ABD Başkanı Donald Trump, New York Post yazarı Miranda Devine ile söyleşisinde seçim, ekonomi ve göç konularında defalarca çürütülmüş yalanlarını tekrarladı. Cumartesi günü yayınlanan ve gelini Lara Trump tarafından yapılan röportajda olduğu gibi, bu iddialar da sorgulanmadı. İşte Trump’ın New York Post söyleşisindeki bazı yanlış ifadelerinin doğruluk kontrolü.
SEÇİM YALANLARI VE POSTA OY PUSULALARI
Trump, posta yoluyla oy kullanan tek ülkenin ABD olduğunu iddia etti. Oysa Kanada, İngiltere, Avustralya, Almanya ve İsviçre dahil onlarca ülke seçmenlerine posta oyu imkanı tanıyor. Trump, 2020 seçiminin “hileli” olduğu yönündeki eski yalanını yineleyerek “hileli olduğu kanıtlandı” dedi. Oysa Biden seçimi adil bir şekilde kazandı, beş buçuk yıl sonra hâlâ bunu kanıtlayacak bir delil yok. Trump, “Onu üç kez kazandım” diyerek seçim performansını da yalanladı. Gerçekte 2016 ve 2024 seçimlerini kazandı, 2020’yi kaybetti. 2024 seçimini kazandığını kabul eden Trump, “bana karşı hile yapılan alanlar vardı” diyerek asılsız iddialarını sürdürdü. Demokratların hile yapmadan kazanamayacağını söyleyen Trump’ın bu ifadesi de temelsiz. Kaliforniya’da 38 milyon oy pusulası dağıtıldığını ve Cumhuriyetçilerin hiç almadığını iddia etti. Oysa eyalette kayıtlı seçmen sayısı yaklaşık 22,6 milyon ve her aktif seçmene posta oyu gönderiliyor. Demokrat aday James Talarico’nun birkaç ay önce maske taktığını söyleyen Trump’ın iddiasını destekleyen bir kanıt bulunamadı; eski bir video 2022 yılına ait.
MCCONNELL SEÇİMİ VE HARRİS’İN SINIR ROLÜ
Trump, Cumhuriyetçi Senatör Mitch McConnell’in 2020’deki yeniden seçimini kendi desteğine bağlayarak “Ben olmasam seçilemezdi” dedi. Oysa McConnell anketlerde hiçbir zaman geride değildi. Kentucky’de 1984’ten beri senatör olan McConnell, 2020’de rakibine yaklaşık 20 puan fark attı. Trump’ın eski kampanya yöneticisi bile Trump’a McConnell’in 20 puan önde olduğunu gösteren anketi bizzat sunduğunu açıkladı. Trump, eski Başkan Yardımcısı Kamala Harris’in “sınır çarı” olduğunu ama “oraya hiç gitmediğini” söyledi. Harris, başkan yardımcısı olarak ABD’nin güney sınırını iki kez ziyaret etti. Biden yönetimi ayrıca Harris’in resmi olarak “sınır çarı” olmadığını, Orta Amerika ülkeleriyle diplomasi yürütmekle görevlendirildiğini belirtmişti.
SINIR VE GÖÇ SAYILARINDAKİ YANLIŞLIKLAR
Trump, Biden döneminde sınırdan “yaklaşık 25 milyon” kişinin ülkeye girdiğini iddia etti. O dönemde federal hükümet 11 milyondan az “karşılaşma” kaydetti. Buna kaçak geçişlerin tahmini 2,2 milyonu eklense bile 25 milyona ulaşmak mümkün değil. Trump, Biden yönetiminde hapishanelerin boşaltıldığını ve akıl hastanelerinden gelenlerin ülkeye alındığını söyledi. Ancak uluslararası hapishane politikası uzmanları bu iddiayı destekleyecek hiçbir kanıt olmadığını belirtti. Trump, kendi döneminde sınırın “tamamen kapandığını” ve 11 aydır kimsenin gelmediğini söylese de bu abartılı. Mayıs ayında sınırdan serbest bırakılan göçmen olmadığı ancak bazılarının kaçak yollarla geçmeyi başardığı bildirildi. Trump, Demokratları “aptal” olarak nitelendirip “ülkemize 11 bin 888 katil girdi, çoğu birden fazla cinayet işledi” dedi. Oysa bu rakam, yalnızca Biden döneminde değil, Trump’ın ilk yönetimi de dahil olmak üzere on yıllar boyunca ABD’ye giren ve çoğu cezasını çekmekte olan vatandaş olmayanları kapsıyor. Trump’ın “yarısından fazlası birden fazla cinayet işledi” iddiasının dayanağı ise bilinmiyor.
EKONOMİ VE YATIRIM İDDİALARI
Trump, “ülke tarihinin en yüksek enflasyonunu devraldığını” söyledi. Biden’ın son tam ayında enflasyon yıllık yüzde 2,9’du. Trump göreve başladığında yüzde 3,0 olan enflasyon Nisan 2026 itibarıyla yüzde 3,8’e yükseldi. Biden dönemindeki zirve yüzde 9,1 ile 40 yılın en yükseğiydi ancak tarihteki zirve 1920’de yüzde 23,7’ydi. Trump, ABD’ye 18 trilyon dolar yatırım yapıldığını iddia etti. Beyaz Saray’ın kendi sitesinde bile bu rakam 10,6 trilyon dolar olarak geçiyor ve bunun da büyük ölçüde abartılı olduğu belirtiliyor. Benzin fiyatlarıyla ilgili olarak Trump, Iowa’da galonu 1,85 dolara indirdiğini söyledi. Oysa ziyareti sırasında eyalette ortalama fiyat 2,57 dolardı. Sadece dört istasyonda 1,97 dolar seviyesi görüldü. Trump’ın E85 etanol karışımından bahsetmiş olabileceği ancak bunu belirtmediği ifade edildi.
6 OCAK OLAYI VE FBI İDDİALARI
Trump, 6 Ocak 2021’deki Kongre baskınını “FBI ve polisin ‘içeri girin’ dediği bir saçmalık” olarak tanımladı. Beş yılı aşkın süredir FBI veya polisin bu yönde bir talimat verdiğine dair kanıt bulunamadı. Olayda yaklaşık 140 polis memurunun saldırıya uğradığı, bazı bölgelerde polisin kalabalık karşısında çaresiz kaldığı görüntülerle belgelenmişti. Adalet Bakanlığı, 2024’te yayımlanan müfettiş raporunda Kongre binasında hiçbir gizli FBI ajanı bulunmadığını, 26 gizli insan kaynağının ise yasa dışı eyleme izin verilmediğini ortaya koydu. Trump’ın “FBI’ın 274 ajanı kalabalığa sızdı” iddiası, mevcut FBI Direktörü Kash Patel tarafından da yalanlandı.