Tüketiciler her yıl farklı kampanya dönemlerinde cazip indirimlerle karşılaşıyor ancak vitrinde öne çıkan yüksek oranlar her zaman gerçek avantaj sunmuyor ve bazı kampanyalarda kasaya gelindiğinde etiket fiyatı değişebiliyor. İnternet sitelerinde büyük puntolarla duyurulan indirimler çoğu zaman çok sayıda istisna içeriyor. Artan tüketici şikayetleri üzerine Ticaret Bakanlığı yanıltıcı indirim reklamlarına yönelik denetimlerini sıkılaştırdı.
YÜZDE HESAPLAMASI KAFA KARIŞTIRDI
Bakanlık denetimlerinde “yüzde 50 + yüzde 20 + yüzde 10” gibi hesaplamaların tüketicilerde kafa karışıklığı oluşturduğu belirlendi. Reklamın ana metninde tüm ürünlerde indirim belirtilmesine rağmen dipnotlarla birçok ürün kapsam dışı bırakıldı. Kampanya koşulları okunmayacak kadar küçük ve silik puntolarla sunuldu. İndirimli satışın başlangıç ve bitiş tarihleri bulunmuyor. Sadakat kartları üzerinden yapılan indirimlerde referans fiyat yüksek gösterildi.
UCU AÇIK İFADELER YANILTIYOR
Tüketici Hakları Derneği Başkanı Ergün Kılıç, indirim kampanyalarına yönelik şikayetlerin arttığını belirtti. En çok yanıltan ifadelerden birinin “yüzde 50’den başlayan” gibi ucu açık ifadeler olduğunu söyledi. Raflarda ve internet sitelerinde tüketicinin bilgi alma hakkını engelleyen ifadeler yer alıyor. Kılıç, “Tüketici bazen bu fiyatları ödedikten sonra fark ediyor” dedi. İnternet sitelerindeki “son gün, son 2 adet kaldı” gibi ifadeler tüketiciyi acele ettiriyor ve ihtiyacı olmayan ürünü almaya yönlendiriyor.
ALIŞVERİŞ ÖNCESİ İHTİYAÇ LİSTESİ ÖNEMLİ
Kılıç, tüketicilerin indirim aldatmacalarına yenik düşmemesi için alışveriş öncesi ihtiyaç listesi yazmasının önemli olduğunu vurguladı. “Tüketici alışveriş yapmadan önce ihtiyacım nedir sorusunu sormalı” diye konuştu. Kılıç ayrıca dikkat edilmesi gerekenleri sıraladı. Tüketici her gördüğü indirime inanmamalı ve mağazanın internet sitesinden kontrol etmeli. İndirim ifadesinin neleri kapsadığı etikette incelenmeli ve “en fazla” gibi ifadeler iyi okunmalı. Kasada farklı fiyatla karşılaşılırsa tüketici lehine olan fiyat uygulanmalı. Satıcı kabul etmezse fiş ve etiket fotoğrafı çekilerek Ticaret İl Müdürlüğü’ne bildirilebilir. Olası mağduriyetlerde ALO 175 Tüketici Danışma Hattı aranabilir.
KASIM İNDİRİMLERİNE CEZA YAĞMIŞTI
6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun kapsamında aykırı hareket eden reklam verenler yaptırıma tabi tutuluyor. İdari para cezaları 99 bin 339 liradan başlayıp 39 milyon 916 bin 524 liraya kadar yükselebiliyor. Ticaret Bakanlığı geçen yıl “Efsane Kasım” ve “Şahane Cuma” gibi indirim dönemlerine ilişkin şikayetleri değerlendirdi. Bu kapsamda 12.9 milyon TL idari para cezası uygulandı. 2024 yılında kasım indirimleri için 19.6 milyon TL ceza verildi. 2023’te Reklam Kurulu tüketiciyi aldatanlara 92.5 milyon TL ceza uyguladı.