Donald Trump, enflasyon konusunda zafer dolu bir mesaj veriyor. Ancak, partisinin televizyon reklamları oldukça farklı bir ses tonuna sahip. Tüketici fiyatları artmaya devam ederken, Trump fiyatların düştüğünü iddia etmeye devam ediyor; hatta göreve döndüğünden beri düştüğünü öne sürüyor, fakat bu dönemde fiyatlar aslında %4.3 artmış durumda.
REKABETÇİ REKLAMLAR
Son iki hafta içinde Trump, “Enflasyonu büyük ölçüde hallettim,” “Fiyatlar hepsi düşüyor,” “Fiyatlar çok hızlı bir şekilde düşüyor” ve “Fiyatlar çok, çok, çok önemli ölçüde düştü” gibi ifadelerle sıkça gündeme geldi. Ancak, bu iddialar, gerçeklerle örtüşmüyor. Bazı Cumhuriyetçi adaylar, gerçekliği kabul eden reklamlar yayınlayarak, partinin ana sözcüsü olan Trump’ın anlatımını dolaylı yoldan reddediyor. Iowa’da Cumhuriyetçi vali adayı Zach Lahn, bir reklamda, “Buradaki çiftliğimizde bunu her gün görüyoruz: benzin, gıda, her şey pahalı. Iowa aileleri zor durumda,” diyor. Diğer bir Iowa Cumhuriyetçisi olan Temsilci Zach Nunn ise, konut maliyetlerinin artmaya devam ettiğini belirterek, “Yaşamak için bir yer bulmak zorlaşıyor,” ifadesini kullanıyor.
SAĞLIK HİZMETLERİ ÜZERİNE VURGU
Cumhuriyetçi Ohio vali adayı Vivek Ramaswamy’nin reklamında, sağlık hizmetleri maliyetleri konusunda güçlü bir duruş sergileyen bir kadının tanıklığı yer alıyor. Reklam, kadının maliyet artışları üzerine geniş bir şikayette bulunduğu bir cümleyle başlıyor: “Meme kanseri teşhisi konduğunda, en son endişem paraydı. Ancak faturalar bunaltıcı ve gıda, kira ve benzin de daha pahalı.” Bu tür mesajlar, dört yıl önceki ortamda oldukça yer bulabilirdi. Cumhuriyetçiler, Biden döneminde 2022 ara seçimlerinde, Rusya’nın Ukrayna’yı işgali nedeniyle ortaya çıkan fiyat artışlarını eleştirerek reklamlar yayınlamıştı.
REKLAMLARDAKİ TAHMİNLER
Cumhuriyetçi adaylar, Trump’a ya açıkça destek veriyor ya da onun etrafında temkinli davranıyor olsa da, bu yılki Cumhuriyetçi reklamlar enflasyonu hedef almıyor. Trump’ın İran’daki savaşı, benzin fiyatlarındaki artışın ana sebebi olmasına rağmen, reklamlar genellikle maliyetleri vurgulayıp Demokrat rakiplerine saldırmak için tasarlanmış. “Yaşam maliyeti, enerji fiyatları, benzin fiyatları, bu durum bizim için gerçekten etki ediyor,” diyor bir reklamda Kaliforniya Cumhuriyetçi Temsilcisi David Valadao’yu destekleyen bir adam. Massachusetts Cumhuriyetçi vali adayı Mike Minogue’un reklamında ise, “Topluluklarımızda komşuyuz, düşman değiliz, aynı şekilde artan elektrik faturaları, vergiler ve konut maliyetleri ödüyoruz,” ifadesi dikkat çekiyor.
REKABETİN GÖLGESİNDE KALAN TRUMP
Trump, fiyatların düştüğünü ve düşmeye devam ettiğini savunsa da, bazı reklamlar fiyatların artışta olduğunu belirtiyor. Örneğin, Texas’taki Demokrat aday James Talarico’ya yönelik bir saldırı reklamında, “Talarico, maliyetleriniz artarken vergi mükelleflerine zarar verdi” deniliyor. Ayrıca, Cumhuriyetçi Ulusal Komite, geçen hafta Başkan Yardımcısı JD Vance adına bir bağış metni gönderdi; “Eğer şimdi veremiyorsanız, verme, (alıcı adı). Gıda fiyatları neyse o.” Bu metin, Trump-Vance yönetimi altında gıda fiyatlarının arttığına dair bir şey söylemiyor, ancak başkanın konudaki iyimserliğiyle çelişkili bir ton taşıyor.
SEÇİM YARIŞLARINDA ENFLASYONUN ROLÜ
Cumhuriyetçi televizyon reklamlarının, özellikle bazı sıkı yarışlarda yaşam maliyetini en azından tarafsız bir konu haline getirmesi mümkün. Biden döneminin hatıraları hala taze iken, anketler Demokratların enflasyon konusunda pek de güvenilir olmadığını gösteriyor. Ancak, ara seçimler genellikle mevcut başkan hakkındaki seçmen görüşlerine göre şekillendiği için, Trump’ın partisi için zorlu bir yol var. Anketler, çoğu Amerikalının yüksek benzin fiyatlarından Trump’ı sorumlu tuttuğunu ve Trump’ın politikalarının yaşam maliyetini artırdığını gösteriyor. Cumhuriyetçilerin bu mesajı vermesi, aynı zamanda kendilerinin Kongre’yi kontrol ettiği ve yüksek profilli politikalarla fiyat artışlarına katkıda bulunduğu bir dönemde dikkat çekiyor.