ABD Başkanı Donald Trump’ın özel temsilcileri Steve Witkoff ve Jared Kushner, Rusya-Ukrayna savaşını sona erdirmek amacıyla Ukrayna’ya gitti. İki temsilci, Kiev yönetimiyle bir araya gelerek barış müzakereleri sürecindeki ilk ziyaretlerini gerçekleştirmiş oldu. Amerikan heyeti, Kiev’deki temaslarından önce Moskova’da Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile yaklaşık üç saat süren bir görüşme yaptı.
BARIŞ MÜZAKERELERİ İÇİN TEMASLAR
Beyaz Saray ve Kremlin yetkilileri, Moskova’daki görüşmenin son derece içerikli geçtiğini duyurdu. Donald Trump, elçilerinin savaşı bitirecek bir barış teklifi taşıdığını ifade etmişti. Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy, görüşmelerin başladığını Telegram kanalından açıkladı. Rusya Devlet Başkanı Yardımcısı Yuriy Uşakov, Amerikan heyetinin barış sürecine dair somut öneriler sunduğunu belirtti.
RUSYA’NIN ASKERİ STRATEJİSİ
Uşakov, Moskova’daki temaslarda Rus ordusunun sahadaki ilerleyişini aktardıklarını ve hedeflere ulaşma kararlılığını vurguladıklarını kaydetti. Rus yetkili, Putin’in değerlendirmelerini doğrudan Ukrayna yönetimine iletme sözü verdiklerini ifade etti. Moskova’daki görüşmelere Rusya Doğrudan Yatırım Fonu Başkanı Kirill Dmitriyev de katıldı ve iki ülke arasındaki olası ekonomik projeler ele alındı.
HAVADAN SALDIRILAR DURDURULDU
Rusya, müzakerelerin güvenliğini sağlamak amacıyla 5 Eylül gece yarısından itibaren Kiev’e yönelik hava saldırılarını durdurduğunu açıkladı. Moskova yönetimi, olası bir ateşkeste askeri gerçeklerin ve Haziran 2024’te ilan edilen şartların dikkate alınması gerektiğini savunuyor. Rusya, Ukrayna birliklerinin Donbass, Zaporijya ve Herson bölgelerinden tamamen çekilmesini şart koşuyor.
RUSYA’NIN TALEPLERİ
Rusya’nın diğer talepleri arasında, Ukrayna’nın tarafsız ve nükleersiz bir statü benimsemesi, NATO hedefine son vermesi ve Batı yaptırımlarının kaldırılması bulunuyor. Diplomatik girişimler devam ederken, daha önce Alaska’nın Anchorage kentinde ele alınan uzlaşı çerçevesi de geçerliliğini koruyor.
KREMLİN’DEN AÇIKLAMALAR
Kremlin Sözcüsü Dmitriy Peskov, Anchorage görüşmelerinde varılan anlayış unsurlarının Ukrayna gündeminde kalmaya devam edeceğini vurguladı. Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov, sahadaki fiili durum üzerinden iki liderin uzlaştığını ancak resmi bir metne ulaşılamadığını kaydetti.
ÜÇLÜ LİDERLER ZİRVESİ İHTİMALİ
Sürecin çok taraflı bir zirveye dönüşme ihtimali gündemde. Rusya Dışişleri Bakan Yardımcısı Sergey Ryabkov, Putin, Trump ve Çin Devlet Başkanı Şi Cinping arasında üçlü bir liderler zirvesinin olasılığını dışlamadı. Henüz hazırlık aşamasına geçilmediğini belirten Ryabkov, bu formattan çıkacak somut içeriğin belirleyici unsur olacağını söyledi. Uşakov, Putin ve Trump’ın Asya-Pasifik Ekonomik İşbirliği (APEC) Zirvesi marjında bir araya gelebileceğine de işaret etti.