YENİDOĞAN TARAMA PROGRAMI İLE KALITSAL HASTALIKLARIN TEŞHİS VE TEDAVİSİNE YÖNELİK ÇALIŞMALAR DEVAM EDİYOR
Türkiye’de 1987 yılından bu yana uygulanan Yenidoğan Tarama Programı, Bakanlık öncülüğünde yürütülüyor. Bu programın amacı, bebeklerde bulunan bazı kalıtsal hastalıkların erken dönemde teşhis edilmesi ve tedavi edilmesine olanak sağlamaktır. Şu an program kapsamında 6 genetik hastalığın taranması gerçekleştirilmektedir. Fenilketonüri (FKU), konjenital hipotiroidi (KHT), biyotinidaz eksikliği (BE), kistik fibrozis (KF), konjenital adrenal hiperplazi (KAH) ve spinal musküler atrofi (SMA) gibi hastalıkların taraması yapılmaktadır. Bu taramalar sayesinde bebeklerde oluşabilecek ciddi sağlık sorunlarının önüne geçilmesi hedeflenmektedir.
GEÇEN YIL YAKLAŞIK 930 BİN BEBEK TARANDI VE 5 BİNDEN FAZLA BEBEK HASTALIK TANISI ALDI
2023 yılında Yenidoğan Tarama Programı kapsamında 931 bin 882 bebek tarandı ve 5 binden fazla bebek kalıtsal hastalık tanısı aldı. Bu sayede erken teşhis ve tedavi ile geri dönüşü olmayan sağlık sorunlarının önüne geçilmiş oldu. Programın etkinliği sayesinde bebekler sağlıklı bir şekilde büyüyüp gelişebilmektedir.
“TOPUK KANI” TESTİ İLE HASTALIKLARIN TEŞHİSİ NASIL YAPILIYOR?
Yenidoğan Tarama Programı çerçevesinde bebeğin topuğundan alınan birkaç damla kan ile hastalıkların teşhisi gerçekleştirilmektedir. Bu işlem sırasında bebeğin topuğundan iğne ile minik bir delik açılarak kan örneği alınmaktadır. Daha sonra bu kan örneği özel filtre kağıtlarına damlatılarak hastalıkların teşhisi yapılmaktadır. Test sonuçları bebeğin yeterli beslenme almasına bağlı olarak doğru sonuç verebilmektedir. Eğer test sonucunda şüpheli bir durum ortaya çıkarsa, bebeğin tekrar kan örneği vermesi gerekebilir. Elde edilen test örnekleri, il sağlık müdürlükleri tarafından Sağlık Bakanlığı’nın belirlediği laboratuvarlara gönderilmektedir. Normal sonuçlar elde edilen bebekler hakkında ailelere herhangi bir bildirimde bulunulmamaktadır. Ancak test sonucu şüpheli çıkan bebeklerin aileleri detaylı tetkikler için ilgili kliniklere yönlendirilmektedir. Bu sayede erken teşhis ile hastalıkların ilerlemesi engellenerek bebeklerin sağlıklı bir yaşam sürdürmeleri sağlanmaktadır.