ABD Başkanı Donald Trump ve yönetimi, Amerikan tüketicilerine zarar verdiği gerekçesiyle Ukrayna’nın Rus rafinerilerine yönelik saldırılarını durdurması için baskıyı artırırken, Rusya’nın Ukrayna’daki Amerikan işletmelerine yönelik son saldırıları hakkında sessiz kalmayı tercih etti. Son aylarda Rusya, Amerikan şirketleriyle bağlantılı tesislere ve genel olarak Ukrayna’daki sivil altyapıya yönelik saldırılarını artırdı. Amerikan Ticaret Odası Başkanı Andy Hunder, Rus füzeleri ve insansız hava araçlarının Coca-Cola, PepsiCo, McDonald’s ve Oreo gibi tanınmış Amerikan markalarına ait tesislere zarar verdiğini açıkladı.
RUS SALDIRILARININ ETKİLERİ
Rusya’nın, Eylül ayı başında Kiev dışındaki bir Coca-Cola fabrikasına düzenlediği insansız hava aracı saldırısının ardından Ukrayna Cumhurbaşkanı Volodymyr Zelensky, bu saldırının ABD’ye yönelik “açık bir mesaj” olduğunu belirtti. Zelensky, “Bugün Ruslar bir Coca-Cola tesisini insansız hava aracıyla vurdu. Coca-Cola, onlara o kadar düşman oldu ki, onu yakıyorlar,” ifadelerini kullandı. Eylül ayının ilerleyen günlerinde Ruslar, McDonald’s’a ait bir depo için de benzer bir saldırı gerçekleştirdi.
AMERİKAN ŞİRKETLERİNİN DURUMU
McDonald’s Ukrayna, 25 Eylül’de gerçekleşen saldırıda bir lojistik ortağına ait deponun zarar gördüğünü doğruladı. Şirket, saldırı nedeniyle restoranlarının menüsünü kısıtlamak zorunda kaldığını açıkladı. PepsiCo ise, Mykolaiv bölgesindeki bir üretim tesisinin zarar gördüğünü kabul etti, ancak herhangi bir can kaybı olmadığını bildirdi. ABD’deki işletmeler arasında, saldırılar hakkında kamuoyuna ne kadar açıklama yapılması gerektiği konusunda bir görüş birliği yok.
BEYAZ SARAY'IN TUTUMU
Bazı Demokrat milletvekilleri, Beyaz Saray’dan Amerikan işletmelerini korumak için daha fazla önlem almasını ve Moskova’nın eylemlerini kınamasını talep etti. Ukrayna, bu saldırıları, Amerikan şirketlerini yeterince koruyabilmek için savunma desteğini artırma gerekçesi olarak öne çıkarıyor. Ticaret Odası, Kiev’i ziyaret eden ABD’li milletvekilleriyle bu konuyu gündeme getiriyor.
TRUMP'IN TUTUMU
Trump, Ağustos 2025’te bir Amerikan elektronik fabrikasına yönelik Rus saldırısı hakkında sorulduğunda, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’e bu durumdan “memnun olmadığını” ilettiğini belirtti. Beyaz Saray yetkilileri, Trump’ın savaşı tamamen durdurmak istediğini ve savaşın sona ermesi için yapıcı bir rol oynamaya devam edeceğini ifade etti. Ancak Trump yönetiminin, Rus saldırılarına yönelik kınama eksikliği, Ukrayna hükümetine yönelik baskılara kıyasla dikkat çekici.
ABD HÜKÜMETİNE YÖNELTİLEN ELEŞTİRİLER
Hunder, yönetimin bu konudaki sessizliğini anlamakta zorlandığını ve Amerikan iş dünyasını destekleme sözlerinin arkasında durmalarını beklediğini dile getirdi. Eski bir Dışişleri Bakanlığı yetkilisi, Washington’daki bazı kişilerin yalnızca belirli isimlerin Ukrayna hakkında konuşmasına izin verdiğini ve bunun, saldırıların yeterince gündeme gelmesini zorlaştırdığını açıkladı. Hunder, Amerikan Ticaret Odası’nın, iş dünyasının durumu hakkında bilgi vermek amacıyla önemli isimlerle bir araya gelme talebinde bulunduğunu ancak yanıt alamadıklarını belirtti.