Tesla CEO’su Elon Musk, büyük bir kısmını hissedarların onayına sunmayı planladığı 1 trilyon dolarlık maaş paketine yoğunlaşırken, şirketin ana faaliyet alanı olan otomobil satışlarında karmaşık bir durum ortaya çıkıyor. Son veriler, elektrikli araç sektöründeki liderin Avrupa, Çin ve ABD gibi önemli pazarlarda ciddi bir satış baskısıyla karşı karşıya olduğunu gözler önüne seriyor.

AVRUPA PAZARINDA SATIŞLARDA DÜŞÜŞ GÖZLEMLENİYOR

Verilere göre, Tesla’nın Avrupa’daki satışları ekim ayında, geçen yılın aynı dönemine oranla yüzde 48,5 azalma kaydetti. Bu düşüş, bölgedeki diğer elektrikli araç satışlarının yüzde 26 artışla gözlemlendiği bir zamanda gerçekleşiyor ve tüm yıl için Tesla’nın toplam satış kaybı yüzde 30’a ulaştı. Analizler, Tesla’nın Avrupa’daki pazar payı kaybının, sadece Model 3 ve Model Y’nin sınırlı sayıda kitle pazarı modeli olmasından kaynaklandığını, bunun yanında rakiplerin geniş ve uygun fiyatlı seçeneklerle pazara girmesinin etkili olduğunu vurguluyor. Özellikle Volkswagen, 2017 yılındaki emisyon skandalından sonra elektrikli araç teknolojilerine yaptığı yatırımlarla önemli ilerlemeler kaydederek, eylül ayının sonuna kadar elektrikli araç satışlarını yüzde 78,2 artırarak 522 bin 600 adede ulaştı ve bu rakam Tesla’nın satışlarını üç katına çıkardı.

ÇİN PAZARINDA TESLA NEDEN ZORLANIYOR?

Dünyanın en büyük elektrikli araç pazarı konumundaki Çin’de de Tesla’nın pazar payı giderek daralıyor. İlgili verilere göre, Tesla’nın Çin’deki teslimatları, geçtiğimiz ay yüzde 35,8 oranında gerileyerek son üç yılın en düşük seviyesine indi. Yılı ise yüzde 8,4’lük bir düşüş ile kapatması bekleniyor. Bu gerilemenin temel nedenlerinden biri, Çinli otomobil markalarının hızla yükselmesi. Örneğin, BYD isimli otomobil üreticisi, belirli bir dönemde 17 bin 470 araç satarak Tesla’nın satışlarını iki katına çıkardı. Ayrıca Xiaomi gibi teknoloji devleri de otomotiv sektöründe rekabeti artırıyor. Xiaomi’nin haziran ayında piyasaya sürdüğü YU7 modeli, Tesla Model Y ile doğrudan rekabet ediyor. Tesla’nın ürün gamının “eskimesi” ve uygun fiyatlı bir model sunmaması, tüketicilerin daha hesaplı ve donanımlı Çinli modellere yönelmesine sebep oluyor. İngiltere merkezli bir elektrikli araç tavsiye sitesinin CEO’su, gelecek yıl piyasaya çıkacak 50 yeni elektrikli modelden hiçbirinin Tesla’ya ait olmadığını ifade ederek dikkat çekici bir noktaya değindi.

POLİTİK TARTIŞMALAR SATIŞLARI ETKİLİYOR

Satışlardaki düşüş sadece ekonomik veya rekabet koşullarına bağlı değil. Son bir çalışmaya göre, Elon Musk’ın “kutuplaştırıcı ve partizan eylemleri” Tesla’nın satışlarına zarar vermiş durumda. Araştırmacılar, Musk’ın Twitter’ı satın almasından ve siyasi söylemlerinden dolayı, şirketin satışlarının üç yıllık bir süreçte 1,2 milyon araç kadar azalabileceğini rapor ediyor. Yapılan değerlendirmeler, Musk’ın eylemlerinin özellikle Demokrat Parti eğilimli bölgelerde satışların düşmesine sebep olduğunu öne sürüyor. Ayrıca, bu yıl “Tesla’yı Bitirme” hareketinin oluştuğu ve Musk’ın siyasi söylemlerine tepki olarak boykot çağrılarının yapıldığı da belirtiliyor.

AMERİKA’DA SATIŞLARDA DALGALANMA GÖZLEMLENİYOR

ABD pazarında da satışlar dalgalı bir seyir izliyor. Eylül ayında sona eren vergi teşvikine bağlı olarak talep artışı yaşanmış, bu dönem içinde satışların yüzde 18 arttığı gözlemlenmiştir. Ancak teşviklerin sona ermesiyle birlikte son dönemde satışların yüzde 24 oranında gerilediği kaydediliyor. Tesla’nın ABD’deki pazar payının yüzde 40 civarına düştüğü ifade ediliyor ve şirketin düzenleyici kredi satışlarından elde ettiği gelirlerin de önemli ölçüde azaldığı vurgulanıyor.

TESLA ODAĞINI YENİ TEKNOLOJİLERE KAYDIRIYOR

Satışlardaki bu olumsuz tablo karşısında Tesla yönetimi, odağını geleneksel otomobil üretiminden yapay zeka ve otonom sürüş teknolojilerine yönlendirmeyi planlıyor. Elon Musk, şirketin geleceğinin “robotaksi” ve insansı robot “Optimus” projelerinde yattığını savunurken, Tesla’nın değerinin büyük ölçüde otonom sürüş teknolojisinden geleceğini belirtiyor. Şirket, haziran ayında Teksas’taki Austin’de sınırlı bir kullanıcı grubuyla robotaksi hizmetine başladı ama henüz geniş çaplı bir kullanıma geçiş yapılmadı.

MÜŞTERİLER YENİ MODELLER BEKLİYOR

Analistler, Tesla’nın satışları canlandırmak için yeni ve uygun fiyatlı bir modele ihtiyaç duyduğunu vurgularken, Musk’ın otonom sürüşe öncelik vermesi nedeniyle yakın vadede yeni bir modelin piyasaya sürülmesinin beklenmediğini belirtiyor.

HİSSEDARLAR REKOR ÜCRET PAKETİ İÇİN TOPLANIYOR

Şirketin finansal geleceği üzerindeki tartışmalar, Musk için planlanan devasa maaş paketiyle çerçeveleniyor. Hissedarların, Musk için yaklaşık 1 trilyon dolar değerindeki tazminatı oylamaya hazırlandığı belirtiliyor. Paketin devreye girebilmesi için Tesla’nın önümüzdeki 10 yıl boyunca yıllık 1,2 milyon araç satışına ulaşması ve piyasa değerinin 8,5 trilyon dolara çıkması gerekmektedir. Tesla Yönetim Kurulu’nun başkanı, hissedarlara hitaben yazdığı mektupta paketin onaylanması için çağrıda bulunarak, “Elon olmadan Tesla, mobilite, enerji ve iş gücünün temel yapı taşlarını yeniden hayal eden dönüştürücü bir güç olma hedefini kaybedebilir” şeklinde konuştu.