2004 senesinde Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi’nin imzalanmasıyla start alan Türkiye’nin iklim eylemi, 2021 yılında Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın 2053 Net Sıfır Emisyon Hedefi’ni dünyaya duyurmasıyla hız kazandı. Son iki yıl boyunca COP31 ev sahipliği için gerçekleştirilen mekik diplomasisi, Brezilya’da beş gün süren müzakereler neticesinde Türkiye’nin başarısıyla sonuçlandı. Her yıl düzenlenen Taraflar Konferansı (COP), toplamda 197 ülkeyi bir araya getirerek iklim sorununa karşı ortak çözüm gayretleri içerisinde yer alıyor. Bu önemli zirvelerde, sera gazı emisyonlarının azaltılması, iklim değişikliğiyle ilgili uyum politikaları, finansman kaynaklarının dağılımı, kayıp ve zarar mekanizmalarının işletilmesi gibi kritik konular üzerinde kararlar alınıyor. Ayrıca Paris Anlaşması’nın uygulanmasına dair kurallar da yine bu toplantılarda belirleniyor. Türkiye’nin COP31’e ev sahipliği yapacak olması, çevre ve sürdürülebilirlik politikalarında yeni bir dönem açma potansiyeli taşıyor. Bu durum, Türkiye’nin hem uluslararası görünürlüğünü artıracak hem de küresel iklim diplomasisinde daha aktif bir konum elde etmesine imkan tanıyacak.

MAZLUMLARIN SÖZÜNÜ TÜRKİYE YÜKSELTECEK

Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi 30. Taraflar Konferansı’nda Türkiye’yi temsil eden Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, “2053 Net Sıfır Emisyon Hedefi’ne giden yolda attığımız kalıcı adımlar, fikre ve somut adımlara duyduğumuz inanç, dünyanın bütün ülkelerini etkilemiş, Türkiye’yi bugünlere taşımıştır” açıklamasında bulundu. Avustralya ile birlikte adil ve kapsayıcı bir COP süreci yürüteceklerini vurgulayan Kurum, “İklim değişikliğinin olumsuz etkileri yüzünden mağdur olmuş, evinden edilmiş olan tüm mazlumların sözünü Türkiye yükseltecektir. COP31 süresince insanlığın ve dünyamızın acil ihtiyaçlarına dair en etkin çözümleri Türkiye ve Avustralya birlikte ortaya koyacaktır. Ben, Avustralyalı dostlarımızla attığımız bu büyük adımın, tüm insanlık için örnek olmasını diliyorum.” dedi.

TÜRKİYE, KÜRESEL ÇÖZÜMLERİN MERKEZİ OLACAK

Sıfır Atık Vakfı Başkanı Samed Ağırbaş, COP31 ile ilgili değerlendirmesinde şunları belirtti: “Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanımız Sayın Murat Kurum ile katıldığımız COP30 toplantısında, COP31’in Türkiye’de düzenlenmesi karara bağlandı ve bu durum ülkemizin çevre diplomasisinde ulaştığı yeni seviyeyi gösteriyor. Sayın Bakanımızın kararlı liderliğinde yürütülen diplomasi trafiği başarılı olmuş ve ülke tarihimizin en büyük uluslararası etkinliğine ev sahipliği yapma sorumluluğu, Türkiye’ye verilmiştir. Bu süreçte, Sayın Emine Erdoğan Hanımefendi’nin vizyonu ve liderliğinde dünya çapında etkisini artıran Sıfır Atık hareketi, ülkemizin küresel çevre gündemindeki konumunu daha da güçlendirmiştir. Kendilerine bu vizyoner liderlikleri için şükranlarımızı sunuyoruz.” Ağırbaş, COP31’in Türkiye’de düzenleme kararı almasının sadece önemli bir organizasyon başarısı değil, aynı zamanda ülkemizin iklim ve sürdürülebilirlik alanındaki küresel rolünün teyidi olduğunu vurguladı.

