TAYLAND VE KAMBOÇYA ARASINDA ATEŞKES ANLAŞMASI
Tayland ile Kamboçya arasındaki çatışmalar günlerdir devam ediyordu. Çatışmanın sona ermesi amacıyla ülke liderleri Malezya’da bir araya geldi. Toplantı sonrası düzenlenen basın toplantısında Malezya Başbakanı Enver İbrahim, iki ülkenin liderlerinin sınır çatışmalarını durdurmak için “acil ve şartsız ateşkes” üzerinde anlaştıklarını belirtti. İbrahim, “Kamboçya ve Tayland, 28 Temmuz yerel saatle 00:00’dan itibaren derhal ve şartsız ateşkes konusunda ortak bir anlayışa vardı” dedi.
BARIŞ VE GÜVENLİK ADIMI
Başbakan İbrahim, Kamboçya Başbakanı Hun Manet ve Taylandlı lider Phumtham Wechayachai’nin ateşkese yönelik isteklerini dile getirdiğini vurguladı. “Bu, gerginliğin azaltılması, barış ve güvenliğin yeniden tesisi için hayati bir ilk adımdır” açıklamasında bulundu. Ateşkesin yürürlüğe girmesinin ardından komutanların 07:00’de bir “gayriresmi toplantı” yapacaklarını da ekledi.
Kamboçya Başbakanı Manet ise toplantının verimli geçtiğini belirterek çatışmanın “derhal” duracağını ifade etti. Taraflar arasında 300 bin kişinin yerlerinden edildiğini söyleyen Manet, ABD Başkanı ve Çin hükümetine de “arabuluculuk” için teşekkür etti. “Kamboçya ve Tayland arasında güveni yeniden inşa etmeye başlama zamanı geldi” dedi.
DOĞRUDAN GÖRÜŞMELER SÜRECEK
Tayland Başbakanı Wechayachai, ateşkesin “iyi niyetle” müzakere edildiğini ve ülkesinin barışa bağlı kalacağını bildirdi. Varılan ateşkes çerçevesinde Tayland ve Kamboçya arasındaki doğrudan görüşmeler, başbakanlar ve bakanlar aracılığıyla devam edecek. Malezya, ile Kamboçya ve Tayland savunma ve dışişleri bakanlarından ateşkesin “uygulanması, doğrulanması ve raporlanması” için ayrıntılı bir mekanizma oluşturması talep edildi; ancak mekanizmanın detayları belirtilmedi.
ÇATIŞMALARIN SEBEBİ VE SON DURUM
Tayland ile Kamboçya arasındaki gerilim, 16 Temmuz’da bir Tayland askerinin mayına basarak yaralanmasıyla artmaya başlamıştı. Ticari diplomasi gerilmiş ve Tayland, 23 Temmuz’da Kamboçya’daki büyükelçisini geri çağırmıştı. Olayların ardından, 24 Temmuz’da antik bir tapınağın yanında çatışmalar patlak verdi. Kamboçya tarafı roketatarlarla saldırırken, Tayland ordusu F-16 savaş uçaklarıyla Kamboçya’nın askeri hedeflerini bombalamıştı. Tayland, mayının Kamboçya askerleri tarafından döşendiğini iddia ederken, Kamboçya bu suçlamayı reddetti.
ZARAR GÖRENLER VE ÇATIŞMA BÖLGESİ
4 gün süren çatışmalarda 19’u Taylandlı, 13’ü Kamboçyalı toplam 32 kişi hayatını kaybetti. 130’dan fazla kişi yaralanırken, 140 binin üzerinde insan çatışma bölgesinden tahliye edildi. İki ülke arasında yıllardır süregelen bir egemenlik anlaşmazlığı mevcut. Anlaşmazlık, antik Hindu tapınakları Ta Moan Thom ile Preah Vihear’ın mülkiyetine dair çekişmelere dayanıyor. Preah Vihear, 1962 yılında Uluslararası Adalet Divanı tarafından Kamboçya’ya verilmişti ancak UNESCO World Heritage listesine alınması amacıyla 2008 yılında yeniden gerginlikler yaşanmıştı. 2013 yılında mahkeme, anlaşmazlıkların yeniden değerlendirilmesi talebinde bulunmuş ve Kamboçya lehine karar vermişti. Mayıs ayı sonunda sınırda yaşanan çatışma, bu gerilimi yeniden artırmıştı.