PKK’NIN FESHİ VE SİLAH TESLİMİ
PKK, 12 Mayıs 2025’te yayımladığı kongre sonuç bildirgesi ile kendini feshettiğini ve silahlı faaliyetlerine son verdiğini duyurdu. 5-7 Mayıs 2025 tarihlerinde gerçekleştirdiği 12. Kongre’de, elebaşı Abdullah Öcalan’ın 27 Şubat 2025’te yaptığı “silah bırakın ve örgütü feshedin” çağrısına uyma kararı aldı. PKK, Türk-Kürt ilişkilerinin barış ve eşitlik temeli üzerinde yeniden yapılandırılması adına da çağrıda bulundu. MHP Genel Başkanı Devlet Bahçeli’nin Ekim 2024’te başlattığı Terörsüz Türkiye süreci, bu gelişmeyi ivmelendirdi. Ankara’nın bu süreçteki izlenecek yol haritası ise merak konusu oldu.
SİLAHLARIN TESLİMİ SÜRECİ
Ankara, PKK’nın tüm unsurlarıyla feshini tamamlamasını bekliyor. Örgüt, 12 Mayıs’ta resmi fesih kararını açıkladı ve bundan sonra silahların teslimi gündeme gelecek. Silah teslimi için Türkiye, Irak ve Suriye’de belirlenen noktalar oluşturacak. Bu noktalar, ilgili ülkelerin gözetiminde olacak. Silah teslim sürecinin detayları ve takvimi ise önümüzdeki haftalarda netleşecek. Sürecin, Türk Silahlı Kuvvetleri ve istihbarat birimleri tarafından denetim altında, gizli ve hızlı bir şekilde yürütülmesi planlanıyor. Silahlar, Irak’ın kuzeyindeki Duhok vilayetinin Amediye, Erbil’in Binar ve Köysancak ile Süleymaniye’nin Seyid Sadık vilayetlerinde bırakılacak.
YASAL DÜZENLEMELER VE İNFAZ REFORMLARI
İkinci aşamada, yasal düzenlemeler devreye girecek. Türkiye içinde eyleme karışmamış PKK üyeleri için bir yasal düzenleme yapılması gündeme geliyor. Bu düzenleme, suç işlememiş üyelerin topluma kazandırılmasını amaçlıyor. Ayrıca, infaz düzenlemeleri de tartışma konusudur. DEM Parti, Abdullah Öcalan’ın İmralı’daki koşullarının iyileştirilmesini talep ediyor. Hasta ve yaşlı tutukluların tahliyesini kolaylaştıracak düzenlemeler, 10. Yargı Paketi çerçevesinde değerlendirilebiliyor.
ÜST DÜZEY TERÖRİSTLERİN DURUMU
PKK’nın üst düzey yöneticilerinin durumu, sürecin kritik noktalarından biri olarak öne çıkıyor. Murat Karayılan, Cemil Bayık ve Duran Kalkan gibi isimlerin Türkiye’ye girişine izin verilmeyecek. Bu kişiler için üçüncü ülke formülü üzerinde çalışılıyor. Güney Afrika ve Norveç, üst düzey yöneticilerin gönderilebileceği olası ülkeler arasında yer alıyor. Yaklaşık 300 üst düzey yönetici için bu formül uygulanırken, geri kalanların Irak’ta belirlenen bölgelerde kalmaları bekleniyor. Türkiye vatandaşı yaklaşık 4 bin örgüt üyesinin ise kademeli olarak sınırda teslim alınacağı belirtiliyor.
ÖCALAN’IN DURUMU VE TALEPLER
DEM Parti, sürecin ilerlemesi adına Öcalan’ın İmralı’daki koşullarının iyileştirilmesini ve Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’nin 2014 tarihli “umut hakkı” kararının uygulanmasını talep ediyor. Bu karar, ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası alanların 25 yıl sonrasında şartlı tahliye hakkını içeriyor. Ancak, Öcalan’ın İmralı’da kalmaya devam edeceği ve fiziki özgürlüğüne yönelik herhangi bir adımın şu aşamada gündemde olmadığı belirtiliyor.
SÜRECİN TAKVİMİ VE YÖNETİMİ
Sürecin 3-4 ay sürmesi bekleniyor. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, 8 Mayıs’ta, “PKK bugün-yarın silahları bırakacak, yeni bir süreç başlayacak,” diyerek sürecin adım adım ilerleyeceğini dile getirdi. AK Parti Sözcüsü Ömer Çelik, her olumlu adımın bir sonraki adımı çağıracağını ifade etti. Sürecin, Milli İstihbarat Teşkilatı (MİT) ve askeri birimler tarafından yönetileceği açıklandı. Silah tesliminin ardından, Diyarbakır annelerinin evlatlarına kavuşması öncelikli hedefler arasında yer alıyor. Kayyım atanan belediyelerde seçilmiş başkanların görevlerine dönmesi, sürecin seyrine bağlı olarak değerlendirilecektir.