Victor Hugo “Ağlamak için gözden yaş mı akmalı? Dudaklar gülerken, insan ağlayamaz mı” der. İnsan için için de ağlar ama o zaman da içine dert bağlar. Dolayısıyla ağlamak ister çocuk, ister ergen, ister yetişkin olsun bir davranış bozukluğu değil, aksine bir ihtiyaç…
Ağlamanın, psikolojik olarak rahatlatmasının yanı sıra birçok fizyolojik faydaları da var. Ağlamak gözyaşı bezlerini harekete geçirip, kurumasını önlüyor.
Reem Nöropsikiyatri Merkezi’nden Dr. Mehmet Yavuz ağlamanın fizyolojik faydaları konusunda şunları söyledi: “Göz cidarlarında bulunan mikro irritanların temizlenmesini sağlar. Ayrıca göz yaşının antibakteriyel özelliği de vardır, gözlerde enfeksiyon oluşmasını ve özellikle bebeklerde çapağın göze zarar vermesini önler. Ağlamak sinir sistemi için çok zararlı bir madde olan mangenez gibi toksik maddelerin ve stres sonucu biriken bazı zararlı maddelerin de vücuttan atılmasını sağlar.”
Ağrı keser, keyif ve şefkat sunar
Ağlamanın endorfin hormonu salgılanmasını sağladığını da açıklayan Yavuz, şöyle devam etti: “Endorfin hormonunun iki yararlı etkisi vardır. Biri ağrı kesici etkisi ki, bu etki bilinen en güçlü ağrı kesici madde olan morfinden bile yirmi kat daha fazladır. Diğer etkisi ise endorfinin keyif ve rahatlama vermesidir. Ağlamak çevredeki diğer insanlarda oksitosin hormonunu tetikler. Böylece ağlama sesi etraftaki insanlarda şefkat duyma ve empati kurma gibi hisleri uyandırır. Oksitosin hormonu en fazla doğum esnasında salgılanır. Bu hormon bir yandan rahim kaslarının harekete geçip doğumu gerçekleştirirken diğer yandan da annenin yeni doğan bebeğine hiç olmadığı kadar sevgi ve şefkat dolu olmasını sağlar.”
TV ile susturmak beynini etkiliyor
“Ebeveynleri uyarmam gereken çok önemli bir husus var” diyen Dr. Mehmet Yavuz şunları aktardı: “Kesinlikle ağlayan bir çocuğu televizyon izlesin sussun diyerek, televizyon karşısına oturtmayın.Çünkü dört yaşına kadar çocukların beyin gelişimleri henüz istenilen düzeyde değildir.
Televizyondaki akıcı görüntüleri onlar kare kare hızlı geçen fotoğraflar halinde görürler. Böylece beyin kendisini hızlı hareket etmeye ve hızlı düşünmeye programlar ve karşımıza hiperaktif, dikkat eksikliği olan çocuklar çıkar. Çünkü beyin gereğinden fazla hızlı düşündüğü zaman detaylara odaklanamaz. Haliyle öğrenme kapasitesi ve algı düzeyi düşük çocuklar ortaya çıkar.”
Bedeninde biriken stresi atar ve rahatlar
Erken çocuklukta görülen ağlamaların en önemli sebeplerinin, çocuğun kendini güvensiz hissetmesi ya da bir isteğine kavuşma çabası olduğunu vurgulayan Dr. Yavuz şu açıklamalarda bulundu: “Tutarsız aile ilişkilerinde, huzursuz aile ortamlarında çocuk kendini güvensiz hisseder ve hemen her şeye ağlamaya başlar. Bu bir noktada içinde biriken stresi boşaltma yoludur. Çocuk ağlama ile rahatlamaya ve sakinleşmeye çalışır. Böyle çatışmalı aile ortamlarında olan çocuğa bağırılarak ya da şiddet uygulanarak susturulmaya çalışılması ileride tarifi mümkün olmayan psikolojik bozukluklara, uzun süreçte madde kullanımı gibi kötü alışkanlıklara yol açabilir. Nitekim uygun aile ortamı sağlandığında çocuğun yavaş yavaş ağlamayı bıraktığı görülecektir.
O şekilde isteklerinin yapılmayacağı anlatılmalı
Bazen de çocukların özgür yetişmeleri, özgüveni yüksek bir birey haline gelmeleri için ebeveynlerin yanlış davranışlarını gözlemlemekteyiz. Her istediği yapılan ve sınırsız bir tolerans gösterilen çocuğun doyumsuz ve güvensiz bir ruh hali ile aile ve okul hayatında disiplinsiz davranış tarzları göstereceği açıktır. Çocuk sınırlarını bilmeli bu anlamda aile öğretici ve eğitici bir çaba içerisinde olmalıdır. Eğer çocuk her istediğini ağlayarak elde etme alışkanlığı kazanmış ise ebeveyn ve diğer aile büyükleri ortak bir irade ile bunu çözümlemelidir.”