İsrail Başbakanı Benjamin Netanyahu, Birleşik Arap Emirlikleri (BAE) Cumhurbaşkanı’nın, 7 Ekim 2023’teki saldırıdan günler önce kendisini Hamas’ın büyük bir operasyonu hakkında uyardığına dair bir rapor nedeniyle sert bir siyasi tepkiyle karşılaştı. Başbakanlık Ofisi, bu raporu “tam bir yalan” olarak nitelendirdi. Ancak, İsrail’in Ekim ayındaki seçimlerine iki aydan az bir süre kala, Netanyahu’nun rakipleri bu durumu, göz ardı ettiği uyarıların artan bir listesinin en son örneği olarak değerlendirdi.
RAPORUN DETAYLARI
Dört muhalefet partisi lideri – Gadi Eisenkot, Naftali Bennett, Avigdor Lieberman ve Yair Golan – Netanyahu’nun “başarısızlıkları ve işleyiş bozuklukları” hakkında “acil ve kapsamlı bir soruşturma” talep eden nadir bir ortak açıklama yaptılar. Açıklamada, “İsrail halkı bilmekte haklı: Netanyahu neyi biliyordu, ne zaman biliyordu, neden güvenlik birimini bilgilendirmedi ve neden İsrailli sivilleri korumak için harekete geçmedi?” denildi. Eski Başbakan Naftali Bennett, raporun “doğru” olduğunu belirterek, Netanyahu’nun uyarılara kayıtsız kalmasının “suçlu ihmali” olduğunu ifade etti. Bennett’in siyasi müttefiki, eski Başbakan Yair Lapid, kendisinin de saldırı gerçekleşmeden önce kamuoyuna uyarıda bulunduğunu ve aynı şekilde üst düzey İsrailli güvenlik yetkilileri ile Mısırlı yetkililerin de uyarılarda bulunduğunu söyledi.
BAE CUMHURBAŞKANI'NIN UYARISI
Haaretz gazetesinde yer alan rapor, İsrailli gazeteciler Shlomi Eldar ve Ruti Yuval’ın yaklaşan bir kitabındaki bulgulara dayanmaktadır. Rapora göre, BAE Cumhurbaşkanı Şeyh Mohammed bin Zayed, 7 Ekim’den yaklaşık 10 gün önce Netanyahu ile 45 dakikalık bir telefon görüşmesi yaptı ve Hamas’ın Gazze lideri Yahya Sinwar’ın İsrail’e karşı büyük bir hamle planladığını, bunun da kan dökülmesine ve bölgenin istikrarsızlaşmasına yol açabileceğini belirtti. Raporda, Sinwar’ın Eylül 2023 ortalarında, bir Filistinli aracılığıyla BAE ve İsrail’e ilettiği bir mesajda “yaklaşan bir deprem” uyarısında bulunduğu ifade edildi. Netanyahu’nun bu bilgiye “nispeten sakin” bir tepki verdiği ve Bin Zayed’e İsrail’in her senaryoya hazır olduğunu garanti ettiği belirtildi.
NETANYAHU'NUN YANITI
BAE Dışişleri Bakanlığı, Salı akşamı yaptığı açıklamada, “hükümet liderleri arasındaki görüşmelere dair medya haberleri veya spekülasyonlar hakkında yorum yapmadığını” ancak telefon görüşmesini inkâr etmediğini belirtti. Bir İsrailli kaynak, Netanyahu’nun ofisinin BAE’den Haaretz raporunu yalanlamasını istediğini, ancak BAE’nin sadece istihbarat paylaşımı hakkında bir açıklama yapmayı kabul ettiğini aktardı. Başbakanlık Ofisi raporu şiddetle reddederek, Netanyahu’nun ilgili dönemde BAE Cumhurbaşkanı ile görüşmediğini ve kendisinden herhangi bir uyarı almadığını bildirdi.
GAZETECİLERDEN SAVUNMA
Raporun arkasındaki gazetecilerden Eldar, Netanyahu’nun raporu yalanlamasına karşı çıktı. “Bu doğru,” dedi. “Bu rapor üzerinde neredeyse bir buçuk yıl çalıştım. Belgelerim var, kayıtlarım var, 7 Ekim’den bir buçuk hafta önce BAE Cumhurbaşkanı’nın Netanyahu’yu uyardığına dair her şeyi gösteren belgelerim var,” şeklinde konuştu. Netanyahu’nun rakipleri, 7 Ekim saldırısının İsrail tarihindeki en kanlı saldırı olduğunu ve 1,200’den fazla kişinin hayatını kaybettiğini belirterek, bu konuyu seçim kampanyalarının merkezine yerleştirdiler.
SEÇİM KAMPANYASI ÜZERİNDEKİ ETKİ
Saldırıdan bu yana, savunma bakanı, askeri şef ve askeri istihbarat, Mossad ve Shin Bet yöneticileri ya istifa etti ya da görev süreleri sona erdi. Gadi Eisenkot, anketlerde Netanyahu’nun en güçlü rakibi olarak gösterilirken, Haaretz raporunun Netanyahu’nun Ekim 7’deki başarısızlıklarına körü körüne yol açtığını vurguladı ve seçilirse bir devlet soruşturma komisyonu kurma vaadinde bulundu. Netanyahu, saldırıdan yaklaşık üç yıl sonra, mağdur ailelerin ve Ekim 7 hayatta kalanlarının bağımsız bir komisyon kurulması taleplerine direnmeye devam ediyor.
GÜVENLİK BİLGİLERİ ÜZERİNE TARTIŞMA
Netanyahu ve ekibi, güvenlik şeflerini, saldırı öncesinde kendisini uyandırmadıkları için suçlamayı tercih ederken, geçen ay eşi Sara Netanyahu, Yair Golan’ın saldırıdan haberdar olduğu iddialarında bulundu. Golan, iddialara yanıt olarak, “saldırıdan önce bir bilgi almadım” diyerek, Netanyahu’nun “uyandırılmadım” hikayesinin sona erdiğini belirtti ve bu durumu “kasıtlı ve suç teşkil eden bir terk” olarak nitelendirdi. Demokratlar Partisi, Netanyahu’ya karşı seçim kampanyasını daha da sertleştirerek, Tel Aviv’in ana otoyolunda büyük bir pankart açtı. Pankartta “1,200 öldürülmüş dosyası – İhmal ile ölüm” ifadesi yer aldı.