Türk otomotiv sanayisi, Avrupa Birliği’nin (AB) Çin’e karşı aldığı yeni korumacı tedbirlerle karşı karşıya. AB, 2024’te Çin’de üretilen elektrikli otomobillere ek gümrük vergileri getirecek. Ayrıca hibrit otomobil ithalatına da kota uygulamayı planlıyor. 30 Ekim’de başlatılan “Safeguard” (Korunma Önlemi) soruşturması, Türkiye’nin de dahil olduğu AB dışındaki ülkeleri kapsıyor.
AB'NİN YENİ TEDBİRLERİ
AB, iki yıl önce Çin’den gelen elektrikli otomobillere ek gümrük vergileri getirdi. Bu durum, Çinli üreticilerin Avrupa pazarında hibrit modellere yönelmesine neden oldu. İthalatın hızlı artışı, AB yönetimini rahatsız etti. 9 Ekim’de Çin ile hibrit otomobil ihracatının sınırlandırılması konusunda bir mutabakata varıldı.
KOTA UYGULAMALARI
30 Ekim’de Avrupa Komisyonu, hibrit otomobil ithalatına yönelik bir önlem soruşturması başlattı. AB’nin yıllık hibrit otomobil ithalatı, 2023’te yüzde 49 artarak 1.4 milyon adede ulaştı. Ancak DTÖ kuralları gereği bu tür önlemler ülke ayrımı yapmadan uygulanacak. Türkiye’nin Gümrük Birliği anlaşması da otomatik olarak muafiyet sağlamıyor.
SÜREÇ VE BEKLENTİLER
Soruşturmanın normal şartlarda dokuz ay içinde sonuçlanması bekleniyor. Ancak AB, geçici gümrük vergilerini hızla devreye alabilir. Türkiye’de yıllık kotanın ne olacağı gündemde. Örneğin, yıllık 200 bin araçlık bir kota belirlenirse, bu sayının üzerindeki araçlar ek gümrük vergisi ödeyecek.
TÜRKİYE'NİN ÜRETİM GÜCÜ
Türkiye, Avrupa’nın önemli hibrit otomobil üretim merkezlerinden biri haline geldi. 2025 verilerine göre, Türkiye AB dışından hibrit otomobil ithalatında üçüncü sırada. Geçen yıl Türkiye, AB’ye 10.5 milyar dolarlık otomobil ihracatının büyük kısmını hibrit modellerle gerçekleştirdi. Toyota, Renault ve Ford gibi markalar Türkiye’de hibrit modeller üretmeye devam ediyor.
SORUŞTURMA KAPSAMI
Avrupa Komisyonu’nun başlattığı soruşturma, hem içten yanmalı hem de elektrik motoruyla çalışan hibrit araçları kapsıyor. Tam elektrikli otomobiller bu kapsamın dışında tutuluyor. Soruşturma, sürücü dahil en fazla dokuz kişiyi taşıyabilen araçları hedef alıyor.
GENİŞ KORUMA ÖNLEMLERİ
AB’nin korumacılık adımları otomotiv sektörüyle sınırlı değil. 6 Kasım’da plastik şişelerden inşaat malzemelerine kadar birçok alanda kullanılan PET reçineleri için de korunma önlemi soruşturması başlatıldı. Ticaret Bakanlığı, sektörü bilgilendirerek firmalardan görüş almayı planlıyor.