TÜRKİYE’NİN SIFIR ATIK VİZYONU ETKİLİ OLDU

70’ten fazla ülkede yankı uyandıran Sıfır Atık hareketi, Sayın Emine Erdoğan Hanımefendi’nin himayesinde küresel bir çevre seferberliğine dönüşmüş durumda. COP31’in Türkiye’ye verilmesi, bu vizyonun uluslararası düzeyde kabul gördüğünün en güçlü göstergeleri arasında yer alıyor. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın 2053 Net Sıfır Emisyon hedefi ile Sıfır Atık anlayışı, Türkiye’nin sürdürülebilir kalkınma serüveninde stratejik bir rehber oluşturuyor.

COP31’DE SIFIR ATIK ÖZEL OTURUMLARI DÜZENLENECEK

Konferans kapsamında, Sıfır Atık Vakfı öncülüğünde Sıfır Atık temalı özel oturumlar, yuvarlak masa toplantıları ve uluslararası paydaş buluşmaları gerçekleştirilecek. İklim finansmanı, yeşil dönüşüm, atık yönetimi, döngüsel ekonomi ve kayıp-zarar mekanizmaları gibi konularda somut yol haritalarının oluşturulması hedeflenecek. Sıfır Atık Vakfı, COP31 süresince hem ulusal düzeyde koordinasyonda hem de küresel iş birliklerinin geliştirilmesinde aktif bir rol alacak.

TÜRKİYE İÇİN TARİHİ BİR FIRSAT

COP31’in ülkemize kazandırılması, yeşil finansman, enerji dönüşümü, sürdürülebilir yatırımlar ve döngüsel ekonomi ekseninde yeni iş birliklerinin kapılarını aralayacak. 196 ülkenin liderleri ve binlerce uluslararası paydaş, iklim krizine çözüm arayışı için Türkiye’de buluşacak. Sıfır Atık Hareketi’nin kurucusu ve Sıfır Atık Vakfı Onursal Başkanı Sayın Emine Erdoğan Hanımefendi’nin vizyonu ve himayeleri altında yürütülen çalışmalarla COP31 süreci, Türkiye’nin iklim diplomasisinde belirleyici bir rol üstleneceği yeni bir dönemin başlangıcı olarak değerlendiriliyor.

TÜRKİYE’NİN COP31 ADAYLIK SÜRECİ

Türkiye, 2022’de Şarm El-Şeyh’te düzenlenen COP27’de güncellenmiş Ulusal Katkı Beyanı’nı açıklayarak COP31’e aday olduğunu duyurdu. Aynı dönemde Avustralya’nın da başvuruda bulunmasıyla birlikte üç yıl süren dostane müzakereler gerçekleşti. Türkiye, Brezilya’da Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum’un öncülüğünde dört gün süren yoğun diplomasi çabası ile ev sahipliğine hazır olduğunu göstermiştir.

COP’A KISA BİR BAKIŞ

Her yıl 197 ülkenin katılımıyla gerçekleştirilen Taraflar Konferansı (COP), iklim politikalarının belirlendiği en yüksek karar platformudur. 1992 tarihli Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi’ne taraf ülkeler, sera gazı azaltımı, iklim finansmanı ve karbon piyasaları gibi konuları burada ele alırlar. İlk COP toplantısı 1995 senesinde Berlin’de gerçekleştirilmiştir.

EV SAHİPLİĞİ NASIL KARARLAŞTIRILIYOR?

COP’a ev sahipliği yapacak ülkeler arasında uzlaşının sağlanması gereklidir. Resmi bir itiraz bulunmadığı takdirde mutabakat sağlanmış sayılır; aksi takdirde zirve, BM İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi Sekretaryası’nın bulunduğu Bonn’da yapılır. Ev sahipliği her yıl BM’nin beş bölgesi arasında sırasıyla gerçekleşir. Geçen yıl Doğu Avrupa grubundan Azerbaycan, bu yıl Latin Amerika ve Karayipler’den Brezilya ev sahipliği yaptı ve 2026 sırası Türkiye’nin de dahil olduğu “Batı Avrupa ve Diğerleri (WEOG)” grubuna gelmiş durumdadır.