Türkiye otomotiv pazarı, son üç yıldaki güçlü satışların ardından 2026’yı düşüşle kapatmaya hazırlanıyor. ODMD verilerine göre, eylül ayında otomobil ve hafif ticari araç satışları, geçen yılın aynı ayına göre yüzde 24.3 azalarak 83 bin 469 adede geriledi. Otomobil satışları yüzde 27.8 düşüşle 63 bin 736 adet olurken, hafif ticari araç pazarı yüzde 10.4 küçülerek 19 bin 733 adet oldu. İlk dokuz ay sonunda toplam pazar yüzde 13.4 kayıpla 803 bin 465 adette kaldı.
PAZARDAKİ DARALMADA BELİRGİN GÖRÜNTÜ
Otomobil satışlarındaki gerileme özellikle yaz aylarından itibaren hızlandı. Temmuzda satışlar geçen yılın aynı ayına göre yüzde 25.8, ağustosta yüzde 25.2, eylülde ise yüzde 27.8 düştü. Böylece otomobil pazarı, üç ay üst üste yaklaşık dörtte birlik kayıp yaşadı. ODMD Başkanı Hakan Tiftik, “Eylül ayıyla birlikte pazardaki daralmanın daha belirgin hale geldiğini görüyoruz” dedi. Tiftik, durgunluğun küresel ve yerel birçok etkene bağlı olduğunu ifade etti.
FİNANSMAN KOŞULLARI BELİRLEYİCİ OLACAK
Tiftik, son iki-üç yılda yüksek satış seviyeleri oluştuğunu belirtti. Ancak mevcut yavaşlamayı sadece baz etkisiyle açıklamanın yeterli olmadığını vurguladı. Yılın son çeyreğinde finansman koşulları, tüketici güveni, araç fiyatları, ikinci el piyasası ve kampanyaların seyri belirleyici olacak. Yıl sonunda toplam otomotiv pazarının 1 milyon 100 bin ile 1 milyon 200 bin adet arasında gerçekleşmesini beklediklerini söyledi.
ORTA GELİRLİLER ZORLANIYOR
Krediye erişimin sınırlı olması, pazarın önündeki en önemli sorunlardan biri. Tiftik, bunun orta gelir grubunun otomobile ulaşmasını zorlaştırdığını kaydetti. “2 milyon liralık bir araçta yüzde 20’lik kredi oranı 400 bin liralık bir finansman anlamına geliyor. Tüketicinin kalan tutarı başka kaynaklardan karşılaması gerekiyor” dedi.
KAMPANYALARIN ÖNEMİ ARTIYOR
Tiftik, bu ortamda kampanyaların ve alternatif finansman imkanlarının öneminin arttığını belirtti. Kampanyaların kısa vadede satın alma kararını destekleyebileceğini ancak kalıcı ve sağlıklı bir pazar için finansmana erişimin kolaylaşması gerektiğini vurguladı. Tüketicinin ve sektörün öngörebildiği bir pazar yapısının korunması gerektiğine dikkat çekti.
KÜRESEL ETKENLER PAZARI ETKİLİYOR
ODMD Başkanı Tiftik, küresel savaşların uzaması, petrol fiyatlarındaki dalgalanmalar ve enflasyonist baskıların pazardaki daralmanın nedenleri arasında yer aldığını belirtti. Ayrıca, son dönemde finansal piyasalarda yaşanan gelişmelerin bazı tüketicilerin alım kararlarını ertelemesine neden olduğunu ifade etti.
REKOR SATIŞ SERİSİ SONLANACAK MI?
Otomotiv pazarında ilk dokuz ayda 803 bin 465 adetlik satış gerçekleşti. Pazarın 1.2 milyon adet için yaklaşık 397 bin aracın satılması gerekiyor. Tiftik’in tahmininin gerçekleşmesi halinde otomotiv pazarındaki üç yıllık rekor satış serisi sona erebilir. 2023’te 1 milyon 232 bin 635, 2024’te 1 milyon 238 bin 509, 2025’te ise 1 milyon 368 bin 400 adetle art arda tarihi seviyelere ulaştı. 2026’nın 1.1-1.2 milyon adet aralığında kapanması, pazarın üç yılın ardından ilk kez bir önceki yılın altında kalması anlamına geliyor.