Türkiye Cumhuriyeti, Pakistan İslam Cumhuriyeti ve Suudi Arabistan Krallığı arasında ortak savunma amacıyla oluşturulan Mekke Anlaşması’nın onaylanmasını içeren kanun teklifi, TBMM Genel Kurulu’nda kabul edildi. Genel Kurul, 16 maddelik anlaşmanın tümü üzerindeki görüşmeleri bitirerek, maddeleri incelemeye başladı. Teklifin ilk maddesi onaylanmasının ardından TBMM Başkanvekili Celal Adan, birleşime ara verdi. Toplantı, saat 14.00’te toplanmak üzere kapatıldı.
MEKKE ANLAŞMASI NEDİR?
Türkiye, Suudi Arabistan ve Pakistan, ağustos ayında Mekke Ortak Savunma Anlaşması’nı imzaladı. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Suudi Arabistan Veliaht Prensi Muhammed bin Selman ve Pakistan Başbakanı Şahbaz Şerif anlaşmaya imza attı. Anlaşma, ittifak üyelerine yönelik saldırıları diğer ülkeler için de geçerli sayıyor. Yetkililer, Mekke Anlaşması’nın tamamen savunma amaçlı olduğunu ve herhangi bir ülkeyi hedef almadığını belirtiyor.
SAVUNMA İŞBİRLİĞİ İLKELERİ
Anlaşma, Birleşmiş Milletler’in 51. maddesindeki “meşru müdafaa hakkı” çerçevesinde, saldırıya uğrayan ülkeye destek sağlamayı öngörüyor. Taraflar, ilk 10 yıl boyunca anlaşmadan ayrılamayacak ve 10 yılın ardından yazılı bildirimle çekilme hakkını kullanabilecekler.
ANLAŞMANIN MADDELERİ
Anlaşmanın ilk maddesi, tarafların bağımsızlıklarını ve toprak bütünlüklerini korumak için işbirliği yapmalarını öngörüyor. İkinci maddesi, herhangi bir tarafa yönelik dış kaynaklı bir saldırının tüm taraflara yapılmış sayılacağını belirtiyor. Diğer maddelerde de güvenlik, istihbarat ve lojistik destek konularında işbirliği yer alıyor.
ULUSLARARASI İLİŞKİLERDE GÜVENLİK
Taraflar, bölgesel güvenliği olumsuz etkileyen terörizmle mücadelenin yanı sıra, savunma sanayii alanında da işbirliğini güçlendirme taahhüdünde bulunuyor. Ayrıca, istihbarat paylaşımının güvenli kanallar üzerinden yapılacağı belirtiliyor.
ANLAŞMANIN GELECEĞİ
Anlaşmanın hükümleri, uluslararası hukuk ve tarafların iç hukuklarına uygun olarak uygulanacak. Her taraf, daha önce yaptığı anlaşmalardan doğan hak ve yükümlülüklere sadık kalacak. Anlaşma, onay belgelerinin Sekretarya’ya teslim edildiği tarihte yürürlüğe girecek.