Bir Cumhuriyetçi milletvekili, Savunma Bakanı Pete Hegseth aleyhine bu hafta azil maddeleri sundu. Bu durum, Hegseth’in ABD tarihindeki üçüncü kabine üyesi olarak azledilmesine yol açabilir. Temsilciler Meclisi’nin kabine üyeleriyle ilgili azil sürecinin nasıl işlediği ve bu sürecin nasıl gelişebileceği hakkında bilgilere göz atacağız.
AZİL SÜRECİ NE ŞEKİLDE İŞLER?
ABD Anayasası, Temsilciler Meclisi’ne “Tek Azil Yetkisi” verirken, Senato’ya da “tüm azil davalarını yargılama” yetkisi tanır. Süreç, bir Meclis komitesinin soruşturma yapmasıyla başlar; soruşturmanın sonuçları daha sonra Meclis’e sunularak azil maddeleri için oylama yapılması sağlanır. Meclis’te azil oylamasının başarıya ulaşması için basit bir çoğunluk gereklidir. Ardından, Senato’da bir yargılama yapılabilir; burada ise hüküm vermek için iki üçüncülük çoğunluğu sağlanmalıdır. Ancak süreç bu şekilde ilerlemek zorunda değildir. Cumhuriyetçi Temsilci Thomas Massie, Hegseth’in azli için bir önerge sundu ve Cumhuriyetçi liderlerin şimdi Meclis’te oylama için iki yasama günü bulunuyor. Cumhuriyetçi liderler, oylama zamanı geldiğinde önergeyi engellemek için bir öneri sunabilir. Ancak Meclis azil önergesini geçirdiği takdirde, konu bir sonraki aşamada Senato’ya gidecektir.
AZİL MADDELERİ VE SUÇLAMALAR
Massie, Hegseth aleyhine sekiz azil maddesi sundu. Bu maddelerde, savunma bakanının, Kongre onayı olmadan İran’da savaş açtığı, sivil kayıpları azaltma yasalarını yok saydığı ve Savunma Bakanlığı’na yasadışı infazlar yaptırdığı iddia ediliyor. Maddelerde, ABD’nin İran, Venezuela ve Yemen’deki eylemleri ile Batı Yarımküresi’ndeki uyuşturucu taşıdığı düşünülen gemilere yönelik saldırıları ele alınıyor. Geçtiğimiz yıl başlayan bu operasyonlarda en az 80 gemi imha edildi ve 243 kişi hayatını kaybetti; Pentagon, öldürülenlerle ilgili kamuya açık bir kanıt sunmadı. İran’da, Hegseth’in ABD silahlı kuvvetlerini savaş ilanı olmadan düşmanlık içine soktuğu iddia ediliyor. Maddelerde, Hegseth’in “yüksek makamının yetkilerini kötüye kullanarak, savaş ilanı, spesifik yasal yetki ya da ulusal acil durum olmaksızın düşmanlık başlatmak için yasadışı bir emir verdiği” belirtiliyor.
GEÇMİŞTEKİ AZİL DAVALARI
Eğer Meclis’te azil oylaması başarılı olursa, Hegseth üçüncü kabine sekreteri olarak azledilmiş olacak. Savaş Sekreteri William Belknap, 1876 yılında rüşvet ve yolsuzluk nedeniyle azil sürecine maruz kalmıştı. Belknap, gözyaşları içinde Başkan Ulysses S. Grant’a istifa ederek azil sürecini engellemeye çalıştı fakat süreç devam etti. En son azil süreciyle karşılaşan kabine üyesi ise Başkan Joe Biden’ın İç Güvenlik Sekreteri Alejandro Mayorkas oldu. Cumhuriyetçi temsilciler, 2024 yılı itibarıyla Mayorkas’ı, güney sınırındaki göç yönetimi nedeniyle dar bir oy farkıyla azletme kararı aldı.
HEGSETH’İN TEPKİLERİ
Hegseth, azil sürecine dair endişe duymadığını belirterek, Başkan Donald Trump ile aynı fikirde olduğunu ve tekrar İran’a karşı savaş açacağını ifade etti. Kongre’deki politika kararları üzerindeki anlaşmazlıkların “başarıyla ilgili” olduğunu söyleyen Hegseth, eleştirilerin askerlere yönelik olduğunu vurguladı. Geçtiğimiz hafta X sosyal medya platformunda yayımladığı bir videoda, muhalefetin obsesyon içinde olduğunu belirtti. Hegseth, “Bir hayal kırıklığına uğramış, yenilmiş bir kongre üyesi, tüm Demokrat müttefikleriyle birlikte benim için sahte azil maddeleri sundu. Bu, Başkan Trump’a karşı iki kez denedikleriyle aynı,” dedi.