RAMAZAN AYININ ETKİLERİ VE SAĞLIKLI YAŞAM ÖNERİLERİ
Ramazan ayı, oruç tutma ile birlikte hem beslenme hem de uyku düzeninde önemli değişiklikler yaratıyor. Bu durum, vücudun 24 saatlik biyolojik saati olan “sirkadiyen ritim”i de etkiliyor. Uzmanlar, bu ritmi korumanın mümkün olduğunu vurguluyor. Sabri Ülker Vakfı, Yıldız Holding Çamlıca Kampüsü’nde gerçekleştirdiği “Ramazan’da Sağlıklı Sohbetler” etkinliğinde, Doktor Diyetisyen Gamze Şanlı Ak, Diyetisyen Berrin Yiğit ve Nöroloji Uzmanı Doktor Gökçen Hatipoğlu, Ramazan boyunca sağlıklı bir yaşam için çeşitli pratik öneriler sundu.
DENGELİ BESLENME ALIŞKANLIKLARI
Doktor Diyetisyen Gamze Şanlı Ak, sirkadiyen ritmin metabolizma üzerindeki etkilerini azaltmak adına iftar ve sahurun dikkatlice planlanması gerektiğini belirtti. “İftarı çorba ve hafif besinlerle açıp, 10-15 dakika sonra protein, sağlıklı yağlar ve kompleks karbonhidratlarla dengeli bir öğün tercih edilmeli,” diyen Ak, sahurda da yumurta, tam tahıllı ekmek, ceviz, badem ve probiyotik açısından zengin yoğurt gibi besinlerin tokluk hissini artırdığını ifade etti. Ayrıca, ağır tatlılar yerine güllaç veya fırınlanmış meyve gibi hafif seçeneklerin sindirimi kolaylaştırdığına dikkat çekti.
EGZERSİZ ZAMANI VE ÖNERİLERİ
Diyetisyen Berrin Yiğit, Ramazan süresince fiziksel aktivitenin önemini vurguladı. “İftardan 1-2 saat sonrası egzersiz için en uygun zaman,” şeklinde ifade eden Yiğit, gün boyu aç kalan vücudu korumak için iftardan önce ağır spor yerine hafif yürüyüş veya yoga yapılmasının yararlı olduğunu söyledi. Ayrıca, susuzluğu önlemek adına iftardan sahura kadar 2-2,5 litre su içilmesini, çay ve kahve yerine bitki çaylarının tercih edilmesini önerdi. Duygusal yeme isteğini kontrol altına almak için sosyal etkileşimde bulunmanın da faydalı olacağını belirtti.
UYKU KALİTESİ İÇİN YAPILMASI GEREKENLER
Nöroloji Uzmanı Doktor Gökçen Hatipoğlu, sirkadiyen ritmin uyku düzeni ile ilişkililiğine dikkat çekti. “İftardan sonra hafif bir yürüyüş sindirimi rahatlatır ve uykuya hazırlık yapar. Sahurdan hemen sonra uyumak yerine bir süre beklenmeli,” diyen Hatipoğlu, melatonin salgısını artırmak amacıyla akşam saatlerinde loş ışıkta kalınmasını ve ekranlardan uzak durulmasını önerdi. Gün içerisinde yorgunluğu azaltmak için kısa şekerlemeler ve sahurdan önce hafif egzersiz yapmanın faydası olduğunu belirtti.
SİRKADİYEN RİTİMİN TANIMI
Sirkadiyen ritim, insan metabolizmasının gün ışığına bağlı olarak 24 saatlik döngüsünü düzenleyen biyolojik bir sistemdir. Sindirim, hormon salgısı ve enerji ihtiyacı gibi süreçler bu ritme göre şekillenir. Ramazan’da gerçekleşen beslenme ve uyku düzenindeki değişiklikler, bu doğal döngüyü etkileyebiliyor. Uzmanlar, bilinçli alışkanlıklarla bu ritmin korunmasının sağlık açısından kritik olduğunu ifade ediyor.