NASA, Boeing’in Starliner kapsülüne ilişkin olumsuz eleştirilerinin ardından yeni bir yol haritası açıkladı. 2024 test uçuşunda yaşanan sorunlar, iki astronotu beklenenden çok daha uzun süre uzayda bırakarak büyük bir felaket olarak nitelendirilmişti. Uzay ajansı, Starliner’ın bir sonraki uçuşunun insansız olacağını ve bu misyonun en erken Aralık ayında gerçekleştirileceğini duyurdu.
STARLINER’IN GELECEĞİ
NASA yetkilileri, Starliner’ın bir sonraki insanlı misyonunun 2028 ortalarında gerçekleşebileceğini belirtti. NASA yöneticisi Jared Isaacman, “İnsansız operasyonlar yeniden başlamadan önce bazı iticilerin tasarım değişikliği gerektirdiğini” söyledi. Ayrıca, Starliner’ın uzaya taşınması için yeni bir roket ihtiyacı olacak; çünkü geçmişte kullandığı Atlas roketleri emekliye ayrılmak üzere.
BOEING İLE İŞBİRLİĞİ
NASA, Boeing ve Atlas sağlayıcısı United Launch Alliance ile birlikte yeni Vulcan Centaur roketlerinin insanlı misyonlar için sertifikalandırılması üzerinde çalıştığını açıkladı. Starliner için yapılacak güncellemeler ve Vulcan sertifikası için ajansın ek 359 milyon dolar ödemeyi beklediği belirtildi. Bu duyuru, Boeing Starliner programına dair aylardır yapılan ilk önemli güncelleme oldu.
ULUSLARARASI UZAY İSTASYONU İHTİYACI
NASA, Uluslararası Uzay İstasyonu’nun (ISS) 2030’ların başında devre dışı bırakılmasını planlarken, istasyonun işleyişinin devamı için döngüsel bir astronot ekibine ihtiyaç duyuyor. Şu anda, SpaceX’in Crew Dragon kapsülü, astronotları uzay istasyonuna götürüp getirebilen tek işlevsel ABD aracı. NASA, bu uçuşlar için SpaceX ile olan sözleşmesinin sonuna yaklaşırken, bu ay içinde üç ek misyon için 946 milyon dolara anlaşma yaptı.
SPACEX’İN GELECEK PLANLARI
SpaceX, Dragon uzay aracını emekliye ayırmayı planladığını belirtirken, şirketin CEO’su Gwynne Shotwell, Dragon’un 2030’larda faaliyetlerini durdurmasını beklediğini açıkladı. Ancak, NASA’nın ISS için hizmet uçuşlarına ihtiyacı devam ederse, SpaceX’in bu durumu göz önünde bulundurup bulundurmayacağı belirsizliğini koruyor.
STARLINER’DAKİ SORUNLAR
Starliner, on yıldan fazla bir süredir geliştirilmekte ve itici sistemlerindeki sorunlar bu süreci olumsuz etkilemiştir. İnsansız test uçuşları ve 2024’teki Boeing Crew Flight Testi sırasında yaşanan sıkıntılar, astronotlar Suni Williams ve Butch Wilmore’un yer aldığı görevde de ortaya çıkmıştı. Starliner, görev sırasında yörüngeye ulaştıktan sonra sorunlar yaşamış ve astronotlar, uzay istasyonuna yanaşmadan acil bir dönüş yapmak zorunda kalmışlardı.
YENİ MİSYONUN KOMUTANI
NASA, bir sonraki insanlı Starliner misyonunun komutanı olarak astronot Woody Hoburg’u atadı. Hoburg, Williams ve Wilmore’un yaşadığı zorluklara atıfta bulunarak, bu astronotların övgüye değer bir profesyonellik sergilediğini ifade etti. Ayrıca, Starliner’ın teknik sorunlarının temel nedeninin yetersiz sistem mühendisliği ve entegrasyonu olduğunu vurguladı.
TEST UÇUŞU SINIFLANDIRMASI
NASA, daha önce astronotların hayatlarının tehlikede olmadığını belirtmiş olsa da, Isaacman, hatalı test uçuşunu “Tip A kazası” olarak sınıflandırdı. Bu sınıflandırma, 2 milyon dolardan fazla zarara yol açan, kontrol kaybı veya bir aracın yok olmasına neden olan olayları kapsıyor. Columbia ve Challenger uzay mekiği felaketleri de aynı şekilde sınıflandırılmıştı.