1955 yılında Long Island’da fotoğrafçı Eve Arnold tarafından çekilen bir karede 29 yaşındaki Marilyn Monroe, James Joyce’un ağır romanı “Ulysses”i okurken görülüyor. Hollywood ikonu, çocuk parkı ekipmanlarının üzerinde, ayakkabısız ve makyajsız haliyle kitaplara dalmış durumda. Bu samimi görüntü, Monroe’nun bilinen imajının çok ötesine geçerek onun entelektüel yönünü gözler önüne seriyor.
MONROE’NUN OKUMA TUTKUSU VE GERÇEK KİMLİĞİ
Eve Arnold’un bu karesi, Monroe’nun 400’den fazla kitaptan oluşan kişisel kütüphanesini ve şiir, tiyatro, felsefe gibi alanlara olan ilgisini ortaya koyuyor. Fotoğrafçının torunu Michael Arnold, kitabın bir aksesuar olmadığını, Monroe’nun çekim hazırlıkları sırasında kitabı çıkarıp okumaya başladığını belirtiyor. Monroe’nun romanın, kadın cinselliğini sorgulayan son sayfalarında olması dikkat çekici bir detay olarak öne çıkıyor. Sanat tarihçisi Griselda Pollock’a göre Monroe, bu tercihiyle bilinçli bir mesaj veriyor ve eğitimsiz bir kadının bile içsel ve cinsel bir yaşama sahip olabileceğini vurguluyor.
FOTOĞRAFLARDA KONTROLÜN SAHİBİ MARILYN MONROE
Monroe’nun fotografik imajı üzerindeki kontrolü, hareketli görüntülerine kıyasla çok daha fazlaydı. Serginin asistan küratörü Georgia Atienza, Monroe’nun fotoğraflarını veto etme hakkını kullandığını ve beğenmediği kareleri saç tokasıyla çizerek ayıkladığını aktarıyor. Monroe, imajını ciddi bir sanatçıya dönüştürmek için Eve Arnold gibi bir fotoğrafçıya ihtiyaç duyuyordu. Ünlü oyuncu, Arnold’un Marlene Dietrich’i doğal haliyle fotoğrafladığı çalışmadan etkilenmiş ve “Marlene’le bunu yapabiliyorsan, benimle neler yapabileceğini düşünsene” diyerek işbirliği teklif etmişti.
EVELYN ARNOLD İLE ON YILLIK İŞBİRLİĞİ
İkili, 1960 yılında “The Misfits” filminin setinde de dahil olmak üzere on yıl boyunca birçok çekimde bir araya geldi. Monroe’nun Arthur Miller ile evliliğinin sarsıldığı bu duygusal süreçte Arnold, oyuncuya güvenli bir liman oldu. Michael Arnold, Monroe’nun büyükannesini bir anne figürü olarak gördüğünü ve onun yanında kendini çok güvende hissettiğini belirtiyor. Kadın fotoğrafçı sayısının az olduğu dönemde Arnold’un doğal ve samimi tarzı, erkek meslektaşlarının flörtöz yaklaşımlarından keskin bir şekilde ayrılıyordu.
KORUNAN MİRAS VE SERGİNİN ANLAMI
Monroe’nun ölümünden sonra Arnold, oyuncunun medya tarafından sömürülmesini engellemek amacıyla fotoğraflarının büyük kısmına ambargo koydu. Ancak 1987 yılında “Marilyn Monroe: An Appreciation” kitabında bu kareleri yayımladı. Londra National Portrait Gallery’deki sergi, Monroe’nun imajını kendi elleriyle nasıl şekillendirdiğini gözler önüne seriyor. Sergi, Monroe’nun doğumunun 100. yılı anısına, ilk pin-up fotoğraflarından ölümünden haftalar önce çekilen son karelere kadar geniş bir yelpazeyi kapsıyor. Arnold’un Monroe’yu “Ulysses” okurken yakaladığı bu kare, izleyiciyi de satır aralarını okumaya davet ediyor.