Birleşmiş Milletlerin yargı organı olan Lahey’deki Uluslararası Adalet Divanı, Myanmar’ın Arakanlı Müslümanlara karşı soykırım işlediğine hükmetti. Divan Başkanı Yuji Iwasawa, Myanmar güvenlik güçlerinin binlerce sivili öldürdüğünü ve cinsel şiddet uyguladığını açıkladı. Ayrıca, Arakanlı Müslümanların evlerinin yakıldığını belirtti.
MYANMAR'IN HUKUKİ YÜKÜMLÜLÜKLERİ
Divan, Myanmar’ın soykırım işlemesini önleme yükümlülüklerini ihlal ettiğine karar verdi. Ayrıca, soykırım ve BM Soykırım Suçunun Önlenmesi ve Cezalandırılması Sözleşmesi’nde belirtilen diğer eylemleri cezalandırma yükümlülüğünü de yerine getirmediğini vurguladı. Myanmar’ın 23 Ocak 2020 tarihindeki geçici tedbir kararını ihlal ederek delilleri yok etme yükümlülüğünü de göz ardı etti.
LEHTE VE ALEYHTE OYLAR
Soykırıma ilişkin temel hükümde lehte oy kullananlar arasında Başkan Iwasawa ile yargıçlar yer aldı. Ancak, Başkan Yardımcısı Julia Sebutinde ve bazı yargıçlar, Myanmar’ın soykırım işlediği yönündeki hükme muhalefet etti.
TAZMİNAT VE İADE TEDBİRLERİ
Divan, Myanmar’ın Arakanlı Müslümanların uğradıkları zararları tazmin etmesi gerektiğine hükmetti. Myanmar’dan, yerinden edilen Arakanlı Müslümanların güvenli bir şekilde geri dönmeleri ve ailelerin yeniden bir araya gelmeleri talep edildi. Ayrıca, mülklerin iade edilmesi ve fiziksel rehabilitasyon sağlanması istendi.
MYANMAR'IN İHLAL POLİTİKALARI
Divan, Myanmar’ın 2005-2018 döneminde uyguladığı evlilik şartları ve cinsel şiddet yoluyla doğumları engellemeyi amaçladığını belirtti. Ayrıca, Myanmar güvenlik güçlerinin binlerce sivili öldürdüğünü ve çocuklara aşırı şiddet uyguladığını kaydetti.
SOYKIRIM KASTI
Divan, Myanmar’ın eylemlerini açıklayabilecek tek makul çıkarımın, Arakanlı Müslümanları kısmen yok etme kastı olduğunu vurguladı. Myanmar ordusunun operasyonlarının belirli bir etnik grubu hedef aldığını ve bu durumun soykırım kastını dışlamadığını belirtti.
GÜVENCE TALEPLERİ
Divan, Myanmar’ın ihlallerin tekrarlanmayacağına dair güvence vermesini istedi. Bunun yanı sıra, Myanmar’ın asker ve komutanlarını soykırım suçunun ağırlığıyla orantılı biçimde soruşturmasını talep etti.
ULUSLARARASI HUKUKTA EMSAL DEĞERİ
Divan’ın Myanmar kararı, Gazze’de soykırım işlemeyi sürdüren İsrail aleyhine açılan davalar için emsal oluşturması bekleniyor. Bu durum, uluslararası hukukta önemli bir dönüm noktası olarak değerlendiriliyor.