Valizler hazırlandı, ESTA onayları alındı ve Amerika Birleşik Devletleri’nde haggisin yasallaştırılması için imza kampanyası hız kazandı. Tartan Ordusu’nun okyanusu aşmadan önce halletmesi gereken tek bir konu kaldı: 14 Haziran’da Haiti’ye karşı oynanacak açılış maçı için tercih ettikleri ilk 11. Beş buçuk milyon arka koltuk sürücüsü, İskoçya teknik direktörü Steve Clarke’a takımını nasıl sahaya sürmesi gerektiği konusunda istenmeyen tavsiyeler vermeye hazırlanırken, herhangi bir meslektaş, aile üyesi, arkadaş veya milli takım teknik direktörü farklı bir formasyon önermeye kalkıştığında kendi kusursuz kazanma formüllerini tutkuyla savunmaya hazır. Billy Gilmour’un İskoçya’nın Curacao ile oynadığı son hazırlık maçında geçirdiği diz sakatlığı nedeniyle turnuvaya veda etmesinin ardından, ülkede herkesin hemfikir olduğu muhtemelen sadece beş isim var: Andy Robertson (Liverpool), Aaron Hickey (Brentford), John McGinn (Aston Villa), Scott McTominay (Napoli) ve Ben Gannon-Doak (Bournemouth).
SAVUNMA DÜZENİ: DÖRTLÜ MÜ BEŞLİ Mİ?
Clarke, 2024 Avrupa Şampiyonası’ndaki hayal kırıklığının hemen ardından vazgeçilmezi olan beşli savunmayı rafa kaldırdı ve bir daha geriye bakmadı. 4-2-3-1 takımın ana formasyonu haline gelirken, İskoçya Milletler Ligi A Grubu’nda küme düşmekten kurtuldu ve ardından 44 yıl aradan sonra ilk kez Dünya Kupası elemelerinde grubunu lider bitirdi. Clarke’ın dörtlü savunmada ısrar edip etmeyeceği büyük soru işareti. Belki de seçeceği formasyonu tercihten çok oyuncu profili belirleyecek. Bunun en büyük nedeni, on yıldır süren Robertson-Tierney ikileminin sol bekte yeniden gündeme gelmesi. Yıllarca iki yıldız oyuncuyu aynı anda sahaya sürmenin yolunu arayan İskoçya, Clarke’ın 5-3-2 ve ardından 5-4-1 düzeninde Tierney’i sol stoper, Robertson’ı sol kanat bek olarak kullanmasıyla bir çözüm bulmuştu. Ancak Tierney, Euro 2024’te sakatlanıp uzun süre sahalardan uzak kalınca, beşli savunmanın kilit ismi olmadan bu düzeni sürdürmek mümkün olmadı. Tierney’in Celtic’te şampiyonlukla sonuçlanan sezonda altı gol atıp 12 asist yaparak formaya yeniden kavuşması, teknik direktörü Kasım ayında Danimarka’ya karşı belirleyici üçüncü golü atan oyuncuyu ilk 11’e koymaya itebilir. Tierney bu sezon 53 maçta forma giyerken, Liverpool’daki veda sezonunda kaptan Robertson sadece 36 maçta sahne alabildi.
KALEDE KİM OLACAK?
İskoçya’nın kaleci üçlüsü Angus Gunn (Nottingham Forest), Craig Gordon (Hearts) ve Liam Kelly (Rangers) bu sezon kulüp seviyesinde toplamda yalnızca yedi resmi maça çıktı. Kelly’nin Clarke’ın üçüncü tercihi olduğu varsayılırsa, asıl rekabet Gordon ile Gunn arasında geçiyor. 43 yaşındaki Gordon, milli takım ilk maçına takım arkadaşları Gannon-Doak, Findlay Curtis ve Tyler Fletcher doğmadan önce çıktı. Şubat ayından bu yana omuz sakatlığıyla boğuşan tecrübeli file bekçisi, Hearts formasıyla bu sezon sadece üç kez sahne aldı. Buna rağmen eleme gruplarındaki son iki kritik maçta kalede sakinliği koruyan Gordon, Ocak ayında Dundee karşısında yaptığı inanılmaz kurtarışla adeta maçı kazandırdı. Gordon, Euro 2024’ü kaçırıp Hampden Park’ta Finlandiya’ya karşı veda maçına çıktıktan iki yıl sonra, Dünya Kupası finallerinde oynayan en yaşlı ikinci oyuncu olabilir. Gunn ise iki yıl önce Almanya’daki son büyük turnuvada ve sakatlanana kadar eleme maçlarında Clarke’ın birinci kalecisiydi. Üç yılda 21 kez milli formayı giyen Gunn, bu sezon Nottingham Forest’ta sadece bir kez yedekten oyuna girebildi.
