2027 Yılı Cumhurbaşkanlığı Yıllık Programı’na göre Ay Araştırma Projesi ve Yerli Uydu Geliştirme projeleri dahil olmak üzere “Milli Uzay Programı” çerçevesinde yeni adımlar atılacak. Ayrıca, uzay havasındaki değişimlerin etkilerini izlemek ve modellemek amacıyla UHUM’un kurulmasına yönelik hazırlıklar başlayacak. Milli Uzay Programı’nın yetkinliğini artırmayı hedefleyen UHUM ile uzay havasındaki değişimlerin etkilerinin izlenmesi ve modellenmesi planlanıyor.
UZAY HAVA DEĞİŞİMLERİNİN GÖZLEMLENMESİ
Uzay havasındaki değişimler, uyduların ömrünü ve haberleşme ile seyrüsefer hizmetlerini etkileyebiliyor. Güneş fırtınaları, yer yüzündeki elektrik iletim sistemlerinde ve haberleşmede kesintilere yol açabiliyor. Bu nedenle, bu koşulların sürekli izlenmesi ve tahmin edilmesi büyük önem taşıyor. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı, Türkiye Uzay Ajansı, TÜBİTAK ve üniversitelerin iş birliğiyle uzay teknolojilerine yönelik altyapı geliştirecek.
UZAY FİZİĞİNİN ÖNEMİ
Uzay fiziği, Güneş Sistemi’ndeki değişen koşulları inceleyen bir alandır. Bu ortamda meydana gelen fiziki olaylar, uyduların kullanım ömrü, haberleşme ve seyrüsefer hizmetlerini etkileyerek aksamalara yol açabiliyor. Güneş fırtınaları, yeryüzündeki elektrik iletim sistemlerini devre dışı bırakarak geniş bölgelerde uzun süreli elektrik kesintilerine neden olabiliyor. Bu tür olaylar, uzay havasının izlenmesini ve tahmin edilmesini gerekli kılıyor.
ULUSLARARASI İŞBİRLİKLERİ VE MERKEZİN KURULUŞU
Bazı ülkeler ve uluslararası kuruluşlar, uzay havası ile ilgili projeler geliştiriyor. Türkiye’de ise uzay havası, uzay bilimi ve astrofizik çalışmalarının koordinasyonu için ihtiyaç duyulan yapı UHUM ile oluşturulacak. Merkez, üniversitelerin ve araştırma kuruluşlarının uzay havasına yönelik faaliyetlerini destekleyecek.
AY GÖREVİ VE YERLİ UYDULARDA GELİŞMELER
Ay Araştırma Programı’nın ilk aşaması olan AYAP-1 kapsamında geliştirilen uzay aracının 2027’de fırlatılması planlanıyor. Projede, kritik uzay teknolojilerine yönelik doğrulama, entegrasyon ve test faaliyetleri devam ediyor. Yüksek Çözünürlüklü Takım Uydu Geliştirilmesi Projesi çerçevesinde, İMECE-2’nin entegrasyon, çevresel test ve fırlatma hazırlıkları gelecek yıl tamamlanacak. İMECE-3 için de sistem entegrasyon faaliyetleri gerçekleştirilecek. Ayrıca, TÜBİTAK Uzay Teknolojileri Araştırma Enstitüsü bünyesindeki yer istasyonu ve elektrikli itki altyapılarının geliştirilmesi sürecek.