TAYLAND VE KAMBOÇYA ARASINDA ATEŞKES ANLAŞMASI
Tayland ve Kamboçya, günlerdir devam eden çatışmaları sonlandırmak amacıyla ülke liderleri Malezya’da bir araya geldi. Yapılan görüşmelerin ardından düzenlenen basın toplantısında, Malezya Başbakanı Enver İbrahim, iki ülkenin liderlerinin acil ve şartsız ateşkes üzerinde anlaştığını duyurdu. İbrahim, “Tayland ve Kamboçya, 28 Temmuz yerel saatle 00:00’dan itibaren derhal ve şartsız ateşkes konusunda ortak bir anlayışa vardı.” ifadelerini kullandı. Ayrıca, liderlere “derin takdir ve şükranlarını” sundu.
BARIŞIN TESİSİ İÇİN ÖNEMLİ BİR ADIM
Başbakan İbrahim, Kamboçya Başbakanı Hun Manet ve Tayland lideri Phumtham Wechayachai’nin ateşkese dair tutum ve arzularını dile getirdiğini belirtirken, “Bu, gerginliğin azaltılması, barış ve güvenliğin yeniden tesis edilmesi için hayati bir ilk adımdır.” dedi. Ayrıca, ateşkesin yürürlüğe girmesinin ardından komutanların saat 07:00’de “gayriresmi bir toplantı” yapacağını da vurguladı.
ÇATIŞMALAR DERHAL SONLANACAK
Kamboçya Başbakanı Manet, toplantının verimli geçtiğini ifade ederek çatışmanın “derhal” duracağını kaydetti. Ayrıca, çatışmalar nedeniyle her iki taraftan 300 bin kişinin yerlerinden edildiğini belirtti ve ABD Başkanı Donald Trump ile Çin hükümetine “arabuluculuk” için teşekkürlerini sundu. Manet, görüşmelerin sonucunun her iki taraf için çeşitli fırsatlar sunacağına inandığını dile getirerek, “Kamboçya ve Tayland arasında güveni yeniden inşa etmeye başlama zamanı geldi.” dedi.
DOĞRUDAN GÖRÜŞMELER SÜRECEK
Tayland Başbakanı Wechayachai, ateşkesin “iyi niyetle” müzakere edildiğini belirtirken, ülkesinin barışa bağlı kalacağını ifade etti. Varılan ateşkesle birlikte, iki ülke arasındaki doğrudan görüşmeler başbakanlar, dışişleri ve savunma bakanları aracılığıyla devam edecek. Malezya, Kamboçya ve Tayland savunma ile dışişleri bakanlarından “ateşkesin uygulanması, doğrulanması ve raporlanması” için detaylı bir mekanizma oluşturma kararı aldı. Fakat bu mekanizmanın nasıl işleyeceğine dair henüz bilgi verilmedi.
ÇATIŞMALAR VE GÜVENLİK İHTİLAFLARI
İki ülke arasındaki gerilim, 16 Temmuz’da bir Tayland askerinin mayına basarak bacağını kaybetmesiyle artmıştı. Tayland, Kamboçya’daki büyükelçisini geri çekerken, Kamboçya’nın Bangkok’taki büyükelçisini sınır dışı etti. Patlak veren çatışmalar, hızla diğer bölgelere yayılırken, Kamboçya roketatarlarla saldırı düzenlerken, Tayland ordusu da askeri hedefleri bombaladı. Tayland, söz konusu mayının Kamboçya askerleri tarafından döşendiğini belirtirken, Kamboçya bu suçlamayı reddetmişti.
Son günlerde devam eden çatışmalarda, 19’u Taylandlı, 13’ü Kamboçyalı olmak üzere toplam 32 kişinin hayatını kaybettiği, 130’dan fazla kişinin de yaralandığı bildirildi. Ayrıca, 140 binden fazla kişinin çatışma bölgesinden tahliyeye zorlandığı açıklandı.
ANLAŞMAZLIKLAR VE TARİHİ SÜREÇ
Tayland ve Kamboçya, 817 kilometrelik kara sınırındaki belirlenmemiş noktalar üzerinde yıllardır egemenlik ihtilafı yaşıyor. Anlaşmazlıkların merkezinde antik Hindu tapınakları Ta Moan Thom ve Preah Vihear’ın mülkiyeti bulunuyor. Preah Vihear, 1962 yılında uluslararası mahkeme tarafından Kamboçya’ya verilmişti, ancak UNESCO Dünya Mirası listesine alınma çabaları nedeniyle 2008 yılında gerilimler yeniden alevlenmişti. Mahkeme, 2013 yılında Kamboçya lehine karar vermişken, bu yılın mayıs ayındaki bir çatışmada bir Kamboçyalı askerin ölmesi gerilimi yeniden tırmandırmıştı. Kamboçya, iki ülke arasındaki anlaşmazlıkların çözülmesi için Uluslararası Adalet Divanı’na başvurmuştu.