FORVET HATTINDAKİ TEREDDÜT
Lawrence Shankland (Rangers), Che Adams (Torino), Lyndon Dykes (Charlton), George Hirst (Ipswich) ve Ross Stewart (Southampton)… İskoçya’nın Dünya Kupası kadrosunda hücum hattını temsil edecek beş isim bunlar. Clarke’ın elemelerde kullandığı 4-2-3-1 düzenini bozmaması halinde, forvette sadece bir kişiye yer olacak. Rangers’a transfer olan Shankland, Curacao’ya iki gol atarak formunu kanıtlarken Hearts formasıyla bu sezon tüm kulvarlarda 20 gole ulaştı ve takımını 66 yıl aradan sonra ilk şampiyonluğa taşımaya ramak kala başarısız oldu. Ancak Shankland, Clarke’ın gözdesi olmadı. Yedi yıl önce San Marino’ya karşı oynanan maç, onun İskoçya formasıyla tek resmi ilk 11 başlangıcı oldu. 2024’te PFA İskoçya ve İskoç Futbol Yazarları Derneği tarafından yılın oyuncusu seçilmesine rağmen, Avrupa Şampiyonası’nda sadece 21 dakika süre alabildi. Adams ve Dykes ise toplamda 100’e yakın milli maçta 21 gol kaydetti. Bu istatistik pek parlak olmasa da, ikisi de topsuz oyundaki katkıları ve Adams’ın top tutma, Dykes’in hava toplarındaki üstünlüğüyle İskoçya’nın başarısında kilit rol oynadı. Beş forvet arasında en düşük gol verimine sahip olan ikili, Adams Torino’da yedi, Dykes Birmingham ve Charlton’da beş gol atarken, Championship’te oynayan Hirst ile Stewart 11’er gole ulaştı ancak sırasıyla sadece sekiz ve iki milli maç deneyimine sahipler.
ORTA SAHADA DOĞRU DENGE
İskoçya orta sahada yetenek bakımından şanslı bir ülke olsa da Clarke, istikrarlı bir ön libero ikilisi bulmakta zorlandı. McTominay ve McGinn, ülkenin en iyi iki oyuncusu olarak görülse de, ikisi de kulüp ve milli takımda daha ileri rollerde oynuyor. Napoli’de genellikle 10 numara kullanılan McTominay, son 20 milli maçın sadece birinde daha derin bir orta saha rolünde başladı. Aston Villa kaptanı McGinn ise İskoçya için genellikle sol kanatta görev yapıyor. Orta sahanın derin bölgeleri için Lewis Ferguson (Bologna), Ryan Christie (Bournemouth), Kenny McLean (Norwich) ve Tyler Fletcher (Manchester United) arasında bir rekabet var. Clarke için denge hayati önem taşıyor. İki sağ ayaklı (Fletcher ve Ferguson) ve iki sol ayaklı (Christie ve McLean) oyuncu seçen teknik direktör, maç kurgusuna göre bu ikilileri kullanıyor. Ferguson ve Fletcher’ın bir, Christie ve McLean’ın diğer pozisyon için yarıştığı anlaşılıyor. Gilmour’un sakatlığı, Haiti maçına stiline daha uygun olan Ferguson’un kapısını aralayabilir. Diğer tarafta Christie’nin, Yunanistan ve Danimarka gibi büyük maçlarda McLean’a tercih edildiği görülüyor.
STOPER İKİLİSİNDEKİ BELİRSİZLİK
Clarke, ABD’ye götürdüğü beş tecrübeli stoperi Grant Hanley (Hibernian), Scott McKenna (Dinamo Zagreb), Jack Hendry (Al Ettifaq), John Souttar (Rangers) ve Dominic Hyam (Wrexham) ile savunmanın göbeğinde istikrarlı bir ikili kurmaya çalışıyor. Hiçbiri garantili bir ilk 11 oyuncusu değil. İskoçya, son 10 maçının her birinde farklı bir stoper ikilisiyle sahaya çıktı. 29 yaşındaki McKenna, 50 maçlık milli forma sayısını aşarak Uluslararası Onur Listesi’ne girerken, sakatlıklarla boğuşarak Hibernian’da ilk 11’e yerleşen Hanley ise İskoçya formasını en çok giyen 13. oyuncu konumunda. Hendry, Suudi Arabistan Ligi’nde neredeyse her dakika oynarken, Souttar Rangers’ta düzenli forma giydi ancak son iki ayda yerini Nasser Djiga’ya kaptırdı. Hyam, kadroya çağrıldığında sadece bir milli maç deneyimi olmasına rağmen Championship’te 44 maç oynayarak sürpriz bir seçim oldu. Orta sahadaki duruma benzer şekilde, Clarke’ın henüz en iyi stoper ikilisini bulamadığı anlaşılıyor.