KRİTİK EŞİK AŞILDI
Rusya ile Çin arasındaki Sibirya’nın Gücü 2 doğalgaz boru hattı projesinde önemli bir aşama kaydedildi. Rus enerji şirketi Gazprom, Çin Ulusal Petrol Şirketi (CNPC) ile yasal bağlayıcılığı olan bir mutabakat zaptı imzaladığını açıkladı. Gazprom CEO’su Alexey Miller, Pekin’de verdiği bilgilerde, boru hattı aracılığıyla Çin’e yıllık 50 milyar metreküp doğalgaz sevkiyatı yapılacağını ve bu anlaşmanın 30 yıllık bir süreyi kapsayacağını belirtti. Bunun yanı sıra, Miller, bu gazın fiyatının Avrupa’daki müşterilere kıyasla daha düşük olacağını da vurguladı. Bloomberg’ün haberi doğrultusunda, şirket ayrıca alternatif güzergahlar üzerinden de teslimatları artırmayı planlıyor. Bu gelişme, Kremlin için büyük bir siyasi zafer olarak değerlendiriliyor.
İŞ BİRLİĞİ GÖRÜŞMELERİ DEVAM EDİYOR
Çin tarafı ise Miller’in açıklamalarını henüz onaylamadı. Çin’in devlet ajansı Xinhua, iki ülke arasındaki çerçevede enerji alanını da kapsayan 20’den fazla iş birliği anlaşmasının imzalandığını belirtti ancak boru hattından özel olarak bahsetmedi. Mega proje etrafındaki müzakereler bir süre durmuştu. Rusya, Ukrayna işgali sonrası Avrupa’ya olan gaz sevkiyatlarının azalmasını telafi etmek amacıyla projeyi ilerletmeye hevesli; Avrupa Birliği ise 2027 yılının sonuna kadar Rus enerji ürünlerine tamamen yasak getirmeyi düşünüyor. Diğer yandan, Çin ise talep artışının yavaşlaması ve belirli bir tedarikçiye aşırı bağımlılıktan dolayı temkinli bir yaklaşım benimsiyor. Projedeki ilerleme kaydedilmesi, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin için diplomatik bir başarı olarak değerlendiriliyor ve 2022’den bu yana gelişen güçlü ilişkilerin bir simgesi niteliğinde.
SORULAR CEVAPSIZ KALIYOR
Miller’in açıklamaları, bazı önemli soruları da yanıtsız bırakıyor. Fiyat müzakerelerinin tamamlanmadığı gibi, Çin’in boru hattından esnek miktarlarda gaz alıp alamayacağı ya da tam kapasite almak zorunda olup olmadığı belirsizlik içeriyor. Ayrıca inşaat tarihleri ve teslimatların başlangıç tarihi henüz açıklanmadı; finansal detaylar da paylaşılmadı. Miller, Rus haber ajanslarına yaptığı açıklamada, “Sibirya’nın Gücü 2 ve Soyuz-Vostok doğalgaz boru hattının inşası, Moğolistan üzerinden transit bağlantı ve Çin’deki gaz sevkiyat kapasitesi ile birlikte dünyanın en büyük, en kapsamlı ve en sermaye yoğun gaz projesi olacak” ifadelerini kullandı. Raporlara göre, Gazprom şu anki Power of Siberia hattı üzerinden Çin’e yapılan gaz akışını yıllık 6 milyar metreküp artırmayı kabul etti. Mevcut yıllık kapasite ise 38 milyar metreküp düzeyinde. Gelecekteki Uzak Doğu hattı üzerinden 2027’de başlaması beklenen sevkiyatların ise başlangıçta planlanan 10 milyar metreküpten fazla olacağı ifade ediliyor.