Dünyanın en kirli başkentlerinden biri olan Yeni Delhi’de milyonlarca kişi Diwali festivalini havai fişeklerle kutluyor. Bu kutlamalar, araç emisyonları, anız yangınları ve sanayinin sebep olduğu kirli kış pusunu daha da ağırlaştırıyor. Yüksek Mahkeme, festival sırasında “yeşil” havai fişeklerin sınırlı kullanımına izin vermişti; ancak bu kısıtlama pek çok yerde ihlal edildi.
Hava Kirliliği Seviyesi Endişe Verici
Bu sabah erken saatlerde, havai fişek gösterimlerinin zirve noktasından sekiz saat sonra, PM 2.5 mikro parçacık seviyesi Mandir Marg bölgesinde metreküpte 879 mikrograma kadar yükseldi. Bu, Dünya Sağlık Örgütü’nün günlük maksimum limitinin yaklaşık 59 katına denk geliyor. Yetkililer, Yeni Delhi’deki hava kirliliğini azaltmak için trafik ve inşaat faaliyetlerine yönelik kısıtlamalar getirmişti.
Kirliliğin Nedenleri
Hindistan Çevre Bakanlığı’nın verilerine göre, Yeni Delhi’deki kış hava kirliliğinin yüzde 23’ü araç emisyonlarından kaynaklanıyor. Yüzde 20’si ise anız yangınları ve diğer biyokütle yakımlarından geliyor. Ayrıca, kömürle çalışan enerji santrallerinin payı yüzde dokuz. En büyük kirlilik kaynağı ise yüzde 27 ile araçlar, sanayi, santraller ve biyokütle yakımından çıkan gazların reaksiyona girmesiyle oluşan ikincil parçacıklar.
Ölümler ve Sağlık Etkileri
The Lancet Planetary Health dergisinde yayımlanan 2024 tarihli bir çalışmaya göre, 2009 ile 2019 yılları arasında Hindistan’da gerçekleşen 3,8 milyon ölüm vakası hava kirliliğiyle ilişkilendiriliyor. Bu durum, hava kalitesinin sağlık üzerindeki etkilerini gözler önüne seriyor.