyeleri onun gelişini doğruladı, ancak detay vermedi. Aralık ayında Norveç’e, ülkesindeki demokratik hakların savunuculuğu sebebiyle aldığı Nobel Barış Ödülü’nü kabul etmek için giden Machado, bu süreçte rakibi Maduro’nun iktidardan düşmesinin ardından, ABD ile yeni bir siyasi geçiş sürecinin başlatıldığını gördü.
MUHALEFETİN YENİ DENGESİ
ABD, Maduro’nun yerine gelen geçici hükümetle işbirliği yaparak demokratik bir geçiş ve siyasi uzlaşma için çalışmaya başladı. Bu süreçte birçok önde gelen muhalefet figürü yer aldı fakat Machado ve müttefiki eski başkan adayı Edmundo González Urrutia dışlandı. Machado, evine dönme sözünü sürekli olarak yineledi ve bir seçim olması durumunda tekrar başkanlığa aday olabileceğini belirtti. İçindeki önemli figürlerden biri olan Omar González, neredeyse üç yıl süren sürgünün ardından ülkeye döndü ve bu durumu Machado’nun dönüşüne bir “öncülük” olarak nitelendirdi.
DÖNÜŞÜN ZORLUKLARI
Danışmanlarına göre, Machado son birkaç ayda Venezuela’ya yedi kez giriş yapmaya çalıştı, ancak başarısız oldu. İlk girişimi, ülkede meydana gelen iki güçlü depremin ardından yeniden yapılanma çabalarına yardımcı olmak için Haziran sonunda gerçekleşti, ancak hükümetin hava sahasını kapattığını iddia etti. Eylül sonlarında, geçici başkan Delcy Rodríguez Birleşmiş Milletler Genel Kurulu için New York’tayken tekrar giriş yaptı, fakat bir günde üç kez giriş yapması engellendi.
TRUMP'LA İLİŞKİLER
Machado, 10 ay boyunca dünya genelinde siyasi destek toplamak için seyahat etti. ABD Başkanı Donald Trump’a Nobel Ödülü’nü hediye etti. Trump yönetimi geçmişte Machado’yu desteklese de, Venezuela’daki siyasi geçiş sürecinde onu büyük ölçüde dışladı. Ocak ayında Maduro’yu devirdikten sonra Trump, Machado’yu “çok nazik bir kadın” olarak tanımladı ama ülke içinde lider olabilmesi için gerekli destek ve saygıyı göremediğini belirtti. ABD, Maduro’nun halefine, Delcy Rodríguez’e siyasi ve ekonomik reformlar uygulaması için destek verdi.
PETROL ANLAŞMASI TARTIŞMALARI
Trump, Venezuela’daki 65 milyar varil kanıtlanmış petrol rezervinin çoğunluk kontrolünü alma anlaşmasını duyurdu. Bu durum, hem ABD petrol endüstrisi hem de Venezuela ekonomisi için faydalı olarak değerlendiriliyor. Machado, Trump tarafından duyurulan petrol anlaşmasının, “meşru olmayan bir rejim” olarak tanımladığı Venezuela hükümeti tarafından imzalanmasına neden şaşırdığını ifade etti. 2024’te, devlet kontrolündeki seçim otoriteleri Maduro’yu son başkanlık seçimlerinin kazananı ilan etti, ancak uzmanlar bu sonucun istatistiksel olarak imkansız olduğunu belirtti. Rodríguez, BM Genel Kurulu’nda Venezuela’nın yeni seçimler yapacağını ve tam bir demokrasiye geçeceğini taahhüt etti, fakat geçici hükümet henüz seçim tarihini açıklamadı. Trump, ülkenin henüz seçimlere hazır olmadığını belirtse de önemli ilerlemeler kaydedildiğini vurguladı.