AB BÜTÇE TEKLİFİ TANITILDI
AB Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, Brüksel’de gerçekleştirdiği basın toplantısında, 2028-2034 dönemi için hazırlanan Çok Yıllı Mali Çerçeve (MFF) teklifini sundu. Von der Leyen, Avrupa’nın hedeflerine uygun şekilde zorluklarla başa çıkmak için “AB Komisyonu, 2028-2034 dönemi için 2 trilyon euroluk bir bütçe teklifi hazırladı” dedi. Yeni bütçenin daha önceki dönemden daha büyük olduğunu ve stratejik biçimde kullanılabileceğini belirtti. Ayrıca, üye ülkelerin bütçeye katkılarının sabit kalacağını, ek kaynağın yeni öz kaynaklardan sağlanacağını ifade etti.
BÜTÇE DAĞILIMI VE DESTEK PROGRAMLARI
Von der Leyen, bütçeden 865 milyar euronun tarım, uyum ve sosyal politikalara ayrılacağını vurgulayarak, “Çiftçilere gelir desteği için 300 milyar euroyu güvence altına alıyoruz. Daha az gelişmiş bölgeler için 218 milyar euro, balıkçılık için de 2 milyar euro ayrılmış durumda” şeklinde konuştu. Göç ve sınır yönetimine yapılacak yatırımları üç kat artırma niyetinde olduklarını da aktardı.
Von der Leyen, “Katalizör Avrupa” adı verilen yeni bir program oluşturacaklarını ifade ederek, “İlk defa, üye ülkelere AB tarafından desteklenen 150 milyar euroluk kredilerle ortak hedeflere yatırım yapma imkanı sunacağız” dedi. Kredilerin uygun koşullu olacağını ve savunma sanayisi, enerji altyapısı gibi alanlarda kullanılabileceğini açıkladı. Bütçenin, 410 milyar euroluk rekabet fonunu da içereceğini belirtti.
GELİŞİM VE GENİŞLEMEHİZMETİ
Rekabet fonu içinde savunma ve uzay alanlarına yönelik 131 milyar euro kaynak yer alacak. Küresel Avrupa fonunun 200 milyar euro olacağını belirten von der Leyen, bunun küresel yatırım programı, insani yardım ve stratejik ortaklıklar için kullanılacağını açıkladı. Genişlemenin yalnızca siyasi bir hedef değil, aynı zamanda temel bir öncelik olduğunu belirten von der Leyen, “Genişleme, Avrupa’nın istikrarı ve refahına stratejik bir yatırımdır. Bu nedenle, aday ülkelere küresel Avrupa fonunun tüm araçlarını sunacağız” ifadesini kullandı.
Ukrayna’ya desteklerine devam edeceklerini belirten von der Leyen, “Ukrayna için 100 milyar euro ayırdık.” dedi. Yeni bütçede bir kriz mekanizması oluşturacaklarını söyleyen von der Leyen, “Krizlerden dersimizi aldık. Yaklaşık 400 milyarlık bir ateş gücüne sahip özel bir kriz mekanizması oluşturuyoruz. Bu, büyük bir şok yaşandığında AB’nin hızlı ve sert bir şekilde yanıt vermesini sağlayacak” şeklinde konuştu.
BÜTÇE BOYUTU VE YASAL ÇERÇEVELER
Yeni bütçenin boyutunun, AB toplam GSYH’sının yüzde 1,26’sına ulaştığını aktaran von der Leyen, AB’nin uzun dönem bütçesinin MFF olarak adlandırıldığını belirtti. MFF, yıllık tavanların önceden belirlendiği ve kaynakların AB’nin politikalarına göre dağıtılmasını sağlamak için hazırlandığı bir çerçeve oluşturuyor. 2021-2027 döneminde uygulanacak toplam 1,2 trilyon euroluk bütçeye ilişkin çerçeve 2020 yılında belirlenmişti. Uzun vadeli AB bütçesi ile ilgili kararın, Avrupa Parlamentosu onayı ve üye ülkelerin AB Konseyindeki oy birliği ile alındığı belirtildi. Bütçenin denetimi ise merkezi Lüksemburg’da bulunan AB Sayıştayı tarafından gerçekleştiriliyor.