Bir federal hakim, Cuma günü Pentagon’un üç Stars and Stripes muhabirini işten çıkarabileceğine karar verdi. Bu durum, askeri basın özgürlüğüne yönelik son zamanlarda yaşanan olumsuz gelişmelerin bir parçası olarak dikkat çekti. ABD Bölge Hakimi Trevor McFadden, Stars and Stripes yayıncısı Max Lederer, baş editör Erik Slavin ve Orta Doğu muhabiri Lara Korte’in geçici tedbir taleplerini reddetti ve Pentagon’un işten çıkarmalara devam etmesine izin verdi.
HUKUKİ SÜREÇ
Cuma günü verilen yazılı kararda, hükümetin muhabirlerin Birinci Değişiklik haklarını ihlal etmediği ifade edildi. McFadden, “Davalılar, öncelikle bir ihtiyati tedbir alacak kadar haklı olduklarını gösterme yükümlülüğünü yerine getirememiştir,” diyerek kararını açıkladı. Bu karar, Slavin, Lederer ve Korte için büyük bir hayal kırıklığı oldu. Üçlü adına konuşan bir avukat, kararın kendilerini “hayal kırıklığına uğrattığını” belirtti. Pentagon, konu hakkında hemen bir açıklama yapmadı. McFadden’ın kararından bu yana üç muhabirin işten çıkarılıp çıkarılmadığı henüz netlik kazanmadı.
DAVA DETAYLARI
Lederer, Slavin ve Korte, 28 Ağustos’ta Pentagon’a karşı dava açtı. Davada, kişisel beyanları nedeniyle yasadışı bir şekilde işten çıkarıldıklarını savundular. Dava, Pentagon’un 5 Temmuz’da yayınlanan bir CBS programındaki yorumlardan rahatsız olduğunu öne sürdü. USS Abraham Lincoln gemisinde yaşanan zorluklar hakkında rapor veren Stars and Stripes, Pentagon tarafından Slavin ve Korte’nin işten çıkarılması talimatını aldı; ancak Lederer bu talimatı yerine getirmedi. Daha sonra Lederer emekli olacağını açıkladı.
HAKİMİN GÖRÜŞLERİ
McFadden, Slavin ve Korte’nin, üstlerinden önceden izin aldıklarını belirtti. Hakim, “Davalıların kendi dilekçeleri ve CBS News segmenti, kamu görevleri çerçevesinde konuştuğunu ve özel vatandaş olarak değil, resmi görevleri gereği hareket ettiklerini göstermektedir,” dedi. McFadden, “Bir üst düzey yöneticinin talimatını yerine getirmemesi Birinci Değişiklik’ten koruma sağlamaz,” ifadesini kullandı. Üçlünün “gerçek şikayetinin, acımasız bir aldatmaca kurbanı oldukları” yönünde olduğunu dile getirdi.
MEDYA ÖZGÜRLÜĞÜ ÜZERİNDEKİ ETKİLER
McFadden’ın kararı, ABD ordusundaki basın özgürlüğü açısından büyük bir darbe oldu. Kısmen Pentagon tarafından finanse edilen Stars and Stripes, uzun yıllardır editoryal bağımsızlık geçmişine sahiptir. Ocak ayında, Pentagon sözcüsü Sean Parnell, askeri gazetenin operasyonlarını “modernize” etmek için çalıştıklarını ve içeriğini “woke dikkat dağıtıcılarından” uzaklaştırmayı hedeflediklerini duyurdu. Aynı ay, Pentagon, gazetenin editoryal bağımsızlığını koruyan düzenlemeleri geri alma girişiminde bulundu.
DEVAM EDEN DAVALAR
Slavin, Lederer ve Korte’nin davasının yanı sıra Pentagon, Stars and Stripes ile bağlantılı iki başka davayla da karşı karşıya. Haziran ayı başlarında, iki danışma kurulu üyesi, “modernizasyon” çabalarının yasadışı sansür anlamına geldiğini iddia ederek ajansa karşı dava açtı. Ay sonunda, outlet’in ombudsmanı da ajansa karşı Birinci Değişiklik ihlalleri nedeniyle dava açtı.