Şanlıurfa ve Kahramanmaraş’taki okul olayları ve çocukların dijital risklerini araştırmak için kurulan komisyon, Yusuf Beyazıt başkanlığında toplandı. Toplantıda konuşan Prof. Dr. Emel Şerife Baştürk önemli veriler paylaştı. 6-15 yaş arası çocukların yüzde 90’ından fazlası düzenli internet kullanıyor. 6-11 yaş grubunun yüzde 66’sının sosyal ağlarda hesabı bulunuyor.
ÇOCUKLARA ÖZEL DENİLEN İÇERİKLER HİÇ MASUM DEĞİL
Baştürk, sosyal ağ üreticilerinin sorumluluk almadığını söyledi. Bazı platformlar çocuklar için çok riskli. YouTube içerikleri masum değil. Çocukları tüketime yönlendiriyor. Güzellik ve beden algısı üzerinde olumsuz etkiler var. Çocuklar küçük yaşlardan itibaren bedenlerinden hoşnut değil. 13-14 yaşındaki çocuklar estetik ameliyat istiyor. Tıp fakültesindeki hocalar sürekli burun ameliyatı isteyen çocuklar olduğunu söylüyor. Sosyal ağlar çocuklar için tasarlanmış alanlar değil. 6-11 yaş grubu riske en açık grup. Bu çocuklar tehlikelere karşı savunmasız.
ÇOCUKLAR KAVGADAN DEĞİL, SİBER ZORBALIKTAN KORKUYOR
Baştürk, MEB araştırmasına göre çocuklar dijital alanı şiddetin en çok gözlendiği ortam olarak tanımladı. Çocuklar okulda kavgadan değil, siber zorbalıktan korkuyor. Yüzde 55’i küfür içerikli mesajlara maruz kalıyor. Yüzde 40’ı bunu kendisinin yaptığını söylüyor. Her 5 çocuktan biri siber zorbalık mağduru. En fazla zorbalık İstanbul’da görülüyor.
YETİŞKİN EĞİTİMİ DAHA ÖNEMLİ KONU
Baştürk, Türkiye’nin yüksek kullanım yüksek risk ülkesi olduğunu söyledi. Çocukların becerilerinde büyük eksik yok. Yetişkin eğitimi önemli bir gündem olmalı. Öğretmenler ve ebeveynler için daha çok veriye ihtiyaç var. İhmal edilen bir alan çocuk influencerlar. Paylaşan ebeveynlik de sorun. Çocuğa doğar doğmaz hesap açılıyor. Aileler para kazanmayı hedefliyor. Çocuğu koruyacak düzenleme gerekiyor. Merkezi, tekrarlanan ve uzun soluklu çalışmalara ihtiyaç var. Veri olmadan sorun tespit edilemiyor.
HER OKULDA TEHDİT DEĞERLENDİRME EKİBİ OLUŞTURULMALI
Prof. Dr. Halil İbrahim Bülbül erken müdahalenin önemini anlattı. Hızlı çözüm önerisi olarak her okula tehdit değerlendirme ekibi kurulmalı. Ekip her gün olayları not edip önlem almalı. Akıllı telefon, saat ve tablet gibi cihazlara okulda sınır getirilmeli. Okula girişte güvenlik önlemi alınmalı. Rehber öğretmen ve psikolog sayısı artırılmalı. Dijital okuryazarlık programı yaygınlaştırılmalı. Sınıflarda duvar gazetesi hazırlatılabilir. Nöbetçi öğretmen, rehber öğretmen ve güvenlik her gün olayları izlemeli. Problemli öğrencilerin aileleriyle eş güdümlü çalışılmalı. Sınıf başkanları eğitilip akran davranışlarını bildirmeli.
OYUNLAR TÜRKİYE'YE GİRMEDEN DERECELENDİRİLMELİ
Prof. Dr. Selman Tunay Kamer dijital denetleme kurulu önerdi. Kurul gerçek zamanlı izleme yapabilir. Bildirim sistemleri ve müdahale protokolleri yapay zekayla analiz edilmeli. Oyunlar Avrupa ve Amerika menşeili kuruluşlarla derecelendiriliyor. Yerli ve milli bir derecelendirme kuruluşu oluşturulmalı. Oyunlar Türkiye’ye girmeden derecelendirilmeli. Sosyal medya, MEB, İçişleri, Adalet, BTK, okul ve aile işbirliği için ortak kuruluş olmalı. Bu, proaktif kararlar almamızı sağlar. Önleyici tedbirler almak önemli. Sunumların ardından milletvekilleri görüş, öneri ve eleştirilerini dile getirdi.